Ortopedik Acillerde Hekimin Hukuki Sorumluluğu
Özet
Hekimlerin tıbbi müdahale ve eylemlerinden doğan sorumlulukları; tazminat hukuku çerçevesinde sözleşmeden doğan borçlar, haksız fiil ve vekaletsiz iş görme olmak üzere üç ana başlık altında incelenmektedir. Yargı içtihatlarında hasta-hekim ilişkisi çoğunlukla vekalet sözleşmesi olarak kabul edilmekte ve yasal uyuşmazlıklarda basiretli bir hekimin göstermesi gereken azami dikkat ve özen yükümlülüğü temel kriter alınmaktadır. Tıbbi standartlara ve kurallara uygun müdahalelere rağmen kaçınılamayan olumsuz durumlar "komplikasyon" (izin verilen risk) olarak adlandırılıp hekimin hukuki sorumluluğunu kaldırırken; standart dışı uygulama, beceri eksikliği ve tedavisizlikten doğan zararlar "malpraktis" kapsamında değerlendirilerek tazminat yükümlülüğü doğurmaktadır. Hekime hastanın durumuna göre uygun yöntemi seçebileceği bir tedavi özgürlüğü tanınmış olup, bilincin kapalı olduğu iradi bir akdin kurulamadığı acil durumlarda ise müdahaleler vekaletsiz iş görme hükümleri uyarınca hastanın üstün menfaati gözetilerek hukuken meşru kabul edilmektedir. İnsan sağlığını konu alan bu alanda hekimlerin mesleki kusurları hafif de olsa sorumluluk unsuru teşkil ettiğinden, haksız fiil ve tazminat taleplerinde kusur, zarar ve nedensellik bağının ispatı büyük önem taşımaktadır.
Physicians' liabilities arising from medical interventions and actions are examined under three main headings within the framework of compensation law: contractual obligations, torts, and unauthorized agency. In judicial precedents, the patient-physician relationship is predominantly considered an attorney contract, and the maximum duty of care and diligence expected from a prudent physician is taken as the primary criterion in legal disputes. While unavoidable adverse conditions that develop despite interventions conforming to medical standards and rules are termed "complications" (permitted risk) and eliminate the physician's legal liability, damages resulting from non-standard practice, lack of skill, and non-treatment are evaluated under "malpractice," creating a compensation liability. Physicians are granted the freedom of treatment to select the appropriate method according to the patient's condition, and in emergencies where the patient is unconscious and a voluntary contract cannot be established, interventions are deemed legally legitimate under the provisions of unauthorized agency, provided that the patient's best interest is respected. Since even minor professional faults of physicians constitute an element of liability in this field concerning human health, proving the fault, damage, and causal link is of great importance in tort and compensation claims.
Referanslar
Günday, R. Tıbbi Müdahale ve Tedavide Malpraktisten Doğan Hukuki Sorumluluk. Ankara: Adalet Yayın Evi; 2012.
Araz A. Hekimin Hukuki Sorumluluğu. Kuzgun Ü, Varol N (ed.) Sağlık Hukuku El Kitabı Sağlık Hukuku açısından Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanlarının Hukuki Sorumlulukları içinde. Ankara: Bayt Yayıncılık; 2013. p. 15-21
Türk Tabipler Birliği Disiplin Yönetmeliği. 28.04.2004 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmıştır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu. 04.02.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
Demir M. Hekimin Sözleşmeden Doğan Sorumluluğu. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2008;3(57): 225-252.
Yavuz İpekyüz F. Türk Hukukunda Hekimlik Sözleşmesi. (1. Baskı). İstanbul: Vedat Kitapçılık; 2006.
Parlak Börü Ş. Robotik Cerrahi Müdahalelerden Doğan Hukuki Sorumluluk. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi. 2019;10(2): 758-775.
Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 08.03.2016 tarihli, 2016/1312 Esas, 2016/6953 Karar sayılı karar.
Oğuz F. Robotik Cerrahi Müdahalelerde Meydana Gelen Malpraktis Sonucu Hukuki Sorumluluk. Sert Sütçü S. (ed.) Teknolojik Gelişmeler Işığında Tıp Hukuku ve Güncel Sorunlar içinde. Ankara: Seçkin Yayınevi; 2018. p. 145-157.
Hakeri H. Tıp Hukuku. Ankara: Seçkin Yayınevi; 2015.
Demirörs H, Gönen E, Ateş Y. Kırıklara Eşlik Eden Yumuşak Doku Yaralanmalarında Değerlendirme ve Tedavi. TOTBİD Dergisi. 2004;3-4(3).
Zeytin Z. Tedavi İlişkisinde Hekimin Türk Hukukuna Göre Tazminat Sorumluluğu. Roche Sağlık Hukuku Günleri 1, İstanbul: 2007. p. 97-100
Şenocak Z. Özel Hukukta Hekimin Sorumluluğu. Ankara: Ankara Üniversite Hukuk Fakültesi Yayınları; 1998.
Şenocak Z. Hekimin Hukuki Sorumluluğunun Özel Sorunları: Tıbbi Standartlar ve İspat. Sağlık Hukuk Kurultayı, Ankara; 2007.