Romanın Ortaya Çıkışı ve On Sekizinci Yüzyıl İngiliz Romanı
Özet
İngiliz edebiyat tarihinde 18. yüzyılda kaleme alınan erken düzyazı örneklerinde, daha çok toplumsal ilişkilerin, ahlak ve erdem gibi kavramların eleştirildiği denemelerin ve politik hicivlerin öne çıkmasına karşın bu yüzyıl, ayrı bir edebi tür olarak romanın doğuşuna sahne olmuştur. “Romanın Ortaya Çıkışı ve On Sekizinci Yüzyıl İngiliz Romanı” başlıklı bu bölümde ele alacağımız şekliyle, romanın ortaya çıkışını bu yüzyıla tarihlendirerek İngiliz edebiyatında türün ilk örnekleri arasında Daniel Defoe tarafından kaleme alınan Robinson Crusoe (1719) adlı eser olduğunu kabul edeceğiz; bunun yanı sıra, romanın ayrı bir tür olarak ortaya çıkmasında önemli rol oynayan Samuel Richardson’ın “mektup roman” türünde sunduğu Pamela (1739-1740), Henry Fielding’in buna yanıt olarak yazdığı Joseph Andrews (1742) ve Laurence Sterne tarafından (otobiyografik) anlatının sorgulandığı Tristram Shandy (1760-1767) gibi öne çıkan diğer romanları ele alacağız. Bununla birlikte, romanın tanımını nasıl yaptığımıza ve hangi kuram veya kuramcıları takip ettiğimize bağlı olarak romanın doğuşunu daha önceki dönemlere dayandırmak ve ilk roman örneğinin İspanyol edebiyatının şaheserlerinden Don Quijote (1605) olduğunu iddia etmek de mümkündür. Aynı şekilde, romanının ortaya çıkış sürecini 18. yüzyılın ortalarına gelindiğinde artık “kanon” kabul edilen yazarların “yenilikçi” anlatılarıyla tamamlanmış olarak görebilmek de mümkündür. Ancak kanonlaşma karşıtı akımların son zamanlardaki etkin çabalarıyla dâhil olabilen yeni başlıklar, artık sınırları geçirgen kılmayı başarmıştır. Robinson Crusoe’yla başladığı söylenen değişimin izlerini, daha önceki zamanlara, Aphra Behn’den de öncesine taşımak olası. Aynı durum, 18. yüzyılın ikinci yarısı için de geçerli ve sınırları zorlayan her yeni başlık romanın gelişiminde yeni yönelimleri de beraberinde getiriyor. Bu bölümde de tartışıldığı gibi, aslında türünün doğası gereği yeniliklere açık olması sayesinde roman, her zaman değişime ve evrilmeye de açık olacak ve Bakhtin’in de öne sürdüğü gibi, epik şiirin aksine son halini al(a)mayacak bir tür olarak kalacaktır sonucuna varabiliriz.
Referanslar
Antakyalıoğlu, Zekiye. Roman Kuramına Giriş. İstanbul: Ayrıntı, 2013. Basım.
Bastian, Frank. “Defoe’s Journal of the Plague Year Reconsidered.” The Review of English Studies XVI .62 (1965): 151-173. Web. 30 Mart 2023.
Brown, Homer. “The Institution of the English Novel.” Novel: A Forum on Fiction 29.3 (1996): 299-318. Basım.
Cowan, Brian. “Making Publics and Making Novels: Post-Habermasian Perspectives.” The Oxford Handbook of the Eighteenth-Century Novel. Ed. J. A. J. Downie. Oxford: Oxford UP, 2016. Basım.
Cuder-Domínguez, Pilar. “The Novel and Cultural Encounters: Colonialism, Cosmopolitanism, and the Other.” Handbook of the British Novel in the Long Eighteenth Century. Ed. Katrin Berndt ve Alessa Johns. Berlin: de Gruyter, 2022. 85-106. Basım.
Defoe, Daniel. Moll Flanders. London: Penguin Classics, 1989. Basım.
---. Robinson Crusoe. Planet PDF Books. Planetpublish, Web. 10 Temmuz 2023.
Fielding, Henry. An Apology for the Life of Mrs. Shamela Andrews. Londra: Golden Cockerel, 1926. Basım.
---. Joseph Andrews. Ed. George Saintsbury. A Penn State Electronic Classics Series Publication. The Pennsylvania State University, 2004. Web. 25 Nisan 2023.
Irzık, Sibel, ed. Mikhail Bakhtin: Karnavaldan Romana. İstanbul: Ayrıntı, 2001. Basım.
Mayer, Robert. “The Reception of a Journal of the Plague Year and the Nexus of Fiction and History in the Novel.” ELH 57. 3 (1990): 529-555. Web. 17 Mayıs 2023.
Novak, Max. “Defoe as an Innovator of Fictional Form.” The Cambridge Companion to the Eighteenth-Century Novel. Ed. John Richetti. Cambridge: Cambridge UP, 1998. 41-71. Basım.
Richardson, Samuel. Pamela. Eighteenth Century Collections Online. University of Michigan. Web. 3 Haziran 2023.
Richter, David H. Reading the Eighteenth Century Novel. London: John Wiley & Sons Ltd., 2017. Basım.
Richetti, John, ed. The Cambridge Companion to the Eighteenth-Century Novel. Cambridge: Cambridge UP, 1998. Basım.
Sim, Stuart. The Eighteenth-Century Novel and Contemporary Social Issues. Edinburgh: Edinburgh UP, 2008. Basım.
Smith, Frederick N., ed. The Genres of Gulliver’s Travels. Londra: Associated UP, 1990. Basım.
Sterne, Laurence. Tristram Shandy. Editör Howard Anderson. Londra: W.W. Norton & Co., 1980. Basım.
Swift, Jonathan. Gulliver’s Travels. Editör Robert A. Greenberg. Londra: W.W. Norton & Co., 1970. Basım.
Şenlen Güvenç, Sıla. İngiliz Edebiyatında Siyasi Hiciv. Ankara: Akademisyen, 2022. Basım.
Watt, Ian. The Rise of the Novel. Londra: Chatto & Windus, 1967. Basım.
Waugh, Patricia. Metafiction. Londra ve New York: Routledge, 2002. Basım.
Referanslar
Antakyalıoğlu, Zekiye. Roman Kuramına Giriş. İstanbul: Ayrıntı, 2013. Basım.
Bastian, Frank. “Defoe’s Journal of the Plague Year Reconsidered.” The Review of English Studies XVI .62 (1965): 151-173. Web. 30 Mart 2023.
Brown, Homer. “The Institution of the English Novel.” Novel: A Forum on Fiction 29.3 (1996): 299-318. Basım.
Cowan, Brian. “Making Publics and Making Novels: Post-Habermasian Perspectives.” The Oxford Handbook of the Eighteenth-Century Novel. Ed. J. A. J. Downie. Oxford: Oxford UP, 2016. Basım.
Cuder-Domínguez, Pilar. “The Novel and Cultural Encounters: Colonialism, Cosmopolitanism, and the Other.” Handbook of the British Novel in the Long Eighteenth Century. Ed. Katrin Berndt ve Alessa Johns. Berlin: de Gruyter, 2022. 85-106. Basım.
Defoe, Daniel. Moll Flanders. London: Penguin Classics, 1989. Basım.
---. Robinson Crusoe. Planet PDF Books. Planetpublish, Web. 10 Temmuz 2023.
Fielding, Henry. An Apology for the Life of Mrs. Shamela Andrews. Londra: Golden Cockerel, 1926. Basım.
---. Joseph Andrews. Ed. George Saintsbury. A Penn State Electronic Classics Series Publication. The Pennsylvania State University, 2004. Web. 25 Nisan 2023.
Irzık, Sibel, ed. Mikhail Bakhtin: Karnavaldan Romana. İstanbul: Ayrıntı, 2001. Basım.
Mayer, Robert. “The Reception of a Journal of the Plague Year and the Nexus of Fiction and History in the Novel.” ELH 57. 3 (1990): 529-555. Web. 17 Mayıs 2023.
Novak, Max. “Defoe as an Innovator of Fictional Form.” The Cambridge Companion to the Eighteenth-Century Novel. Ed. John Richetti. Cambridge: Cambridge UP, 1998. 41-71. Basım.
Richardson, Samuel. Pamela. Eighteenth Century Collections Online. University of Michigan. Web. 3 Haziran 2023.
Richter, David H. Reading the Eighteenth Century Novel. London: John Wiley & Sons Ltd., 2017. Basım.
Richetti, John, ed. The Cambridge Companion to the Eighteenth-Century Novel. Cambridge: Cambridge UP, 1998. Basım.
Sim, Stuart. The Eighteenth-Century Novel and Contemporary Social Issues. Edinburgh: Edinburgh UP, 2008. Basım.
Smith, Frederick N., ed. The Genres of Gulliver’s Travels. Londra: Associated UP, 1990. Basım.
Sterne, Laurence. Tristram Shandy. Editör Howard Anderson. Londra: W.W. Norton & Co., 1980. Basım.
Swift, Jonathan. Gulliver’s Travels. Editör Robert A. Greenberg. Londra: W.W. Norton & Co., 1970. Basım.
Şenlen Güvenç, Sıla. İngiliz Edebiyatında Siyasi Hiciv. Ankara: Akademisyen, 2022. Basım.
Watt, Ian. The Rise of the Novel. Londra: Chatto & Windus, 1967. Basım.
Waugh, Patricia. Metafiction. Londra ve New York: Routledge, 2002. Basım.
