Göçmenlerin Eğitim İhtiyaçları ve Okul Sosyal Hizmeti Üzerine

Mehmet Bilge

doi:10.37609/akya.2788

Yazarlar

Mehmet Bilge

DOI: https://doi.org/10.37609/akya.2788.c9922

Özet

Göç, insanların geçici veya kalıcı olarak bulundukları yerden başka bir yere gittikleri bir süreçtir. Bu süreç sadece mekân değişikliği ile sınırlı olmayıp aile ve iş yaşamı ile eğitim hayatı gibi ekonomik, sosyo-kültürel birçok alanda kendini göstermektedir. Bu değişiklikler özellikle birçok göçmen ve sığınmacı bireyler için adaptasyon ve uyum süreci gerektirmektedir ve gelinen ülkede bir yaşam kurmakta zorluk oluşturmaktadır. Ancak gelinen noktada yaşanan bu değişimlerden hareketle oluşturulacak olumlu birtakım politikalar tam tersi bir etki meydana getirerek adaptasyon ve uyum sürecine pozitif katkı sunmaktadır. Göç alanında oluşturulan politikalarda öncelik kadın, yaşlı, engelli ve çocuk gibi dezavantajlı konumda olması muhtemel gruplar üzerinde olmalıdır. Özellikle çocuklar üzerinde göç sürecinin bıraktığı etkiler, gelecek yaşamının şekillenmesi noktasında etkilidir. Dolayısıyla göçmen çocuklara olan bakış açısı sadece bugünün bireyleri şeklinde olmayıp, gelecekte de toplum içerisinde yer alan ve toplumu şekillendirecek bireyler perspektifinden olmalıdır. Göçmen ve sığınmacı çocukların gelinen ülkedeki adaptasyon ve uyum ile sosyalleşme sürecine katkı sunacak en önemli alan ise eğitimdir. Eğitim hayatı çocuk ve gençlerin gelecekteki yaşamları adına önemli bir unsurdur. Ancak göçmen ve sığınmacı çocuklar için eğitim hayatında da birtakım zorluklar bulunmaktadır. Bu zorluklar başta sosyal dışlanma, eğitim hayatına uyum, dil sorunu, ekonomik zorluklar ve gelinen ülkenin kültürel yapısına hakim olmama olarak sıralanabilir. Bu bölümde çocukların yaşadıkları sorunlar ele alınıp birbirleri ile olan tetikleyici noktaları keşfedilerek, bu sorunlar okul sosyal hizmeti bağlamında ele alınacaktır.

Migration is a process in which people move temporarily or permanently from one place to another. This process is not only limited to a change of location but also manifests itself in many economic and socio-cultural areas such as family and work life and educational life. These changes require a process of adaptation and adjustment, especially for many migrants and asylum-seekers, and create difficulties in establishing a life in the country of origin. However, some positive policies to be created based on these changes at the point of arrival have the opposite effect and make a positive contribution to the adaptation and harmonization process. Priority in migration policies should be given to groups that are likely to be disadvantaged such as women, the elderly, the disabled and children. Especially the effects of the migration process on children are effective in shaping their future lives. Therefore, the perspective of migrant children should not only be as individuals of today, but also as individuals who will take part in the society and shape the society in the future. The most important area that will contribute to the adaptation, cohesion and socialization process of migrant and asylum-seeking children in the country of origin is education. Education is an important element for the future lives of children and young people. However, there are some difficulties for migrant and asylum-seeking children in education life. These difficulties can be listed as social exclusion, adaptation to education life, language problems, economic difficulties and not mastering the cultural structure of the country of origin. In this section, the problems experienced by the children will be discussed and their trigger points with each other will be explored and these problems will be discussed in the context of school social work.

Referanslar

Berndt, T. J. (2002). Friendship quality and social development. CurrentDirections in PsychologicalScience, 11, 7-10.

Anderson, A., Hamilton R., Moore, D., Loewen, S. ve Frater-Mathiesen, K. (2019). Mülteci Çocukların Eğitimi. "Mülteci Çocuklara Yönelik Eğitim Müdahaleleri." (Çev. Olur, B ve Ocak, G), (Ed. Hamilton, R. ve Moore, D.). Ankara: Pegen Akademi.

Coşkun, İ. ve Emin, M.N. (2018). Türkiye’de Göçmenlerin Eğitimi: Mevcut Durum ve Çözüm Önerileri (Politika Notu No.2018/03). İstanbul: İLKE İlim Kültür Eğitim Derneği.

Crul, M., Lelie, F., Biner, Ö., Bunar, N., Keskiner, E., Kokkali, I. ve Shuayb, M. (2019). How The Different Policies and School Systems Affect The İnclusion of Syrian Refugee Children in Sweden, Germany, Greece, Lebanon and Turkey. Comparative Migration Studies, 7(1), 1-20. Doi: https://doi.org/10.1186/s40878-018-0110-6.

Çakmak, H. (2018). Türkiye’deki Suriyelilere yönelik eğitim politikalarının uyum sürecine etkileri. Uluslararası Osmanlı Devleti’nde ve Türkiye Cumhuriyeti’nde Göç ve Kültürel Etkileşim Sempozyumu, 2-3 Nisan, 451-468.

Duman, N. ve Snoubar, Y. (2017). Role of Social Work in The İntegrating Refugee and İmmigrant Children İnto Schools. European Journal of Social Science Education and Research, 4(4), 326-336. Doi: https://doi.org/10.26417/ejser.v10i2.p294-294.

Duman, N., ve Snoubar, Y. (2016). Importance of School Social Work in War and Conflicts Zone. Mediterranean Journal of Social Sciences MCSER, 6(2), 191-194. Doi: https://doi.org/10.26417/ejser.v6i2.p191-194

Emin, M. N. (2016). Türkiye’deki Suriyeli Çocukların Eğitimi: Temel Eğitim Politikaları. İstanbul: Seta.

Ereş, F. (2015). Türkiye’de Göçmen Eğitimi Sorunsalı Ve Göçmen Eğitiminde Farklılığın Yönetimi. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(2), 17-30.

Escafré-Dublet, A. (2014). Mainstreaming immigrant integration policy in France. Brussels: MPI Report.

European Parliament (2017). Research for Cult Committe-Migrant Education: Monitoring and Assesment, Bruselles: European Parliament Publishing.

Göç İdaresi Başkanlığı (2023). Geçici Koruma. (18.05.2023), Erişim Adresi: https://www.goc.gov.tr/gecici-koruma5638.

Göç ve Acil Durumlarda Eğitim Daire Başkanlığı (2022). 2021-2022 Eğitim-Öğretim Yılı Verileri, (22.05.2023), https://hbogm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2022_01/26165737_goc2022sunu.pdf.

Hek, R. (2005). The Experiences and Needs of Refugee and Asylum Seeking Children in The UK: A Literature Review [No: 635].UK: University of Birmingham.

İşigüzel, B. ve Baldık, Y. (2019). Göçmen Toplulukların Eğitim Sistemine Katılımı Sürecinde Uygulanan Eğitim ve Dil Politikalarının İncelenmesi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 9(2), 487-503.

Jones, I. H. (2011). The İmpact of European Union Enlargement in 2004 on Primary Education. (Yayınlanmamış doktora tezi). Coventry: Warwick Üniversitesi Eğitim Enstitüsü.

Kaya, D. A. (2021). Zorunlu Göç ve Dayanıklılık Planlaması: Türkiye’nin Suriye Zorunlu Göçü Deneyimi. Metu Jfa, 2(38), 115-143. Doi: https://doi.org/10.4305/METU.JFA.2021.2.2

Öntürk, M., Öztürk, E. D. ve Akyüz, H. Ö. (2023). Göçmen Çocukların Eğitimde Yaşadıkları Güçlükler. International Social Mentality and Researcher Thinkers Journal, 9(68): 2799-2804.

PIKTES, (2023). Hakkımızda. (14.06.2023). https://piktes.gov.tr/cms/Home/Hakkimizda.

Potocky-Tripodi, M. (2002). Best Practices for Social Work with Refugees and İmmigrants. New York: Columbia University Press.

Reynolds. G (2008). The İmpact And Experiences of Migrant Children in UK Secondary Schools. Sussex Centre for Migration Research, 13(2), 134.

Schleicher, A. (2015). Helping immigrant students to succeed at school–and beyond. Paris: OCDE.

Shaffer, G. L., ve Fisher, R. A. (2017). History of school social work. School social work: National perspectives on practice in schools, (Eds. Sosa, L. V., Coz, T. ve Alvarez, M.) in 7-26, New York: Oxford University Press.

Şahin, M. C. ve Aydemi̇r, S. (2018). Zorunlu-Kitlesel Göç Olgusuna Sosyolojik Bir Yaklaşım: Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılar Örneği. Dini Araştırmalar, 21(53), 121-148. Doi: https://doi.org/10.15745/da.421604.

Tosun, E. (2021). Türkiye’deki Göçmen Çocukların Eğitim Sorunu, İhtiyaçları ve Öneriler. Sosyolojide Araştırma ve Uygulamalar, 28-32.

Ulutaş, D. A., Gündüz, D. U., ve Kırlıoğlu, M. (2022). Perceptions of Social Workers in the School Social Work Project: The Need for Multicultural Education. Participatory Educational Research, 9(5), 330-351. Doi: https://doi.org/10.17275/per.22.117.9.5.

UNESCO. (2005). Decentralization in Education: National Policies and Practices. Education Policies and Strategies No. 7. Paris: UNESCO.

UNICEF, (2021). Child migration, (22.05.2023), Erişim Adresi: https://data.unicef.org/topic/child-migration-and-displacement/migration/.

United Nations High Commissioner for Refugees (UNCHR). (2022). All Inclusıve The Campaıgn For Refugee Educatıon. The 2022 UNHCR Refugee Education Report.

Yıldırım, E., Coşkun, C. D., ve Şensin, C. (2022). Göçmen Çocuklara Yönelik Eğitim Politikaları: İngiltere, Almanya ve Türkiye Karşılaştırması. 9. Internatıonal Eurasıan Educatıonal Research Congress Tam Metin Bildiri Kitabı.

Yüksek Telsaç, Ö., Telsaç, C. ve Karagöz, S. (2022). The Educatıon Problems Experıenced By Mıgrant Chıldren Fındıngs and Recommendatıons. International Journal of Educational Research Review , 7(4), 345-354. Doi: https://doi.org/10.24331/ijere.1161837.