Burhânüddîn En-Nesefî’nin Ulûhiyyet Anlayışı -İsimler ve Sıfatlar-
Özet
Çalışmamız, kelâmî ve felsefî tartışmaların merkezinde yer alan isim ve sıfat bağlamında ulûhiyyet anlayışını Nesefî’nin perspektifinden ele alıp bu çerçevede birtakım sonuçlar elde etmeyi hedeflemektedir. Bu gayeyle çalışmanın konusunu Burhânüddîn en-Nesefî’nin Ulûhiyyet Anlayışı (İsimler ve Sıfatlar) olarak belirlenmiştir. Nesefî’nin ulûhiyyet anlayışını tespit etmek üzerine kurgulanan bu araştırma; onu tanıtmayı, ilgili düşünce ve görüşlerini açığa çıkarmayı ve benimsediği doktrini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Ayrıca Nesefî döneminde zât-sıfât ilişkisinin nasıl değerlendirildiği, bu konudaki tartışmaların hangi eksende ilerlediği ve kendisinin nasıl bir ulûhiyyet anlayışına sahip olduğu da çalışmanın ilgi alanındadır.
Referanslar
Abbas Hasan, en-Nahvu’l-Vâfî, Dâru’l-Ma‘ârif bi Mısr, Kâhire 1974.
Abdullah, Muhammed Ramazan, el-Bâkıllânî ve Ârâuhu'l-Kelâmiyye, Vizâretü'l-Evkâf ve'ş-Şuûni’d-Dînîyye, Bağdâd 1986.
Abrahamov, Binyamin, “Akılcılığın Temelleri”, çev. Fethi Kerim Kazanç, Kelâm Araştırmaları Dergisi (Kader), I, sayı 2 (2003), s. 138.
Aclûnî, İsmâîl b. Muhammed, Keşfu’l-Hafâ, 3. Baskı, Beyrût, 1988.
Adenevî, Ahmet b. Muhammed, Tabakâtü’l-Müfessirîn, thk. Süleymân b. Sâlih, Mektebetü’l-‘Ulûmi ve’l-Hikem, 1. Baskı, Suûdî Arabistan 1417/1997.
Âgâ Büzürg-i Tahrânî, ez-Zerîʿa ilâ Tesânîfi’ş-Şîʿa, Beyrût 1403/1983.
Ak, Ahmet, Selçuklular Döneminde Mâturîdilik, Yayınevi Yayınları, Ankara 2009.
Alfred, Weber, Felsefe Tarihi, trc. H. Vehbi Eralp, Devlet Basımevi, İstanbul 1938.
Aliyyü’l-Kârî, Ebü’l-Hasen Nûrüddîn, el-Esrâru’l-Merfûa fi’l-Ehâdîsi’l-Mevdûa (el-Mevdûâtu’l-Kübrâ), thk. Muhammed b. Lütfi es-Sabbâğ, 2. Baskı, Beyrût 1986.
Alper, Ömer Mahir, “İbn Sînâ”, DİA, XX, ss. 322-331, İstanbul 1999.
Alpyağıl, Recep, Gelen-eksel ve Çağdaş Metinlerle Din Felsefesine Dair Okumalar, İz Yayıncılık, İstanbul 2011.
Altıntaş, Ramazan, “Delil ve Delillendirme Yöntemleri”, Kelam El Kitabı, Edit. Düzgün, Şaban Ali, Grafiker Yayınları, ss. 305-314, Ankara 2018.
Âlûsî, Şihâbüddîn Mahmûd, Rûhu’l-Me‘ânî fî Tefsîri’l-Kur’âni’l-‘Azîm ve’s-Seb‘i’l-Mesânî, Dâru İhyâi’t-Turâsi’l-‘Arabî, Beyrût ts.
Âmidî, Ebü’l-Hasen (Ebü’l-Kâsım) Seyfüddîn Alî, Ğâyetü’l-Merâm, nşr. Hasan Mahmûd Abdüllatîf, Kâhire 1391/1971.
__________, el-İhkâm, nşr. İbrâhim el-‘Acûz, Beyrût 1405/1985.
Ana Britannica, “İoannes”, Genel Kültür Ansiklopedisi, Ana Yayıncılık, İstanbul 1988.
Arûçi, Muhammed, “el-Esmâ ve’s-Sıfât fî mâ beyne ‘Ulemâi’s-Selef ve Ehli’l-İ‘tizâl”, İslâm Araştırmaları Dergisi, I, ss. 31-46, s. 33, İstanbul 1997.
__________, Vâsıl b. ‘Atâ, DİA, XLII, ss. 593-541, İstanbul 2012.
Asar, M. Ali, Hadislerde Allah Tasavvuru, AÜSBE, Doktora Tezi, Ankara 2012.
Ay, Mahmûd, “Tanrı Tasavvurlarının Politik Tasarımlara Yansıması”, Kelâm Araştırmaları Dergisi, 2008, VI, sayı: 2, ss. 47‐48.
Aydın, Fuat, “Melekût”, DİA, XXIX, ss. 45-47, Ankara 2004.
Aydın, Mehmet S., Din Felsefesi, 7. Baskı, İİFVY, İzmir 1999.
‘Aynî, Ebû Muhammed Mahmûd b. Ahmed b. Mûsâ b. Ahmed, ’İkdü’l-Cümân fî Târîhi Ehli’z-Zamân, yy., ts.
Bağdâdî, Ebû Mansûr Abdülkâhir, Usûlü’d-Dîn, Matbaatu’d-Devle, İstanbul 1928.
__________, el‐Fark beyne’l‐Fırak, Dâru’l‐Âfâki’l‐Cedîde, Beyrût 1977.
__________, el-Fark beyne’l-Fırak, thk. Muhammed Osman el-Huşt, Mektebetu İbn-i Sînâ, Kâhire 1988.
__________, el-Esmâ ve’s-Sıfât, nşr. Muhammed Aruçi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, İstanbul 1994.
Bağdâdî, İsmâîl b. Muhammed Emîn el-Bâbânî, Îzâhu’l-Meknûn fi’z-Zeyli ‘alâ Keşfi’z-Zunûn ‘an Esâmi’l-Kütübi ve’l-Fünûn, Dâru İhyâi’t-Turâsi’l-‘Arabî, Beyrût ts.
__________, Hediyyetü’l-‘Ârifîn Esmâʾü’l-Müellifîn ve Âsârü’l-Musannifîn, Dâru İhyâi’t-Turâsi’l-‘Arabî, Beyrût ts.
Bâkıllânî, Ebû Bekr Muhammed b. Tayyib, Temhidu’l-Evâil ve Telhisu’d-Delâil (et-Temhîd fi’r-Red ʿale’l-Mülhideti’l-Muʿattıla ve’r-Râfiza ve’l-Havâric ve’l-Muʿtezile), thk. ‘İmâdüddîn Ahmed Haydar, Müessesetü’l-Kutubi’s-Sekâfiyye, Beyrût 1987.
__________, el-İnsâf fîmâ yecib İ‘tikâduhu ve lâ yecûzu’l-cehlu bih, thk. Muhammed Zâhid b. Hasan el-Kevserî, el-Mektebetü’l- Ezheriyyetu li’t-Turâs, Mısır 2000.
Bardakoğlu, Ali, “Hüsn ve Kubh Konusunda Aklın Rolü ve İmam Mâturîdî”, Erciyes Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, sayı 4, Kayseri 1987.
Bedevî, Abdurrahman, Eflâtûn ‘inde’l-‘Arab, Kâhire 1955.
Behiy, Muhammed, İslam Düşüncesinin İlahî Yönü, çev. Sabri Hizmetli, Fecr Yayınları, Ankara 1992.
Bennâ, Ahmet b. Muhammed, İthâfü Fuzalâi’l-Beşer, nşr. Ali Muhammed ed-Debbâ‘, Kâhire 1359.
Beşer, Faruk, “Şehvet” DİA, XXXVIII, ss. 476-477, İstanbul 2010.
Beyâzîzâde, Ahmed Efendi, İşârâtü’l-Merâm min ʿİbârâti’l-İmâm, nşr. Yûsuf Abdürrezzâk, Kâhire 1368/1949.
Beyhakî, Ebû Bekr Ahmed b. el-Hüseyn, el-Esmâ ve’s-Sıfât, thk. Abdullâh b. Muhhamed el-Hâşidî, Mektebetü’s-Sevâdî, Cidde ts.
Bilmen, Ömer Nasuhi, Muvazzah ‘İlmi Kelâm, Yeni Matbaa Yayınları, 3. baskı, İstanbul 1959.
Birand, Kâmıran, İlk Çağ Felsefesi Tarihi, AÜİFY, Ankara 1987.
Bolay, Süleymân Hayri, Felsefeye Giriş, Akçağ Yayınları, 1. baskı, Ankara 2004.
Boynukalın, Mehmet, “Zevâid”, DİA, XLIV, ss. 302-303, İstanbul 2013.
Brockelmann, C., Geschichte der Arabischen Littiratur, Leiden 1943-1949.
__________, Supplementband, Leiden 1937-1942.
__________, Tarihu’l-Edebi’l-‘Arabî, trc. Abdulhalim Neccar, Dâru’l-Maarif, Kâhire ts.
Bulut, Halil İbrahim, “Mu‘cize” DİA, XXX, ss. 350-352, İstanbul 2005.
Bulut, Zübeyir, “Hüsün ve Kubuh Meselesinin Ahlâk Teorilerine Temel Oluşturması Bakımından Analizi”, Kelâm Araştırmaları Dergisi, XIII, sayı: 2, (Temmuz 2015) ss. 634-654.
Bursevî, İsmâil Hakkı, Rûhu’l-Beyân, nşr. Dâru İhyâi’t-Turâsi’l-‘Arabî, Beyrût ts.
Bûtî, M. Sa‘îd Ramazan, Kübre’l-Yakîniyyâti’l-Kevniyye, Dımaşk 1402.
Bündârî, Kıvâmüddîn Ebû İbrâhîm el-Feth, Zubdetü’n-Nusrâ ve Nuhbetu’l-‘Usrâ, Leyden 1889.
Câhız, Ebû Osman Amr, Resâilu’l-Kelâmiyye, thk. Ali Ebu Mulhim, Dâru Mektebeti Hilâl, Beyrût 2002.
__________, Resâilu’l-Câhız, thk. Abdusselam Harun, IV, Mektebetü'l-Hanci, Kâhire 1964.
Cerir b. ‘Atıyye, Ebû Harze, Divânu Cerîr, nşr. Kerem Büstânî, Beyrût 1960.
Cevizci, Ahmet, Felsefeye Giriş, Sentez Yayınları, İstanbul 2007.
Cürcânî, Ebü’l-Hasen Alî b. Muhammed es-Seyyid eş-Şerîf, Şerhu’l-Mevâkıf, İstanbul 1239.
__________, et-Ta‘rîfât, 1. Baskı, Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, Beyrût 1403/1983.
Cüveynî, İmâmu’l-Harameyn, Kitâbu’l-İrşâd ilâ Kavâti‘i’l-Edille fî Usûli’l-İ‘tikâd, thk. Muhammed Yûsuf Musa-Abdülmün‘im Abdülhamîd, Mektebetu’l-Hancî, Mısır 1950.
__________, eş-Şâmil fî Usûli’d-Dîn, thk. Ali Sami en-Neşşar, Mektebetu Usûl’d-Dîn, İskenderiye 1969.
__________, el-‘akîdetü’n-Nizâmiyye, thk. Muhammed Zâhid el-Kevserî, Mektebetü’l-Ezheriyye, Mısır 1992.
Çağrıcı, Mustafa-Hökelekli, Hayâti, “İrâde” DİA, XXII, ss. 380-384, İstanbul 2000.
Çağrıcı, Mustafa, “Azim” DİA, IV, ss. 328-329, İstanbul 1991.
__________, “Basît”, DİA, V, ss. 106-107, İstanbul 1992.
__________, “Düşmanlık” DİA, X, ss. 51-53, İstanbul 1994.
__________, “Şehvet” DİA, XXXVIII, ss. 477-478, İstanbul 2010.
Çalışkan, Necmettin, Kur’ân’ın İki Fıkhî Okunuşu Tahâvî’nin Ahkâmü’l-Kur’ân ve Şerhu Meâni’l-Âsâr’ı Karşılaştırmalı Örneği, Araştırma Yayınları, Ankara 2018.
Çelebi, İlyas, “Klasik Bir Kelâm Problemi Olarak İsim-Müsemmâ Meselesi”, İlam Araştırma Dergisi, III, No: 1, 1998, s. 103-104.
__________, “Hüsün ve Kubuh”, DİA, XIX, ss. 59-63, İstanbul 1999.
__________, “Klasik Bir Kelâm Problemi: Hüsün-Kubuh”, M.Ü. İlahiyat Fakültesi Dergisi, sayı 16-17, İstanbul 1998-1999.
__________, “İsim-Müsemmâ”, DİA, XXII, ss. 548-551, İstanbul 2000.
__________, “Menzile Beyne’l-Menzileteyn”, DİA, XXIX, ss. 161-162, Ankara 2004.
__________, “Nazzâm”, DİA, XXXII, ss. 466-469, İstanbul 2006.
__________, “Sıfat”, DİA, XXXVII, ss. 100-106, Ankara 2009.
__________, “Ezeliyet” DİA, (gözden geçirilmiş 2. basım) ek-I, ss. 431-432, İstanbul 2016.
Çelebî, Katib Mustafa b. Abdillâh el-Kostantînî, Keşfü’z-Zunûn ‘an Esâmi’l-Kütübi ve’l-Fünûn, Mektebetü’l-Müsennâ, Beyrût 1941.
Dârimî, Osman b. Sa‘îd, Nakdu Osman b. Sa‘îd ed-Dârimî ‘ale’l-Merîsî el-Cehmî el-‘Anîd fî ma İfterâhu ‘ala’llâhi fi’t-Tevhîd, I-II, thk. Reşîd b. Hasan el-Elmeğî, Mektebetü’r-Reşîd, RiyÂd 1998.
Davûdî, Muhammed b. Ali b. Muhammed, Tabakâtü’l-Müfessirîn, Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, Beyrût ts.
Demir, Osman, “Tevlîd”, DİA, XLI, ss. 38-39, İstanbul 2012.
Demirkent, Işın, “Haçlılar”, DİA, VI, ss. 534-535, İstanbul 1996.
__________, “Hıttin Zaferi ve Kudüs’ün Müslümanlarca Fethinin Batıdaki Akisleri”, Belleten, II, sayı: 204, ss.1547-1555, Ankara 1988.
Descart, Metafizik Düşünceler, çev. Mehmet Karasan, İstanbul 1962.
Devvânî, Celâlüddîn, Celâl, Dersaadet, h. 1310.
Doğan, İsa, İlk Fikir Hareketleri Üzerine Bir Değerlendirme, OMÜİFD, sayı: 6, ss. 163-165, Samsun 1992.
Draz, Abdullah, Kur’an Ahlâkı, çev. Emrullah Yüksel vd., İstanbul 2009.
Duğaym, Semîh, Mevsû‘atu Mustalahâti’l-‘İlmi’l-Kelâm, Mektebetu Lübnân, Beyrût 1998.
Duman, M. Zeki-Altundağ, Mustafa, “Hurûf-ı mukatta‘a”, DİA, XVIII, ss. 401-408, İstanbul 1998.
Düzgün, Şaban Ali, Nesefî ve İslâm Filozoflarına göre Allah ‘Âlem İlişkisi, Akçağ Yayınları, Ankara 1988.
__________, Varlık ve Bilgi Aydınlanmanın Keşif Araçları, Beyaz Kule, Ankara 2008.
Ebû Hanîfe, Nu‘mân b. Sâbit, el-Fıkhu’l-ekber, I, Mektebetü’l-Furkân, 1. Baskı, BAE 1419/1999.
Ebû Şâme el-Makdîsî, Şihabuddîn Abdurrahman b. İsmâîl, Kitâbu’r-Ravzâteyn fî Ahbâri’d-Devleteyn, Mısır 1288.
Ebü’l-‘Alâ el-Ma‘arrî, Ahmed b. Abdillâh, Risâletü’l-Ğufrân, nşr. Âişe Abdurrahman, Kâhire 1990.
Ebü’l-Bekâ, Eyyûb el-Kefevî, el-Külliyyât, nşr. Adnân Dervîş-Muhammed el-Mısrî, Beyrût 1413/1993.
Ebü’l-Hüseyin, Ahmed b. Fâris, Mu‘cemu Mekâyîsi’l-Luğa, thk. Abdusselam Muhammed Hârûn, Dâru’l-Fikr, Beyrût 1979.
Emîl Bedî‘, Ya‘kûb, Mevsû‘atu ‘Ulûmi’l-Luğeti’l-‘Arabiyye, Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, Beyrût 2006.
Enbârî, Ebü’l-Berekât Kemâlüddîn, el-İnsâf fî Mesâili’l-Hilâf beyne’n-Nahviyyîne’l-Basriyyîn ve’l-Kufiyyîn, I-II, nşr. Muhammed Muhyiddin Abdülhamîd, Kâhire 1380/1961.
Eş‘arî, Ebü’l-Hasan Ali b. İsmâîl, Makâlâtu’l-İslâmiyyîn ve İhtilâfu’l-Musallîn, Na‘îm Zerzûr, el-Mektebetü’l-‘Asriyye, 1. Baskı, II, yy. 1426/2005.
__________, Makâlâtu’l‐İslâmiyyîn, thk. Helmut Ritter, Dâru İhyâi’t‐Turâsi’l-‘Arabî, Beyrût 1988.
__________, el-Luma‘ fi’r-Reddi ‘alâ Ehli’z-Zeyği ve’l-Bida‘, thk. Hamûd Ğurâbe, Mektebetu Müsned, London ts.
__________, Kitâbu’l-Luma‘ fi’r-Redd’i ‘alâ Ehli’z-Zeyği ve’l-Bida‘, thk. Richard Mc. Carty, Beyrût 1952.
__________, İstihsânu’l-Havd fî ‘İlmi’l-Kelâm, thk. Meclisu Dâiretu’l-Me‘ârifi’n-Nizâmiyye, Mektebetu Sâdetu’l-Eşref, Haydarâbâd 1344/1926.
__________, el-İbâne ‘an Usûli’d-Diyâne, thk. Fevkiye Hüseyn Mahmûd, 1. Baskı, Dâru’l-Ensâr, Kâhire 1987.
__________, el-İbâne ‘an Usûli’d-Diyâne, thk. ‘Abbâs Sebbâğ, Dâru’n-Nefâis, 1. Baskı Beyrût 1994.
__________, Risâle ilâ Ehli’s-Seğr, thk. Abdullâh Muhammed Şâkir el-Cüneydî, Mektebetu’l-‘Ulûm ve’l-Hikem, Medine 2002.
Evkuran, Mehmet, “İslâm Düşünce Geleneğinde Tanrı Tasavvuru”, İslâmî İlimler Dergisi, 2007, II, sayı: 1, ss. 50‐51.
Fahri, Macid, İslam Ahlâk Teorileri, çev. Muammer İskenderoğlu-Atilla Arkan, İstanbul 2004.
Fârâbî, Ebû Nasr, Mesâʾil müteferrika, Haydarâbâd 1344/1925.
__________, el-Medînetü’l-Fâzıla, nşr. Albert Nasrî Nâdir, Beyrût 1985.
__________, Kitâbu’l‐Hurûf, thk. Muhsin Mehdî, Dâru’l‐Meşrık, Beyrût 1990.
Ferâhîdî, Halîl b. Ahmed, Kitâbu’l-‘Ayn, thk. Mehdî Mahzûmî, İbrahim Sâmerrâî, Müessesetü’l-‘A‘lemî li’l-Matbû‘ât, Beyrût 1988.
Fığlalı, Ethem Rûhi, Günümüz İslâm Mezhepleri, İİFY, İzmir 2008.
Fîrûzâbâdî, Mecdüddîn Muhammed b. Yakub, el-Kâmâsu’l-Muhît, Müessestu’r-Risâle, Beyrût 2005.
Gazzâlî, Ebû Hâmid Muhammed, el-Maksadü’l-Esnâ fî Şerhi Esmâi’llâhi’l-Hüsnâ, Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, Lübnân/Beyrût ts.
__________, el-Mustasfâ, Bulak 1324.
__________, Kavâ‘idu’l-‘Akâid, nşr. Mûsâ Muhammed Ali, Beyrût 1405/1985.
__________, Mîzânü’l-‘amel, Beyrût 1407/1986.
__________, el-İktisâd fi’l-İ‘tikâd, Mektebetü Mustafa el-Bâbî, Kâhire ts.
__________, el-İktisâd fi’l-İʿtikâd, hz. Enes Muhammed Adnan Eş-Şerfavi, Dâru’l Minhac, yy., ts.
__________, Makâsidu’l-Felâsife, haz. Mahmûd Bîcû, Matba‘atu’s-Sabâh, Şâm 2000.
__________, Tehâfütü’l-Felâsife, nşr. Süleymân Dünyâ, Kâhire 1955.
__________, el-İşâre fî ʻİlmi’l-Kelâm, Süleymâniye Kütüphanesi, Köprülü Bölümü, 2/ 519, İstanbul.
__________, Meʿâlimü usûli’d-dîn, thk. Semih Duğaym, Dârü’l-fikri’l-Lübnânî, Beyrût 1992.
__________, el-Metâlibü'l-ʻÂliye mine’l-ʻİlmi’l-İlâhî, thk. Ahmed Hicâzî es-Sekkâ, Dâru’l-Kitâbi’l-‘Arabî, Beyrût 1987.
Gelenbevî, İsmâîl, Hâşiye ‘alâ Şerhi’l-Celâl, Şirket-i Sahâif-i Osmâniye, İstanbul 307/919.
Gökberk, Macit, Felsefe Tarihi, Remzi Kitabevi, İstanbul 1999.
Gölçük, Şerafettin, “Bâkillânî”, DİA, IV, ss. 531-535, İstanbul 1991.
__________, “Cehmiyye”, DİA, VI, ss. 234-263, İstanbul 1993.
Gölcük, Şerafettin-Toprak, Süleymân, Kelâm, Tekin Kitabevi, Konya 1996.
Gregory Abu’l-Farac, Ebü’l-Farac Tarihi, (çev. Ö. Rıza Doğrul), TTK Basımevi, Ankara 1978.
Gül, Muammer, “Eyyûbiler”, Türkler Ansiklopedisi, V, ss. 77-78, Ankara 2002.
Günaltay, M. Şemsettin, Kelâm Atomculuğu ve Kaynağı Sorunu, (sadeleştiren İrfan Bayındır), Fecr Yayınları, Ankara 2008.
Gündoğar, Hamdi, Ebu’l-Muin en-Nesefi’nin İnsan Fiilleri Probleminde Mu’tezile’ye Yönelttiği Bazı Eleştiriler, Kelam Araştırmaları, 9:1 (2011), ss.199.
Günel, Fuat, “Allahümme”, DİA, II, s. 503, İstanbul 1989.
Gürkan, Salime Leyla, “Mu‘cize” DİA, XXX, ss. 352-356, İstanbul 2005.
Hâlidî, Salâh Abdülfettâh, el-Beyân fî İʿcâzi’l-Kurʾân, ‘Ammân 1989.
Halîmî, Ebû Abdillâh, el-Minhâc fî Şu‘abi’l-Îmân, nşr. Hilmî M. Fûde, Beyrût 1399/1979.
Harman, Ömer Faruk, “Azîz”, DİA, IV, s. 332, İstanbul 1991.
__________, “Buhtunnasr”, DİA, VI, ss. 380-381, İstanbul 1992.
Harpûtî, Abdullatîf, Tenkîhu’l-Kelâm fî ‘Akâidi Ehli’l-İslâm, TDVY, Elazığ 2000.
Hasenî, Abdülhayy b. Fahriddîn b. Abdil‘âlî et-Tâlî, el-İ‘lâm bi-men fî Târîhi’l-Hind mine’l-A‘lâm: Nüzhetü’l-Havâtır ve Behcetü’l-Mesâmi‘ ve’n-Nevâzır, Dâru İbni Hazm, Beyrût 1420/1999.
Hattâbî, Ebû Süleymân Hamd, Şe’nü’d-Du‘â’, nşr. Ahmed Yûsuf ed-Dekkâk, Dımaşk 1404/1984.
Hayyât, Ebü’l-Hüseyin Abdurrahîm b. Muhammed, el-İntisâr ve’r-Redd ‘alâ İbni’r-Râvendiyyi’l-Mülhid, thk. Muhammed Hicâzî, Mektebetü’s-Sekâfeti’d-Dîniyye, Kâhire 1988.
Heyet, Doğuştan Günümüze Büyük İslam Tarihi, Çağ Yayınları, İstanbul 1989.
Heysem, Hilal, Mu‘cemu Mustalahi’l-Usûl, Dâru’l-Cîl, I. Baskı, Kâhire 2003.
Hıttı, Philip Khuri, İslâm Tarihi: Siyasi ve Kültürel, çev. Salih Tuğ, IV, Boğaziçi Yayınları, İstanbul 1980.
Hıyârî, Mustafa A., Salâhuddîn, Dâru’l-Ğarbi’l-İslâmî, Beyrût 1994.
Hicranî, Ebû Muhammed et-Tayyib b. Abdullâh b. Ahmed b. Ali Bâ Mahreme el-Hadremî eş-Şâfi‘î, Kılâdetü’n-Nahr fî Vefeyâti A‘yâni’d-Dehr, thk. Cum‘a Mekrî-Halid Zevârî, I-VI, Dâru’l-Minhâc, Cidde 2008.
Hillî, Cemâlüddîn el-Hasen (el-Hüseyn) b. Yûsuf b. Alî İbnü’l-Mutahhar, er-Ricâl, nşr. M. Sâdık Bahrülulûm, Necef 1381/1961.
__________, el-İcâzetü’l-Kebîre (Meclisî, Bihârü’l-Envâr içinde), Beyrût 1403/1983.
Işık, Kemâl, Mu‘tezilenin Doğuşu ve Kelâmî Görüşleri, Ankara Üniversitesi Basımevi, Ankara 1967.
İbn ‘Abdilberr, Yûsuf en-Nemerî, Câmi‘u Beyâni’l-‘İlm ve Fadlih, I-II, Kâhire 1967.
İbn el-Cübeyr, Ebü’l-Hüseyn Muhammed b. Ahmed b. Cübeyr b. Muhammed b. Cübeyr el-Kinânî el-Belensî, er-Rıhle, Dâru’s-Sadr, Beyrût 1980.
İbn Ebî Âsım, Ebûbekr Ahmed b. Amr b. ed-Dahhâk, es-Sünne, I-II, thk. Muhammed Nâsıruddîn Elbânî, el-Mektebetü’l İslâmî, Beyrût, 1400.
İbn Ebi’l‘iz, Sadruddîn Alî, Şerhu’l-‘Akîdeti’t-Tahâviyye, nşr. Abdullâh b. Abdülmuhsin et-Türkî-Şuayb el-Arnaût, Beyrût 1408/1987.
İbn el-Ekfânî, Ebû Abdillâh Şemsüddîn Muhammed b. İbrâhîm b. Sâid el-Ensârî es-Sincârî, İrşâdü’l-Kâsıd ilâ Esne’l-Mekâsıd, nşr. Muhammed ‘Avvâme, Cidde 1414/1994.
İbn el-Enbarî, Ebü’l-Berekât, ed-Dâ‘î ile’l-İslâm, thk. Seyit Bahçıvan, Beyrût 1988.
İbn el-Esîr, ‘İzzüddîn Ebü’l-Hasan Ali b. Muhammed, et-Târîhu’l-Bâhir fi’d-Devleti’l-Atâbekiyye (Târîhu’d-Devleti’l-Atâbekiyye fi’l-Mevsıl), thk. Abdülkadir Ahmet Tilîmat, Kâhire 1382/1963.
__________, el-Kâmil fi’t-Târîh, thk. Ebü’l-Fidâ’ Abdullâh e-Kâdî, Dâru’l-Kütübü’l-‘İlmiyye, Lübnân 1987.
İbn Fûrek, Muhammed b. Hasan, Mücerredu Makâlâti’ş-Şeyh Ebi’l-Hasan el-Eş‘arî, thk. Daniyel Gimaret, Dâru’l-Meşrik, Beyrût 1987.
__________, Kitâbu’l-Hudûd fi’l-İslâm (el-Hudûd fi’l-Usûl), thk. Muhammed es-Süleymânî, Dâru’l-Ğarbi’l-İslâmî, Beyrût 1999.
__________, Kitâbü’l-İbâne ‘an Turuki’l-Kâsidîn ve’l-Keşf ‘an Menâhici’s-Sâlikîn ve’t-Teveffur ilâ ‘İbâdeti Rabbi’l-‘Âlemîn, thk. Ahmet Yıldırım-Abdulgaffar Aslan, Isparta 2003.
__________, Şerhu’l-‘Âlim ve’l-Müte‘allim, thk. Ahmed Abdurrahîm es-Sâyih-Tevfik Ali Vehbe, Mektebetü’s-Sekâfetü’d-Dîniyye, Kâhire 2009.
İbn el-Fuvatî, Ebü’l-Fazl Kemâlüddîn Abdürrezzâk b. Ahmed b. Muhammed eş-Şeybânî, el-Havâdisü’l-câmi‘a, nşr. Mehdî en-Necm, Beyrût 1424/2003.
İbn el-Ğazzî, Ebü’l-Me‘âlî Muhammed b. Abdirrahmân, Dîvânü’l-İslâm, thk. Seyyid Kesrevî Hasen, I-IV, Dâru’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, Beyrût 1990.
İbn Hacer el-Askalânî, Ebü’l-Fazl Şihâbüddîn Ahmed, Fethü’l-Bârî bi Şerhi Sahîhi’l-Buhârî, I-XIII, thk. Abdullâh b. Bâz, Dârü’l-Hadis, Kâhire 2004.
İbn Hâcib, Ebû ‘Amr Cemâlüddîn Osmân, Muhtasarü’l-Müntehâ, Beyrût 1403/1983.
İbn Haldûn, Ebû Zeyd Abdurrahmân, Lübâbü’l-Muhassal fî Usûli’d-Dîn, nşr. Refîk el-‘Acem, Beyrût 1995.
__________, Mukaddime, Matbaatü'ş-Şerefiyye, yy. 1327.
İbn Hallikân, Ebü’l-Abbas Ahmed b. Muhammed, Vefeyâtü’l-A‘yân ve Enbâʾü Ebnâʾi’z-Zamân mimmâ Sebete bi’n-Nakl evi’s-Semâ‘ ev Esbetehü’l-‘Ayân, nşr. Muhammed Muhyiddin Abdülhamid, Matbaatü’s-Sa‘âde, Kâhire 1948.
İbn Hanbel, Ahmed, el-‘Akîde, thk. Abdülazîz Sirvânî, Dâru Kuteybe, Dımaşk 1988.
__________, Kitâbü’s-Sünne, thk. Muhammed b. Saîd b. Sâlim el-Kahtânî, Ramâdî li’n-Neşr, Demmâm 1414/1994.
__________, er-Red ‘ale’z-Zenâdıka ve’l-Cehmiyye, Gırâs li’n-Neşr, Kuveyt 1426/2005.
__________, Usûlü’s-Sünne, thk. Ahmed Ferid el-Mezîdî, Dâru’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, Beyrût 1433/2012.
İbn Hazm, Ebû Muhammed b. Ali, el-Fasl fi’l-Milel ve’l-Ehvâ ve’n-Nihal, thk. Muhammed İbrâhim Nâsır, Abdurrahman ‘Umeyre, Dâru’l-Cîl, Beyrût ts.
__________, el-Ahlâk ve’s-Siyer, Beyrût 1405/1985.
İbn ‘İmâd, Abdülhay b. Ahmed el-Hanbelî, Şezerâtü’z-Zeheb fî Ahbâri men Zeheb, thk. Abdülkâdir el-Arnaût-Mahmûd el-Arnaût, I-XI, Dâru İbn Kesîr, Beyrût 1986-1993.
İbn Kayyim el-Cevziyye, Menâkıbü’l-İmâm Ahmed b. Hanbel, Beyrût 1973.
İbn Kesîr, Ebü’l-Fidâ ‘İmâdüddîn İsmâîl, en-Nihâye ve’l-Bidâye, Matba‘atü’s-Sa‘âde, Mısır 1932.
__________, Tefsîru’l-Kur’âni’l-‘Azîm, thk. Sâmî b. Muhammed Sellâme, Dâru Taybe, 2. Baskı, Riyâd 1999.
İbn Kuteybe, Ebû Muhammed Abdullâh,‘Uyûn’l-Ahbâr, Dâru’l-Kütüb ve’l-Vesâiki’l-Kavmiyye, Kâhire 1996.
__________, el-Ma‘ârif, yy., Göttingen 1950.
İbn Kutluboğa b. Abdillâh es-Sûdûnî el-Cemâlî el-Mısrî, Tâcü’t-Terâcim, thk. Muhammed Hayr Ramazan Yusuf, I-III, Dâru’l-Kalem, Dımaşk 1413/1992.
İbn Manzûr, Ebü’l-Fazl Cemâlüddîn, Lisânü’l-‘Arab, Dâru Sadr, 3. Baskı, Beyrût 1414.
İbn Rüşd, Ebü’l-Velîd Muhammed, Risâletu mâ ba‘de’t‐Tabî‘a, “Rasâilu İbn Rüşd” içerisinde, nşr. Gerard Cihâmî, Rafik el-‘Acem, Dâru’l‐Fikri’l‐Lübnânî, Beyrût 1994.
İbn Sînâ, Ebû Alî el-Hüseyn, et-Ta‘lîkât, nşr. Abdurrahman Bedevî, Mektebetü’l-İ‘lâmi’l-İslâmî, Kûm ts.
__________, er-Risâletu’l-‘Arşiyye fi Tevhîdihî Teâlâ ve Sıfâtihi, (Mecmû‘u Resâil-i Şeyh içinde), Dâiretu’l-Meârifi’l-Usmâniyye, Haydarâbâd 1936/1355.
__________, en-Necât, nşr. M. Takî Dânişpejûh, Tahran 1364/1985.
__________, el-İşârât ve’t-Tenbîhât, nşr. Süleymân Dünyâ, Kâhire 1985.
__________, Metafizik, trc. Demirli, Ekrem-Türker, Ömer, Litera Yayıncılık, İstanbul 2004.
İbn eş-Şeddâd, Bahâ’uddîn Yûsuf, en-Nevâdiru’s-Sultâniyye, nşr. Cemaleddîn Seyyâl, Mısır 1964.
İbn Teymiyye, Ebü’l-Abbâs Takıyyüddîn Ahmed el-Harrânî, Mecmû‘atu’l-Fetâvâ, nşr. ‘Âmir el-Cezzâr ve Enver el-Bâz, Dâru’l-Vefâ, yy. 2005.
__________, Tenbîhu’r-Reculi’l-‘Âkil ‘alâ Temvîhi’l-Cedeli’l-Bâtıl, thk. Ali b. Muhammed-Muhammed Aziz, Dâru Alemi’l-Fevaid, Mekke 1425/2004.
__________, Minhâcü’s-Sünneti’n-Nebeviyye, thk. Muhammed Reşâd Sâlim, Câmi‘atü’l-İmâm Muhammed b. Su‘ûd el-İslâmiyye, Riyâd 1406/1986.
__________, Der’u Te‘âruzi’l-‘Akl ve’n-Nakl, thk. Muhammed Reşâd Salim, XI, 2. Baskı, Mektebetu Câmiatû Riyâd, Riyâd 1991.
İbn el-Verdî, Ebû Hafs el-Ma‘arrî el-Kindî, Târîhu İbni’l-Verdî (Tetimmetü’l-Muhtasar fî Ahbâri’l-Beşer), Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, Beyrût 1417/1996.
İbn el-Vezîr, Ebû Abdillâh el-Yemânî, Îsârü’l-Hak ‘ale’l-Halk fî Reddi’l-Hilâfât ‘alâ Mezâhibi’l-Hakk min Usûli’t-Tevhîd, Beyrût 1403/1983.
İlhan, Avni, “Bâtiniyye”, DİA, V, ss. 190-194, İstanbul 1992.
__________, “Ebû Hâşim El-Cübbâî”, DİA, X, ss. 146-147, İstanbul 1994.
İltaş, Davut, “Üsmendî”, DİA, XLII, ss. 388-389, İstanbul 2012.
İrfan Abdulhamid, İslamda İtikadi Mezhepler ve Akaid Esasları, çev. M. Saim Yeprem, TDVY, Ankara 2011.
İsfahânî, Ebû Nu‘aym Ahmed, el-Hilyetu’l-Evliyâ ve Tabakâtu’l-Asfiyâ, 4. Baskı, Dâru’l-Kitâbi’l-‘Arabî, Beyrût 1405.
İsfâhânî, ‘İmâdüddîn, el-Fethü’l-Kussî fî Fethi’l-Kudsî, nşr. M. Mahmûd Subhî, Dâru’l-Kavmiyye, Kâhire 1962.
__________, el-Barkü’ş-Şâmî, haz. Ramazan Şeşen, İÜEFY, İstanbul 1979.
İsfahânî, Ebü’l-Kâsım Rağıb, el-Müfredât fî Ğarîbi’l-Kur’ân, thk. Safvân Adnân Dâvudî, nşr. Dâru’l-Kalem/ed-Dâru’ş-Şâmiyye, 1. Baskı, Beyrût/Dımeşk 1412.
__________, ez-Zerî‘a ilâ Mekârimi’ş-Şerî‘a, Kâhire 1405/1985.
İsferâyînî, Ebü’l-Muzaffer ‘İmâdüddîn, et-Tebsîr fi’d-Dîn ve Temyîzi’l-Fırkati’n-Nâciye ʿani’l-Fırâkı’l-Hâlikîn, nşr. Kemâl Yûsuf el-Hût, ‘Âlemu’l-Kutub, Beyrût 1403/1983.
İzmirli İsmâîl Hakkı, Yeni İlmi Kelâm, Haz. Sabri Hizmetli, Umran Yayınları, Ankara 1981.
John Hick, Philosophy of Religion, Prentice Hall, USA 1990.
Kâdî Abdülcebbâr, Ebü’l-Hasan, el-Muğnî, nşr. Mahmûd M. el-Hudayrî, el-Müessesetü’l-Mısriyyetü’l-‘Âmme, Kâhire ts.
__________, Fazlu’l-İ‘tizâl, thk. Fuâd es-Seyyid, Dârü’t-Tunusiyye, Tunus 1974.
__________, Şerhu’l-Usûli’l-Hamse, thk. Abdülkerim Osman, Kâhire 1384/1965.
__________, Müteşâbihü’l-Kur’ân, nşr. Adnân M. Zerzûr, Kâhire 1969.
Kâdî Beydâvî, Abdullâh b. Ömer, Envârü’t-Tenzîl, Beyrût 1410/1990.
Kalaycı, Mehmet, Tarihsel Süreçte Eş’arilik Matüridilik İlişkisi, 2. Baskı, Ankara Okulu Yayınları, Ankara 2017.
Karadeniz, Osman, “Kıyâm bi-Nefsihi”, DİA, XXV, ss. 514-515, Ankara 2002.
Karahan, Abdullah, “Zevâid”, DİA, XLIV, ss. 303-305, İstanbul 2013.
Karlığa, H. Bekir, “Cisim”, DİA, VIII, ss. 28-31, İstanbul 1993.
Kâsımî, Cemâlüddîn, Târîhu’l-Cehmiyye ve’l-Mu’tezile, Müessesetü’r-Risâle, Beyrût 1985.
Kaya, Mahmûd, İslâm Kaynakları Işığında Aristoteles ve Felsefesi, İstanbul 1983.
__________, “Fârâbî”, DİA, XII, ss. 145-162, İstanbul 1995.
__________, “Nisbet” DİA, XXXIII, s. 144, İstanbul 2007.
__________, “Sudûr”, DİA, XXXVII, ss. 467-468, İstanbul 2009.
Kazanç, Ferit Kerim, Gazzâlî Öncesi Ehl-i Sünnet Kelâmında Ahlâk Düşüncesi, Ankara 2007.
Kehhâle, Ömer Rızâ b. Muhammed ed-Dimeşkî, Mu‘cemü’l-Müellifîn Terâcimü Musannifi’l-Kütübi’l-‘Arabiyye, Mektebetü’l-Müsennâ, Beyrût 1406/1986.
Kılavuz, Ahmet Saim, “Ezel”, DİA, XII, ss. 49-50, İstanbul 1995.
Kılıç, Hulusi, “Celle Celâluh” DİA, VII, s. 271, İstanbul 1993.
Koca, “Mekrûh” DİA, XXVIII, ss. 581-583, Ankara 2003.
Koçar, Musa, Mâtürîdî’de Allah-Alem İlişkisi, Ötüken Yayınları, İstanbul 2004.
Koğî, Ahmed Hilmi, et-Tertîbü’l-Mûnis alâ terkîbi Mollâ Yûnus, İhsan Yayınları, İstanbul ts.
__________, Şerhu Mesâili’l-Cürcâniyye, İhsan Yayınları, İstanbul ts.
Koloğlu, Orhan Şener, “Ebû Hâşim el-Cübbâî’nin Ahvâl Teorisi Üzerine Bazı Mülâhazalar”, UÜİFD, XVI, No: 2, s. 200, Bursa 2007.
Kopraman, Kazım Yaşar, “Divân”, DİA, IX, s. 383, İstanbul 1994.
Korkmaz, Sıddık, “İmam Ebû Mansûr el-Mâturîdi’nin Hayâtı ve Eserleri”, Dini Araştırmalar Dergisi, IV, sayı: 10, ss. 90-91, Ankara 2001.
Kummî, Muhammed b. Ali b. Babaveyh, Risaletü’l-İ’tikâdi’l-İmâmiyye, trc. Ethem Ruhi Fığlalı, AÜİFY, Ankara 1978.
Kureşî, Ebû Muhammed Abdülkâdir b. Muhammed, el-Cevâhirü’l-Mudıyye fî Tabakâti’l-Hanefiyye, I-II, Matbaʻatü Meclisi Dâireti’l-Meʻârifi’n-Nizâmiyye, Haydarâbâd 1914.
Kurtubî, Muhammed b. Ahmed, el-Esnâ fî Şerhi Esmâʾillâhi’l-Hüsnâ ve Sıfâtih, nşr. Sâlih Atıyye el-Hatmânî, Bingazi 2001.
Kuşeyrî, Ebü’l-Kâsım Zeynülislâm Abdülkerîm, et-Tahbîr fi’t-Tezkîr, nşr. İbrâhim Besyûnî, Kâhire 1968.
Kutlu, Sönmez, “İslâm Mezhepleri Tarihinde Usûl Sorunu”, İslâmî İlimlerde Metodoloji/Usûl Meselesi-1, haz. İsmâîl Kurt-S. Ali Akyüz, Ensar Neşriyat, ss. 431-440, İstanbul 2005.
__________, Türklerin İslâmlaşma Sürecinde Mürcie ve Tesirleri, TDVY, Ankara 2006.
Kutluer, İlhan, “Belhî, Ebû Zeyd”, DİA, V, ss. 412-414, İstanbul 1992.
__________, “Cevher”, DİA, VII, ss. 450-455, İstanbul 1993.
__________, “Semerkandî”, DİA, XXXVI, ss. 475-477, İstanbul 2009.
__________, “Şey’”, DİA, XXXIX, ss. 34-36, İstanbul 2010.
Kuveysînî, Hasan Dervîş, Şerhu Metni’s-Süllem fi’l-Mantık, Mısır ts.
Lâlikâî, Hibetullâh et-Taberî, Şerhu Usûli İ‘tikâdi Ehli’s-Sünne ve’l-Cemâ‘a, nşr. Ahmed b. Sa‘d Hamedân, Dârü’t-Tayyibe, Riyâd 2003.
Leknevî, Ebü’l-Hasenât Muhammed Abdülhay, el-Fevâ’idü’l-Behiyye fî Terâcimi’l-Hanefiyye, Matbaatu’s-Sa‘âde, Kâhire 1324.
L. Gardet, “Husayn Ibn Mansûr Hallâj”, Présence de Louis Massignon (ed. D. Massignon), Paris 1987.
Macit Fahri, İslâm Felsefesi Tarihi, trc. Kasım Turhan, İstanbul 1987.
Madelung, Wilferd, “Borhān-Al-Dīn Nasafī,” Encyclopaedia Iranica, IV/4, p. 371, available online at http://www.iranicaonline.org/articles/borhan-al-din-nasafi-abul-fazael-mohammad-b (accessed on 30 December 2012).
Makdîsî, Abdullâh b. Ahmed, Lüm’atü’l-İ’tikâd, II. baskı, nşr. Vizâretü’ş-Şüûni’l-İslâmiyye ve’l-Evkâf ve’d-Da‘ve ve’l-İrşâd, Suudi Arabistan 2000.
Makrîzî, Takiyyüddîn Ebü’l-Abbas Ahmed b. Ali, el-Mevâ‘iz ve’l-İ‘tibâr bî (fî) Zikri’l-Hitat ve’l-Âsâr, Matba‘atu’n-Nîl, Mısır 1324.
__________, es-Sülûk fî Ma‘rifeti Düveli’l-Mülûk, nşr. Muhammed Mustafa Ziyade, Mısır 1956.
Manastırlı, İsmâîl Hakkı, Mevâ‘idu’l-Enâm, yy., ts.
Ma‘mer b. Müsennâ, Ebû ‘Ubeyde, Mecâzü’l-Kur’ân, nşr. Fuat Sezgin, Beyrût 1401/1981.
Mâtürîdî, Ebû Mansûr Muhammed, Kitâbü’t-Tevhîd, nşr. Fethullah Huleyf, Beyrût 1970.
__________, Kitâbü’t-Tevhîd, thk. Fethullah Huleyf, el-Mektebetü’l-İslamiyye, İstanbul 1979.
__________, Kitâbü’t-Tevhîd, nşr. Bekir Topaloğlu-Muhammed Aruçi, Ankara 1423/2003.
Mâverdî, Ebü’l-Hasen Alî, Edebü’d-Dünyâ ve’d-Dîn, nşr. Mustafa es-Sekkâ, Beyrût 1978.
Mengüşoğlu, Takiyettin, Felsefeye Giriş, Remzi Kitabevi, 11. baskı, İstanbul 2008.
Murtazâ, el-Mehdî-Lidînillâh Ahmed, Tabakâtu’l-Muʻtezile, thk. Susanna Diwald-Wilzer, en-Neşrâtu’l-İslâmiyye, Beyrût 1961.
Mesûdî, Ebü’l-Hasan Ali b. Hasan, Murûcu’z-Zeheb ve Me‘âdinü’l-Cevher, thk. Carl Paula, Menşûrâtü’ş-Şerîf er-Radî, Kûm 2002.
Mustafa Sabri Efendi, Mevkifü’l-Beşer Tahte Sultâni’l-Kader, Kâhire 1352.
Nesefî, Burhânüddîn, Keşfü’l-Hakâik ve Şerhu’d-Dekâik fî Tefsîri Kelâmi Rabbi’l-ʿÂlemîn Muhtasaru Mefâtîhi’l-Ğayb, Köprülü Kütüphanesi, nr. 123, vr. 744.
__________, Keşfü’l-Hakâik ve Şerhu’d-Dekâik min Tefsîri Kelâmillâhi’l-‘Azîz, (el-Mukaddime ve Sûretü’l-Fâtiha) thk. Üsâme Abdülvevvâh Hamd b. Abdülazîz, Câmi‘âtü’l-‘Ulûmi’l-İslâmiyyeti’l-‘Âlemiyye, ‘Ammân/Ürdün 2011.
__________, Keşfü’l-Hakâik ve Şerhu’d-Dekâik min Tefsîri Kelâmillâhi’l-‘Azîz, (el-Cüz’ü’l-Evvel min Sûreti’l-Bakara) thk. Abdülcevvâd Halef Muhammed Hamîd, Câmi‘âtü’l-‘Ulûmi’l-İslâmiyyeti’l-‘Âlemiyye, ‘Ammân/Ürdün 2011.
__________, Keşfü’l-Hakâik ve Şerhu’d-Dekâik min Tefsîri Kelâmillâhi’l-‘Azîz, (Sûretu’l-Bakara min Cüz’i’s-Sân’i ilâ Nihâyeti’s-Sûre) thk. Hâlid Mansûr Mahmûd, Câmi‘âtü’l-‘Ulûmi’l-İslâmiyyeti’l-‘Âlemiyye, ‘Ammân/Ürdün 2012.
__________, Tefsîru Sûreti’n-Nâs, nşr. ‘İyâde b. Eyyûb el-Kübeysî, Dübey 1422/2001.
__________, et-Terâcîh, thk. Şerîfe bnt. Ali b. Süleymân, Mecelletü Câmi‘i’l-Melik Su‘ûd, 19 (1427/2006), ss. 889-959.
__________, Şerhu’l-Fusûl fî ‘İlmi’l-Cedel, thk. Şerîfe bnt. Ali b. Süleymân el-Hûşânî, Câmi‘atü’l-Melik Su‘ûd, Riyâd 1433.
__________, Mekârimu’l-Ahlâk, thk. Muhammed b. Abdullâh Ahmet, Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, Beyrût 2011.
__________, Meşâriku’l-Envâr fî Şerhi’l-Esmâʾi’l-Hüsnâ, Diyarbakır İl Halk Kütüphanesi, nr. A 1168/1.
__________, Muhtasaru Nihâyeti’l-ʿUkûl (el-Müntehab min Nihâyeti’l-ʿUkûl), Süleymâniye Kütüphanesi, Yenicami, nr. 758.
Nesefî, Ebü’l-Mu‘în, Bahru’l-Kelâm fî ʻAkâʾidi Ehli’l-İslâm, thk. Veliyyüddin Muhammed el-Ferfûr, Dâru’l-Ferfûr, Dımaşk 2000.
__________, Tebsiratü’l-Edille, thk. Hüseyin Atay-Şaban Ali Düzgün, Ankara 2003.
Neşşâr, Ali Sâmî, Neş’et-u Fikri’l-Felsefi fi’l-İslâm, Dâru’l-Meârif, Kâhire ts.
Neşşâr, Alî Sâmî, İslam’da Felsefi Düşüncenin Doğuşu, çev. Osman Tunç, İnsan Yayınları, İstanbul 1999.
Nevevî, Ebû Zekeriyyâ Yahyâ, Şerhu Sahîhi Müslim, Kâhire 1349.
Nu‘aymî, Muhyiddin Abdulkadir, ed-Dâris fî Târîh’il-Medâris, Kâhire 1998.
Onat, Hasan, “Bilgi, Bilim ve Yöntem”, İslâm Bilimlerinde Yöntem, ANKUZEM, Ankara 2007.
Öz, Mustafa, “Dırâr b. ‘Amr”, DİA, IX, ss. 274-275, İstanbul 1994.
__________, “Hillî, İbnü’l-Mutahhar”, DİA, XVIII, ss. 37-39, İstanbul 1998.
Özaydın, Abdülkerim, “Nizâmülmülk”, DİA, XXXIII, ss. 195-197, İstanbul 2007.
Özen, Şükrü, “İlm-i Hilâf Yahut Fukahâ Metoduna Göre Cedel Hakkında Klasik Bir Metin: Menşe’ü’n-nazar”, Makâlât, sayı: 2 (1999), ss.171-198.
Özervarlı, M. Sait, Kelâm’da Yenilik Arayışları, İsam yayınları, İstanbul 1998.
__________, “İsbât-ı Vâcib”, DİA, XXII, ss. 495-497, İstanbul 2000.
__________, “Üsmendî”, DİA, XLII, s. 389-391, İstanbul 2012.
Özgüdenli, Osman Gazi, “Mâverâünnehir”, DİA, XXVIII, ss. 177-180, Ankara 2003.
Özler, Mevlüt, “Kur’ân’ın İki Anahtar Kavramı Işığında Allah’ın Birliği Meselesinin Semantik Bir Tahlili”, EKEV Akademi Dergisi, sayı: 4, Mayıs 1999, ss. 23-35.
Pehlivan, Necmettin-Ceylan, Hadi Ensar, “Âdâbu’l-Bahs Devrimine Doğru Son Evrim: Burhânüddîn en-Nesefî’nin el-Fusûl’ü”, AÜİFD, 56: 2 ( Ankara 2015), ss.1-75.
__________, “Şemseddin Muhammed b. Eşref es-Semerkandî el-Hüseynî et-Türkî’ye Ait İki Yeni Eser: Şerhu Menşe’i’n-Nazar ve Şerhu’n-Nikât”, Nazariyat, 6: 1 (Nisan 2020), ss. 115-207.
Râzî, Fahrüddîn, Levâmiʿu’l-Beyyinât, nşr. Tâhâ Abdürraûf Sa‘d, Beyrût 1404/1984.
__________, Levâmi’u’l-Beyyinât Şerhu Esmâillâhi Teâlâ ve’s-Sıfât, tsh. Muhammed Bedruddîn Ebu Firâs el-Halebî, el-Matbaatü’ş-Şerefiyye, yy. 1323/1905.
__________, El-Muhassal (Muhassalu Efkâri’l-Mütekaddimîn ve’l-Müteahhirîn), thk. Tâhâ Abdurraûf Sa‘d, Mektebetü’l-Külliyyâti’l-Ezheriyye, Kâhire ts.
__________, Kitâbü’l-Erba‘în fî Usûli’d-Dîn, nşr. Ahmed Hicâzî es-Sekkâ, el-Mektebetu’l-Ezheriyye, Kâhire 1406/1986.
__________, el-Metâlibu’l-‘Âliye, nşr. Ahmed Hicâzî es-Sekkâ, Beyrût 1407/1987.
__________, Meʿâlimü Usûli’d-Dîn, thk. Semih Duğaym, Dârü’l-Fikri’l-Lübnânî, Beyrût 1992.
__________, el-Mahsûl, Beyrût 1408/1988.
__________,Mefâtîhu’l-Ğayb, Dâru’l-Fikr, Beyrût 1401/1981.
__________, et-Tefsîru’l-Kebîr, Dâru İhyâi’t-Turâsi’l-‘Arabî, 3. bsk. Beyrût 1420/1999.
__________, Esâsû’t- Takdîs, thk. Ahmed Hicâzî es-Sekkâ, el-Mektebetu’l Ezheriyye, Kâhire 1986.
__________, Kitâbu’l-Muhassal, thk. Hüseyin Atay, Menşûrâtu Şerîf Rızâ, Kum 1999.
__________, İ‘tikâdât-u Fırâki’l-Müslimîn ve’l-Müşrikîn, thk. Muhammed el-Mu’tasım Billah el-Bağdâdî, Dâru’l-Kitâbu’l-‘Arabi, Beyrût 2006.
__________, Nihâyetü’l-‘Ukûl fî Dirâseti’l-Usûl, thk. Saîd Abdullatîf Fûde, Dârüzzahâir, Beyrût 1436/2010.
__________, İşârâtu’n-Nuzzâr ilâ Latâifi’l-Esrâr, thk. Halife Keskin-Hayri Kaplan-Muhammed Yılmaz, TDV, Ankara 2012.
Renan, Ernest, Bilimin Geleceği, Ziya İhsan, Ankara Üniversite Basımevi, Ankara 1965.
Rousseau, Herve, Les Religions, que sia-je, PUF., Paris 1968.
Safedî, Ebü’s-Safâ Salâhuddîn Halîl, el-Vâfî bi’l-Vefeyât, thk. Ahmed el-Arnaûtî-Mustafa Türkî, I-XXIX, Dâru İhyâi’t- Turâsi’l-‘Arabî, Beyrût 1420/2000.
Sancar, Muhammed Mustafa, İlâhî Sıfatlar Ekseninde Eşʻarî Kelâmının Değişim Süreci, Basılmamış Doktora Tezi, İstanbul 2021.
Sanhâcî, Muhammed b. Cafer, Şerhu ʻAkîdet Ebî İshâk el-İsferâyînî, yy., ts.
Sarıoğlu, Hüseyin, İbn Rüşd Felsefesi, Klasik Yayınları, İstanbul 2003.
Sekkâf, ‘Ulvî b. Abdulkâdir, Sıfâtullâhi ‘Azze ve Celle el-Vâridetu fi’l-Kitâbi ves-Sünne, nşr. Ed-Dürerü’s-Seniyye, Suûdî Arabistân 2011.
Selîm, Muhammed Rızık, ‘Asru Salâtîni’l-Memâlîk ve Nnitâcuhu’l-‘İlmî ve’l-Edebî, Dârü’l-Kitâbi’l-‘Arabî, Kâhire 1947.
Sem‘ânî, Ebû Sa‘d Abdülkerîm, el-Ensâb, thk. Abdullâh Ömer el-Bârûdî, Beyrût 1988.
Semerkandî, Şemsüddîn Muhammed b. Eşref el-Hüseynî, Şerhu’l-Mukaddimeti’l-Burhâniyye, Süleymâniye Kütüphanesi-Reisülküttab, no. 1203, vv. 40b-79b.
__________, Şerhu’l-Fusûl, Burdur İl Halk Kütüphanesi 133, 118a.
__________, es-Sahâifü’l-İlâhiyye, Süleymâniye Kütüphanesi, Şehit Ali Paşa, No:1688.
__________, es-Sahâifü’l-İlâhiyye, thk. Ahmed Abdurrahman eş-Şerîf, Kuveyt 1985.
__________, el-Me‘ârif fî Şerhi’s-Sahâ’if, thk. Abdullah Muhammed-Nazîr Muhammed, el-Mektebetü’l-Ezheriyye li’t-turâs, Mısır ts.
__________, el-Mutekad li İʻtikadi Ehli’l-İslam/İslâm İnanç İlkeleri, çev. İsmâîl Yürük-İsmâîl Şık, Araştırma Yayınları, Ankara 2011.
__________, el-Envârü’l-İlâhiyye, Süleymâniye Kütüphanesi, Lâleli, nr. 2432/6.
Sevim, Ali-Merçil, Erdoğan, Selçuklu Devletleri Tarihi, TTK Yayınları, Ankara 1995.
Semerkandî, Ubeydullah b. Muhammed, el-‘Akîdetü’r-Rükniyye, nşr. Mustafa Sinanoğlu, İstanbul 1429/2008.
Sena, Cemil, Filozoflar Ansiklopedisi, Remzi Kitapevi, İstanbul 1974.
Sıbt İbn el-Cevzî, Yûsuf, Mir’âtü’z-Zamân fî Târîhi’l-A‘yân, nşr. Ali Sevim, Ankara 1968.
Sıcak, Ahmet Sait, Kur’ân Tefsirinde Öznellik, Ankara Okulu Yayınları, Ankara 2017.
Sinanoğlu, Mustafa, “Hristiyanlık”, DİA, XVII, ss. 364-368, İstanbul 1998.
__________, “İlhâd”, DİA, XXII, ss. 90-92, İstanbul 2000.
__________, “Muattıla”, DİA, XXX, ss. 330-331, İstanbul 2005.
__________, “Nesefî, Burhânüddîn”, DİA, XXXII, ss. 565- 567, İstanbul 2006.
Sübhânî, Ca‘fer, el-İlâhiyyât, nşr. Hasan M. Mekkî el-Âmilî, Gadîr 1410/1990.
Suyûtî, Celâlüddîn Abdurrahmân, Tenzîhü’l-İʿtikâd ʿani’l-Hulûl ve’l-İttihâd, Millet Kütüphanesi, Feyzullah Efendi, nr. 2121, vr. 201a.
__________, el-Habâik fî Ahbâri’l-Melâik, thk. Ebû Hacer Muhammed es-Sa‘îd, Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, 1. Baskı, Beyrût/Lübnân 1421/2000.
__________, el-Hâvî li’l-Fetâvî, thk. Abdüllatif Hasan Abdurrahman, Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, 2. Baskı, Beyrût/Lübnân 1408/1988.
Şahin, Hanifi, “İlk Dönem Kader Tartışmalarında Siyâsetin Rolü”, Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 2011, sayı: 36, ss. 47-70.
Şa‘rânî, Abdülvehhâb, el-Yevâkît ve’l-Cevâhir, Dârü’l-Ma‘rife, Beyrût ts.
Şâtibî, Ebû İshâk İbrâhîm b. Mûsâ el-Endelûsî, el-İfâdât ve’l-İnşâdât, thk. Muhammed Ebü’l-Ecfân, 1. Baskı, Müessesetü’r-risâle, Beyrût 2010.
Şehristânî, Muhammed b. Abdülkerîm, el-Milel ve’n-Nihal, thk. Muhammed Seyyid Kîlânî, Dâru’l-Ma‘rife, Beyrût 1404.
__________, Nihâyetu’l-İkdâm fî ‘İlmi’l-Kelâm, thk. Alfred Guillaume, London 1934.
Şeyhzâde, Abdurrahman b. Ali, Nazmü’l-Ferâid, Mısır 1317.
Şener, H. İbrahim, “Ferkadân”, DİA, XII, ss. 399-400, İstanbul 1995.
Şeşen, Ramazan, Selâhaddin Devrinde Eyyubiler Devleti, İÜEFY, İstanbul 1983.
__________, Selâhaddin Eyyûbi ve Devlet, Çağ Yayınları, İstanbul 1987.
Şevkânî, Ebû Abdillâh Muhammed, İrşâdu’l-Fuhûl ilâ Tahkîki’l-Hakk min ‘İlmi’l-Usûl, Dârü’l-Ma‘rife, Beyrût ts.
Şık, İsmail, “Burhan-ı Temanû’ya Eleştirel Bir Yaklaşım”, ÇÜİFD X (sayı 2), ss. 17-44, Adana 2010.
__________, Felsefi Kelam Geleneğinde Varlık Kavramı, Şemsüddin es-Semerkandi Örneği, Uluslararası 13.Yüzyılda Felsefe Sempozyumu, Ankara, Türkiye, 16-17 Kasım 2013, ss.1-30.
__________, es Semerkandi Özelinde Hanefi Maturidi Yaklaşımın Anadolu Türk İslam Düşüncesine Etkisi, Uluslararası Malazgirten Osmanlıya Selçuklu Sempozyumu, Kastamonu, Türkiye, 22 - 23 Mayıs 2014.
Taberî, Muhammed b. Cerîr, Câmi‘u’l-Beyân, nşr. Sıdkî Cemîl el-‘Attâr, Beyrût 1415/1995.
Taberânî, Süleymân b. Ahmed, el-Mu’cemu’l-Kebîr, I-XX, thk. Hamdî b. Abdilmecîd, Mektebetü’l-‘Ulûm ve’l-Hıkem, Mûsul 1983.
Taşköprîzâde, Ahmed Efendi, Miftâhu’s-Sa‘âde ve Misbâhu’s-Siyâde fî Mevdu‘âti’l-‘Ulûm, Dâru’l- Kutubi’l-‘İlmiyye, Beyrût 1985.
Teftâzânî, Sa‘düddîn, Muhtasaru’l-Me‘ânî, Dâru’l-Fikr, İrân 1405.
__________, Şerhu’l‐Makâsıd, Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, Beyrût 2011.
__________, Şerhu’l-‘Akâid, thk. Ali Kemâl, Dâru İhyâi’t-turâsi’l-‘Arabî, Beyrût 1436/2014.
Tehânevî, Muhammed b. Alî el-Hanef, Mevsû‘atü Keşşâfi Istılâhâti’l-Fünûn ve’l-‘Ulûm, thk. Ali Dehrûc, Mektebetü Lübnân, Beyrût 1996.
Temîmî, Takiyyüddîn Abdülkâdir, Tabakâtü’s-Seniyye fî Terâcimi’l-Hanefiyye, thk. Abdulfettaf Muhammed el-Huluv, Riyâd 1989.
Tettân, Abdülkerîm-Kîlânî, M. Edîb, ‘Avnü’l-Mürîd li-Şerhi Cevhereti’t-Tevhîd, Dımaşk 1994.
Tevhîdî, Ebû Hayyân, el-Mukâbesât, thk. Hasan es-Sendûbî, Mısır 1929.
Togan, Zeki Velidi, Umumi Türk Tarihine Giriş, Enderun Kitapevi, İstanbul 1981.
Tomar, Cengiz, “İbnü’l-Fuvatî”, DİA, XXI, ss. 47-49, İstanbul 2000.
Topaloğlu, Bekir-Çelebi, İlyas, Kelâm Terimleri Sözlüğü, İSAM, Ankara 2017.
Topaloğlu, Bekir, Kelâm İlmi, Damla Yayınevi, 2. Baskı, İstanbul 1985.
__________, “‘Adl”, DİA, I, s. 387, İstanbul 1988.
__________, “Ahad”, DİA, I, ss. 483-484, İstanbul 1988.
__________, “Allah”, DİA, II, ss. 471-498, İstanbul 1989.
__________, “‘Alî”, DİA, II, ss. 370-371, İstanbul 1989.
__________, “Bâ‘is”, DİA, IV, s. 525, İstanbul 1991.
__________, “Bâkî‘”, DİA, IV, ss. 536-537, İstanbul 1991.
__________, İslam Kelâmcılarına ve Filozoflarına Göre Allah’ın Varlığı (İsbât-ı Vâcib), DİB Yayınları, Ankara 1992.
__________, “Bâri’”, DİA, V, s. 73, İstanbul 1992.
__________, “Basîr”, DİA, V, ss. 102-103, İstanbul 1992.
__________, “Bâtın”, DİA, V, s. 187, İstanbul 1992.
__________, “Câmi‘”, DİA, VII, ss. 92-93, İstanbul 1993.
__________, “Cebbâr”, DİA, VII, ss. 181-182, İstanbul 1993.
__________, “Celîl”, DİA, VII, ss. 267-268, İstanbul 1993.
__________, “Dârr”, DİA, VIII, ss. 481-482, İstanbul 1993.
__________, “Esmâ-i Hüsnâ”, DİA, XI, ss. 404-418, İstanbul 1995.
__________, “Evvel”, DİA, XI, s. 545, İstanbul 1995.
__________, “Fettâh”, DİA, XII, ss. 482-483, İstanbul 1995.
__________, “Ğafûr”, DİA, XIII, s. 286-287, İstanbul 1996.
__________, “Ğanî‘”, DİA, XIII, ss. 348-349, İstanbul 1996.
__________, “Habîr”, DİA, XIV, ss. 378-379, İstanbul 1996.
__________, “Hâdî‘”, DİA, XV, s. 9, İstanbul 1997.
__________, “Hâfıd”, DİA, XV, ss. 73-74, İstanbul 1997.
__________, “Hafîz”, DİA, XV, ss. 116-117, İstanbul 1997.
__________, “Hak”, DİA, XV, s. 152, İstanbul 1997.
__________, “Hakem”, DİA, XV, ss. 170-171, İstanbul 1997.
__________, “Hakîm”, DİA, XV, ss. 181-182, İstanbul 1997.
__________, “Hâlik”, DİA, XV, ss. 303-304, İstanbul 1997.
__________, “Halîm”, DİA, XV, ss. 334-335, İstanbul 1997.
__________, “Hamîd”, DİA, XV, ss. 458-459, İstanbul 1997.
__________, “Hasîb”, DİA, XVI, ss. 380-381, İstanbul 1997.
__________, “Hay”, DİA, XVI, ss. 549-550, İstanbul 1997.
__________, “Âhir”, DİA, I, s. 542, İstanbul 1998.
__________, “Hudûs”, DİA, XVIII, ss. 304-309, İstanbul 1998.
__________, “Kahhâr”, DİA, XXIV, ss. 169-170, İstanbul 2001.
__________, “Kâbıd”, DİA, XXIV, s. 26, İstanbul 2001.
__________, “Kâdir”, DİA, XXIV, s. 124, İstanbul 2001.
__________, “Kavî”, DİA, XXV, s. 68, Ankara 2002.
__________, “Kayyûm”, DİA, XXV, s. 108-109, Ankara 2002.
__________, “Kebîr”, DİA, XXV, s. 162, Ankara 2002.
__________, “Kerîm”, DİA, XXV, s. 287-288, Ankara 2002.
__________, “Kuddûs”, DİA, XXVI, ss. 314-315, Ankara 2002.
__________, “Latîf”, DİA, XXVII, ss. 108-109, Ankara 2003.
__________, “Mâni‘”, DİA, XXVII, s. 573, Ankara 2003.
__________, “Mecîd”, DİA, XXVIII, ss. 238-239, Ankara 2003.
__________, “Melik”, DİA, XXIX, ss. 50-51, Ankara 2004.
__________, “Metîn”, DİA, XXV, s. 68, Ankara 2004.
__________, “Muğnî‘”, DİA, XXX, s. 381, İstanbul 2005.
__________, “Muhît”, DİA, XXXI, s. 40, İstanbul 2006.
__________, “Muhsî”, DİA, XXXI, ss. 45-46, İstanbul 2006.
__________, “Muhyî”, DİA, XXXI, ss. 78-79. İstanbul 2006.
__________, “Muiz”, DİA, XXXI, ss. 94-95, İstanbul 2006.
__________, “Mukaddim”, DİA, XXXI, ss. 114-115, İstanbul 2006.
__________, “Mukît”, DİA, XXXI, s. 138, İstanbul 2006.
__________, “Muktedir”, DİA, XXXI, s. 143, İstanbul 2006.
__________, “Musavvir”, DİA, XXXI, s. 241, İstanbul 2006.
__________, “Mübdi’”, DİA, XXXI, s. 431, İstanbul 2006.
__________, “Mücîb”, DİA, XXXI, s. 451, İstanbul 2006.
__________, “Müheymin”, DİA, XXXI, s. 518, İstanbul 2006.
__________, “Muksıt”, DİA, XXXI, s. 141, İstanbul 2006.
__________, “Mü’min”, DİA, XXXI, ss. 557-558, İstanbul 2006.
__________, “Müntakim”, DİA, XXXII, ss. 23-24, İstanbul 2006.
__________, “Müte‘âlî”, DİA, XXXII, ss. 181-182, İstanbul 2006.
__________, “Mütekebbir”, DİA, XXXII, ss. 189-190, İstanbul 2006.
__________, “Nâfi‘”, DİA, XXXII, ss. 285-286, İstanbul 2006.
__________, “Nûr‘”, DİA, XXXIII, ss. 243-244, İstanbul 2007.
__________, “Rahmân”, DİA, XXXIV, ss. 415-417, İstanbul 2007.
__________, “Rakîb”, DİA, XXXIV, s. 431, İstanbul 2007.
__________, “Raûf”, DİA, XXXIV, s. 468, İstanbul 2007.
__________, “Reşîd”, DİA, XXXV, s. 11, İstanbul 2008.
__________, “Rezzâk”, DİA, XXXV, ss. 47-48, İstanbul 2008.
__________, “Sabûr”, DİA, XXXV, ss. 361-362, İstanbul 2008.
__________, “Samed”, DİA, XXXVI, ss. 68-69, İstanbul 2009.
__________, “Selâm”, DİA, XXXVI, ss. 341-342, İstanbul 2009.
__________, “Semî‘”, DİA, XXXVI, s. 492, İstanbul 2009.
__________, “Şehîd”, DİA, XXXVIII, s. 428, İstanbul 2010.
__________, “Şekûr”, DİA, XXXVIII, s. 493, İstanbul 2010.
__________, “Tevvâb”, DİA, XLI, ss. 48-49, İstanbul 2012.
__________, “Vâcid”, DİA, XLII, s. 409, İstanbul 2012.
__________, “Vâris”, DİA, XLII, ss. 522-523, İstanbul 2012.
__________, “Vâsi‘”, DİA, XLII, ss 547-548, İstanbul 2012.
__________, “Vedûd”, DİA, XLII, ss. 598-599, İstanbul 2012.
__________, “Vehhâb”, DİA, XLII, ss. 610-611, İstanbul 2012.
__________, “Vekîl”, DİA, XLIII, ss. 9-10, İstanbul 2013.
__________, “Velî”, DİA, XLIII, ss. 24-25, İstanbul 2013.
__________, “Zâhir”, DİA, XLIV, s. 85, İstanbul 2013.
__________, “Zü’l-celâli ve’l-ikrâm”, DİA, XLIV, s. 515, İstanbul 2013.
Toshiko Izutsu, Kur’ân’da Allah ve İnsan, trc. Süleymân. Ateş, Yeni Ufuklar Neşriyat, İstanbul ts.
Tritton, A.S., İslâm Kelâmı (trc. Mehmet Dağ), AÜİFY, Ankara 1978.
Tunagöz, Tuna, Ebü’l‐Berakât El‐Bağdâdî’de Tanrı Düşüncesi, AÜSBE TİB (Kelâm) ABD, Doktora Tezi, Ankara 2012.
Tunçbilek, H. Hüseyin, “Allah’ın Sıfatlarının Mâhiyeti Problemi”, HÜİFD, Şanlıurfa 2001, VII, sayı: 1, ss. 67.
Turhan, Kasım, “İnniyye” DİA, XXII, ss. 315-316, İstanbul 2000.
Turgut, Ali Kürşat, “Meşşâî Felsefesinde Allah’ın Sıfatları Meselesi”, UÜİFD, XXI, sayı: 2, ss. 1-21, Bursa 2012.
Tûsî, ‘Alâuddîn, Tehâfütü’l-Felâsife, nşr. Rızâ Sa‘âde, Beyrût 1403/1983.
Tûsî, Nasîrüddîn, Şerhu’l-İşârât ve’t-Tenbîhât, nşr. Süleymân Dünyâ, Kâhire 1985.
Türker, Ömer, “Nefis”, DİA, XXXII, ss. 529-531, İstanbul 2006.
Uludağ, Süleymân, “Halvet”, DİA, XV, ss. 386-387, İstanbul 1997.
__________, “Hallâc-ı Mansûr”, DİA, XV, ss. 377-381, İstanbul 1997.
__________, “Keşf”, DİA, XXV, ss. 315-317, Ankara 2002.
__________, “Recâ” DİA, XXXIV, s. 502, İstanbul 2007.
__________, “Riyâzet”, DİA, XXXV, ss. 143-144, İstanbul 2008.
Ulvan, Abdullâh, Kudüs Fatihi Selahaddin Eyyubi, Seçkin Yayıncılık, İstanbul 1992.
Ülken, Hilmi Ziya, Felsefe Giriş, İkinci Kısım, Ankara 1958.
Üsmendî, ‘Alâüddîn Muhammed, Lübâbü’l-Kelâm, İsam Yayınları, İstanbul 2005.
Üstüvaî, Ebü’l-‘Alâ Sâ‘îd, el-İ‘tikâd, thk. Seyyid Bağçevan, Dâru’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, Beyrût 1426/2005.
Üzüm, İlyas, “Gazap”, DİA, XIII, ss. 434-435, İstanbul 1996.
__________, “Mücessime”, DİA, XXXI, ss. 449‐450, İstanbul 2006.
Vâ‘î, Tevfîk Yûsuf, Ekvâlü’l-‘Ulemâi’l-İsbât fî Âyâti ve Ehâdîsi’s-Sıfât, Kuveyt 2000.
Vural, Mehmet, İslam Felsefesi Sözlüğü, Elis Yayınları, Ankara 2016.
Yâfi‘î Ebû Muhammed ‘Afîfüddîn Abdullâh b. Es‘ad b. Alî b. Süleymân el-Yemenî, Mirʾâtü’l-Cenân ve ‘İbretü’l-Yakzân fî Ma‘rifeti Havâdisi’z-Zamân, I-IV, Dâru’l-Mektebeti’l-‘İlmiyye, Beyrût 1418/1997.
Yâkût el-Hamevî, Ebû Abdillâh Şihâbüddîn b. Abdillâh, Muʻcemü’l-Büldân, Dâru Sâdır, Beyrût 1977.
Yar, Erkan, “Eş‘arî’nin Teolojik Görüşleri”, FÜİFD, 11: 1 (2006), ss. 1-23, s. 3. Elazığ 2006.
Yardım, Ali, “Birzâlî”, DİA, VI, s. 216. İstanbul 1992.
Yavuz, Yusuf Şevki, “Ahvâl”, DİA, II, ss. 190-192, İstanbul 1989.
__________, “‘Araz”, DİA, III, ss. 337-341, İstanbul 1991.
__________, “Bekâ‘”, DİA, V, ss. 359-360, İstanbul 1992.
__________, “Esam, Ebû Bekir”, DİA, XI, ss. 353-355, İstanbul 1995.
__________, “Hulûl”, DİA, XVIII, ss. 341-344, İstanbul 1998.
__________, “İlim”, DİA, XXII, ss. 108-109, İstanbul 2000.
__________, “İrâde” DİA, XXII, ss. 379-380, İstanbul 2000.
__________, “İ‘câzü’l-Kur’ân” DİA, XXI, ss. 403-406, İstanbul 2000.
__________, “Kıdem” DİA, XXV, ss. 394-395, Ankara 2002.
__________, “Müşebbihe”, DİA, XXXII, ss. 156‐158, İstanbul 2006.
__________, “Sarfe” DİA, XXXVI, ss. 140-141, İstanbul 2009.
__________, “Teşbih”, DİA, XL, ss. 558-560, Ankara 2011.
__________, “Vahdâniyyet”, DİA, XLII, ss. 428-430, İstanbul 2012.
__________, “Vücûd” DİA, XLIII, ss. 136-137, İstanbul 2013.
Yazıcı, Nesimi, İlk Türk-İslâm Devletleri Tarihi, TDVY, Ankara 2002.
Yazıcıoğlu, Mustafa Said, “Fi‘il”, DİA, XIII, ss. 59-64, İstanbul 1996.
__________, Matürîdî ve Nesefî’ye Göre İnsan Hürriyeti Kavramı, Ankara 1988.
Yazır, Muhammed Hamdi, Hak Dini Kur’ân Dili, İstanbul 1992.
Yeşilyurt, Temel, Ebü’l-Berekât en-Nesefî ve İslam Düşüncesindeki Yeri, Kubbealtı Yayıncılık, Malatya 2000.
__________, Dini Bilginin İmkânı, İnsan Yayınları, İstanbul 2003.
__________, “Rü’yetullah” DİA, XXXV, ss. 311-314, İstanbul 2008.
Yıldırım, Ramazan, “Sünnî Siyaset Düşüncesinin Tarih İçindeki Gelişimi ve Etkinliği”, İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, No: 24, İstanbul 2011.
Yiğit, İsmâîl, Siyâsî, Dini, Sosyal, Kültürel İslam Tarihi, Kayıhan Yayınları, İstanbul 1991.
Yolcu, Mehmet, “Lebîd b. Rebia ve Tevhîde Çağıran Şiiri”, Hikmet Yurdu, yıl:1, sayı: 2, (Temmuz-Aralık-2008) ss. 123-152.
Yurdagür, Metin, Allah’ın Sıfatları, Marifet Yayınları, İstanbul 1984.
__________, “Ahbâriyye” DİA, I, ss. 490-491, İstanbul 1988.
__________, “Bekâ”, DİA, V, ss. 359-360, İstanbul 1992.
__________, “Devir”, DİA, IX, ss. 230-231, İstanbul 1994.
__________, “Ebü’l-Hüzeyl el-Allâf”, DİA, X, ss. 330-332, İstanbul 1994.
__________, “Haşviyye”, DİA, XVI, ss. 426‐427, İstanbul 1997.
__________, Ayet ve Hadislerde el-Esmâu’l-Hüsnâ, Allah’ın Güzel İsimleri, Marifet Yayınevi, İstanbul 2006.
__________, “Muhâlefetun li’l-Havâdis”, DİA, XXX, ss. 403-404, İstanbul 2013.
Yüksel, Emrullah, Sistematik Kelâm, İz Yayıncılık, İstanbul 2005.
__________, Mâtürîdîler ile Eş‘arîler Arasındaki Görüş Ayrılıkları, Düşün Yayınları, İstanbul 2012.
Yürük, İsmail, Şemsü'd-din Muhammed b. Eşref El-Hüseyni Es-Semerkandi (Öl. 702 H.)'nin belli başlı kelamı görüşleri (Allah ve iman anlayışı), Basılmamış Doktora Tezi, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kelam ve İslam Felsefesi Ana Bilim Dalı, Erzurum 1987.
__________, Şemsü’d-Dîn Muhammed b. Eşref al-Husaynî al-Semerkandî’nin Belli Başlı Kelâmî Görüşleri, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum 1987.
__________, “Şemsüddîn es-Semerkandî ve Belirgin Kelâmî Görüşleri”, ÇÜİFD, sayı: 1, I, Adana 2001, ss. 93-105.
__________, “Hanefî Maturidî Geleneğinde Kelamın Felsefîleşmesi ve Şemsüddîn es-Semerkandî’nin Mezhebi Üzerindeki Spekülasyonlar”, Kastamonu Üniversitesi IV. Uluslararası Şeyh Şa’bân-ı Velî Sempozyumu -Hanefîlik-Mâturîdîlik-, Kastamonu 05-07 Mayıs 2017, I, ss. 307-314.
Zebîdî, Seyyid Muhammed Murtaza el-Hüseyin, Tâcu’l-‘Arûs min Cevheri’l-Kâmûs, thk. Mustafa Hicâzî, Matba‘atu Hukûmeti’l-Kuveyt, Kuveyt 1987.
Zeccâc, Ebû İshâk İbrâhîm, Tefsîru Esmâʾillâhi’l-Hüsnâ, nşr. Ahmed Yûsuf ed-Dekkâk, Beyrût 1395/1975.
Zeccâcî, Ebü’l-Kâsım, İştikâku Esmâillâh, nşr. Abdülhüseyin el-Mübârek, Beyrût 1406/1986.
Zehebî, Şemsüddîn Ebû Abdillâh Muhammed, Târîhu’l-İslâm ve Vefeyâtü’l-Meşâhîr ve’l-A‘lâm, thk. Ömer Abdüsselâm Tedmürî, I-LIII, Dârü’l-Kitâbi’l-‘Arabî, Beyrût 1993.
__________, el-‘İber fî Haberi men Ğaber (et-Târîhu’l-Evsat), thk. Ebû Hâcer M. Saîd b. Besyûnî Zağlûl, Darü’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, I-IV, Beyrût 1405/1985.
Zerkeşî, Ebû Abdillâh Bedrüddîn Muhammed, el-Bahrü’l-Muhît fî Usûli’l-Fıkh, nşr. Abdülkâdir Abdullâh el-Ânî, Küveyt 1413/1992.
Ziriklî, Ebû Ğays Muhammed Hayrüddîn b. Mahmûd b. Muhammed b. Alî b. Fâris ed-Dımaşkî, el-Aʿlâm, Dâru’l-‘İlmi li’l-Melayîn, yy. 2002.
Wolfson, Harry Austryn, “İbn Haldun’a Göre Allah’ın Sıfatları ve Kader”, çev. Süleymân Toprak, SÜİFD, sayı 2, ss. 213-214, Konya 1986.
__________, Kelâm Felsefeleri Müslüman-Hristiyan-Yahûdî Kelâmı, çvr. Kasım Turhan, Kitapevi, İstanbul 2001.
William C. Chittick, Sachiko Murata, İslam’ın Vizyonu, çev. Tuna Koç, İnsan Yayınları, İstanbul 2000.
Yayınlanan
Lisans
LisansBu İnternet Sitesi içeriğinde yer alan tüm eserler (yazı, resim, görüntü, fotoğraf, video, müzik vb.) Akademisyen Kitabevine ait olup, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceca Kanunu kapsamında korunmaktadır. Bu hakları ihlal eden kişiler, 5846 sayılı Fikir ve Sanat eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan hukuki ve cezai yaptırımlara tabi olurlar. Yayınevi ilgili yasal yollara başvurma hakkına sahiptir.