Yabancılara Türkçe Öğretiminde Konuşma Eğitimi
Özet
Anadil öğretimi dinleme, konuşma, okuma ve yazma olmak üzere dört temel beceri üzerine kurulmuştur. Bu becerilerinin hepsinin birbirleriyle bağlantılı olduğu düşünülmekle birlikte bunların da kendi aralarında anlama ve anlatma becerileri olmak üzere iki alt başlığı bulunmaktadır. Anadil öğretiminin anlama ve anlatmaya dayalı bir süreç olduğu düşünüldüğünde özellikle konuşma becerisinin anlatma sürecindeki önemi daha iyi anlaşılacaktır. Konuşma, günlük hayatta iletişimin önemli parçalarından bir tanesidir. Anadil eğitiminde dinleme becerisiyle birlikte aile ortamında informal olarak başlayan konuşma, eğitim hayatının başlamasıyla formal bir şekilde öğrenilmeye devam eder. Eğitim hayatının başlaması ve okuma - yazma becerilerinin edinimiyle birlikte dört temel dil becerisi birlikte yürütülür. Ancak bu durum yabancı dil öğreniminde farklıdır. Birey Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde bu dört temel beceriyi başlangıcından itibaren birlikte edinecektir. Çünkü bu beceriler dil öğrenen bireylerde kendi anadillerinde tümüyle edinilmiş durumdadır. Bu nedenle Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde bu beceriler birlikte öğrenilecektir. Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde en temel amacın konuşmak, iletişim kurmak olduğu düşünüldüğünde bu becerinin sağlıklı bir şekilde edinilebilmesi ve geliştirilebilmesi için farklı yöntem, teknik ve uygulamaların kullanılması gerekmektedir. Bu uygulamalarda kullanılacak yöntem ve tekniklerin daha etkin ve verimli kullanılabilmesi için uygulamalar içerisinde etkinliklere yer vermek, süreçte konuşma becerisinin gelişimine de katkı sağlayacaktır. Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde konuşma becerisini geliştirebilmek için öğretmen, öğrenci, kullanılacak öğretim yöntem ve teknikler, öğrenme ortamları, ödevler gibi hususlara dikkat edilmesi bu becerinin sağlıklı ve nitelikli bir şekilde edinilmesine katkı sağlayacaktır. Bu amaçlarla bu bölümde Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde konuşma becerisinin yeri nedir, bu becerinin edinilmesi ve geliştirilmesi konularında neler yapılması gereklidir gibi sorulara yanıtlar aranacaktır.
Referanslar
Altıner, S. (2008). The Attitudes of Preparatory Students In Abant Izzet Baysal University , Turkey And Sussex University , UK Towards Pronunciaton Practice In English Courses In Partial Fulfillment of The Requirement. Basılmamış yüksek lisans tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Bıçak, B. (2014). Performans değerlendirme. Müfit Gömleksiz ve Serdar Erkan ,(Ed.) ,Eğitimde ölçme ve değerlendirme (3.
Basım) içinde (ss. 197-238). Nobel Yayın ve Dağıtım.
Brown, H. D. (2000). Teachingby principles: an interactive approachto language pedagogy. Longman.
Chan, M. J. (2018). Embodied Pronunciation Learning: Research and Practice. The Catesol Journal, 30(1), 47–68. Ret- rieved from http://ezproxy.lib.uconn.edu/login?url=https://search.ebscohost.com/login.aspx?direct=true&db=eri- c&AN=EJ1174234&site=ehost-live
Çelik, F. (2019). Yabancılara Türkçe öğretiminde konuşma becerisi. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademik Araştırmalar Der- gisi, 3 (3), 32-41.
Çongur, H. R. (1999). Söz sanatı ve güzel söz söyleme, TRT Eğitim Yay. Demirel, Ö. (2012) Öğretim ilke ve yöntemleri, öğretme sanatı, Pegem A Yay.
Demirel, Ö. (2016). Yabancı dil öğretimi (9. baskı). Ankara: Pegem Akademi Yay.
Doğan, C. (2012). Sistematik Yabancı Dil Öğretim Yaklaşım ve Yöntemleri. Ensar Neşriyat. Durmuş, M. (2013a). Yabancılara Türkçe öğretimi, Grafiker Yay.
Durmuş, M. (2013b) “Sözlü anlatım”, Türk Dili II, Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi Yay., s.194-219
Emiroğlu, S. (2013). Konuşma Eğitimi (ss. 277-291)’, Yabancılara Türkçe Öğretimi El Kitabı (Editörler: M. Durmuş ve A. Okur).
Grafiker Yay.
Erdem, İ. (2014). Konuşma Eğitimi: Kuram, Uygulama, Ölçme ve Değerlendirme. A. Güzel, H. Karatay, (Ed.), Türkçe Öğretimi El Kitabı içinde. Ankara: Pegem Yayınları.
Given, H. W. (1996). Methods and Techniques in Pronunciation Teaching. Retrieved from http://www.publikacje.edu.pl/ pdf/7039.pdf
Göçer, A. (2015). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde konuşma becerisinin gelişim durumunun belirlenmesi. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2, 47-56
Gün, M. (2013). İletişimsel Yöntem (ss. 111-114)’, Yabancılara Türkçe Öğretimi El Kitabı (Editörler: M. Durmuş ve A. Okur), Grafiker Yayınları, Ankara.
Güneş, F. (2011). Dil öğretim yaklaşımları ve Türkçe öğretimindeki uygulamalar, Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8 (15), 123-140.
Karatay, H.; Güngör, H.; Özalan, U. (2017). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde Callan Yöntemi. International Journal of Language Academy, Türkçenin Eğitimi Öğretimi Özel Sayısı, 5/2, 260-265.
Karslı, E. S. (2002). The inter-raterreliability of two alternative analytic grading scales fort he evalution of oral interviews at Anadolu University School of Foreign Languages. İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
Kartallıoğlu, N. (2020). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde konuşma eğitimi (s. 315- 348), Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi el kitabı içinde. Ankara: Pegem Akademi Yay.
Kesici, S. (2022). Yabancılara Türkçe öğretiminde ölçme ve değerlendirme: öğretmen algıları üzerine bir inceleme, Uluslararası Filoloji Bengü Dergisi, 2(2), 45-65.
Köksal, D.; Pestil, A. (2012). Yabancı dil olarak Türkçe konuşma öğretimi (s.213-234), Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi içinde, Pegem Akademi Yay.
Köse, D. (2008). Türkçenin yabancı dil öğretiminde sınavların hazırlanması ve uygulanması. Dil Dergisi, 139, 36-47. Kurudayıoğlu, M. (2011) Konuşma Eğitimi. İstanbul: Kriter Yayınları.
Memiş, M. R. ve Erdem, D. M. N(2013). Yabancı Dil Öğretiminde Kullanılan Yöntemler, Kullanım Özellikleri ve Eleştiriler.
Turkish Studies, 8(9), 297- 318.
Nakanishi, T. ve Ueda, A. (2011). Extensive reading and the effect of shadowing. Reading in a Foreign Language, 23(1), 1–16. https://doi.org/10.1142/S0218301312500139
Nalıncı, A. N. (2000). Avrupa Birliği’ne tam üyelik yolunda başarının anahtarı: yeniden yapılanma, Ümit Yayıncılık.
Şenyiğit, Y.; Okur, A. (2019). Yabancılara Türkçe öğretiminde konuşma becerisi ve telaffuz eğitimi, Mehmet Akif Ersoy Üniver- sitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 52, 519-549.
Sever, S. (2004). Türkçe öğretimi ve tam öğrenme, Anı Yayıncılık.
Temizyürek, F., Erdem, İ. ve Temizkan, M. (2011). Konuşma Eğitimi Sözlü Anlatım. Ankara: Pegem Yayınları. Toklu, O. (2003) Dilbilime giriş, Akçağ Yay.
Türkçe Sözlük (2011).Türk Dil Kurumu Yay.
Uysal, H. H. (2009). Yabancılara Türkçe öğretimi politika yöntem ve beceriler. Derya Yaylı, Yasemin Bayyurt (Ed.) İkinci dilde sözlü ve yazılı anlatım eğitiminde sosyo-kültürel yaklaşımlar içinde (91-105). Anı Yayıncılık.
Yates, L. ve Zielinski, B. (2009). Give It a Go : Teaching Pronunciation to Adults. Macquarie University.
Referanslar
Altıner, S. (2008). The Attitudes of Preparatory Students In Abant Izzet Baysal University , Turkey And Sussex University , UK Towards Pronunciaton Practice In English Courses In Partial Fulfillment of The Requirement. Basılmamış yüksek lisans tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Bıçak, B. (2014). Performans değerlendirme. Müfit Gömleksiz ve Serdar Erkan ,(Ed.) ,Eğitimde ölçme ve değerlendirme (3.
Basım) içinde (ss. 197-238). Nobel Yayın ve Dağıtım.
Brown, H. D. (2000). Teachingby principles: an interactive approachto language pedagogy. Longman.
Chan, M. J. (2018). Embodied Pronunciation Learning: Research and Practice. The Catesol Journal, 30(1), 47–68. Ret- rieved from http://ezproxy.lib.uconn.edu/login?url=https://search.ebscohost.com/login.aspx?direct=true&db=eri- c&AN=EJ1174234&site=ehost-live
Çelik, F. (2019). Yabancılara Türkçe öğretiminde konuşma becerisi. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademik Araştırmalar Der- gisi, 3 (3), 32-41.
Çongur, H. R. (1999). Söz sanatı ve güzel söz söyleme, TRT Eğitim Yay. Demirel, Ö. (2012) Öğretim ilke ve yöntemleri, öğretme sanatı, Pegem A Yay.
Demirel, Ö. (2016). Yabancı dil öğretimi (9. baskı). Ankara: Pegem Akademi Yay.
Doğan, C. (2012). Sistematik Yabancı Dil Öğretim Yaklaşım ve Yöntemleri. Ensar Neşriyat. Durmuş, M. (2013a). Yabancılara Türkçe öğretimi, Grafiker Yay.
Durmuş, M. (2013b) “Sözlü anlatım”, Türk Dili II, Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi Yay., s.194-219
Emiroğlu, S. (2013). Konuşma Eğitimi (ss. 277-291)’, Yabancılara Türkçe Öğretimi El Kitabı (Editörler: M. Durmuş ve A. Okur).
Grafiker Yay.
Erdem, İ. (2014). Konuşma Eğitimi: Kuram, Uygulama, Ölçme ve Değerlendirme. A. Güzel, H. Karatay, (Ed.), Türkçe Öğretimi El Kitabı içinde. Ankara: Pegem Yayınları.
Given, H. W. (1996). Methods and Techniques in Pronunciation Teaching. Retrieved from http://www.publikacje.edu.pl/ pdf/7039.pdf
Göçer, A. (2015). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde konuşma becerisinin gelişim durumunun belirlenmesi. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2, 47-56
Gün, M. (2013). İletişimsel Yöntem (ss. 111-114)’, Yabancılara Türkçe Öğretimi El Kitabı (Editörler: M. Durmuş ve A. Okur), Grafiker Yayınları, Ankara.
Güneş, F. (2011). Dil öğretim yaklaşımları ve Türkçe öğretimindeki uygulamalar, Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8 (15), 123-140.
Karatay, H.; Güngör, H.; Özalan, U. (2017). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde Callan Yöntemi. International Journal of Language Academy, Türkçenin Eğitimi Öğretimi Özel Sayısı, 5/2, 260-265.
Karslı, E. S. (2002). The inter-raterreliability of two alternative analytic grading scales fort he evalution of oral interviews at Anadolu University School of Foreign Languages. İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
Kartallıoğlu, N. (2020). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde konuşma eğitimi (s. 315- 348), Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi el kitabı içinde. Ankara: Pegem Akademi Yay.
Kesici, S. (2022). Yabancılara Türkçe öğretiminde ölçme ve değerlendirme: öğretmen algıları üzerine bir inceleme, Uluslararası Filoloji Bengü Dergisi, 2(2), 45-65.
Köksal, D.; Pestil, A. (2012). Yabancı dil olarak Türkçe konuşma öğretimi (s.213-234), Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi içinde, Pegem Akademi Yay.
Köse, D. (2008). Türkçenin yabancı dil öğretiminde sınavların hazırlanması ve uygulanması. Dil Dergisi, 139, 36-47. Kurudayıoğlu, M. (2011) Konuşma Eğitimi. İstanbul: Kriter Yayınları.
Memiş, M. R. ve Erdem, D. M. N(2013). Yabancı Dil Öğretiminde Kullanılan Yöntemler, Kullanım Özellikleri ve Eleştiriler.
Turkish Studies, 8(9), 297- 318.
Nakanishi, T. ve Ueda, A. (2011). Extensive reading and the effect of shadowing. Reading in a Foreign Language, 23(1), 1–16. https://doi.org/10.1142/S0218301312500139
Nalıncı, A. N. (2000). Avrupa Birliği’ne tam üyelik yolunda başarının anahtarı: yeniden yapılanma, Ümit Yayıncılık.
Şenyiğit, Y.; Okur, A. (2019). Yabancılara Türkçe öğretiminde konuşma becerisi ve telaffuz eğitimi, Mehmet Akif Ersoy Üniver- sitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 52, 519-549.
Sever, S. (2004). Türkçe öğretimi ve tam öğrenme, Anı Yayıncılık.
Temizyürek, F., Erdem, İ. ve Temizkan, M. (2011). Konuşma Eğitimi Sözlü Anlatım. Ankara: Pegem Yayınları. Toklu, O. (2003) Dilbilime giriş, Akçağ Yay.
Türkçe Sözlük (2011).Türk Dil Kurumu Yay.
Uysal, H. H. (2009). Yabancılara Türkçe öğretimi politika yöntem ve beceriler. Derya Yaylı, Yasemin Bayyurt (Ed.) İkinci dilde sözlü ve yazılı anlatım eğitiminde sosyo-kültürel yaklaşımlar içinde (91-105). Anı Yayıncılık.
Yates, L. ve Zielinski, B. (2009). Give It a Go : Teaching Pronunciation to Adults. Macquarie University.
