Kobi’ler ve Kobi’ler İçin Destekler

Yazarlar

Seda Yılmaz

Özet

Seda Yılmaz tarafından kaleme alınan bu çalışmada, Türkiye’de KOBİ’lerin ekonomik sistemdeki yeri, karşılaştıkları temel sorunlar ve faydalanabilecekleri ulusal ile uluslararası destek mekanizmaları kapsamlı bir şekilde incelenmektedir. Ülkemizdeki tüm işletmelerin %99,9’unu oluşturan, toplam istihdamın %75,8’ini sağlayan ve toplam üretimin %56,2’sini karşılayan KOBİ’ler, ekonomik büyümede kritik bir rol oynamaktadır. Buna rağmen KOBİ’ler; finansmana erişim, yönetim ve örgütlenme eksiklikleri, tedarik zorlukları, üretim teknolojileri, pazarlama yetersizlikleri, insan kaynakları ve Ar-Ge imkânları gibi birçok alanda önemli engellerle mücadele etmektedir. Bu sorunların aşılması ve küresel pazarda sürdürülebilir rekabet avantajı sağlanabilmesi için KOBİ’lerin Ar-Ge ve yenilik odaklı kapasitelerini artırmaları hayati bir zorunluluktur. Çalışmada bu doğrultuda, TÜBİTAK TEYDEB ve KOSGEB tarafından sunulan hibe ve destek programları, Horizon 2020 ve COSME gibi uluslararası fonlar detaylıca sunulmaktadır. Ayrıca Melek Yatırımcılık, Girişim Sermayesi Fonu, Kitle Fonlaması ve teminat sıkıntısını çözen Kredi Garanti Fonu (KGF) gibi alternatif finansman yöntemleri açıklanmaktadır. Bunun yanında Teknoloji Geliştirme Bölgeleri, Ar-Ge ve Tasarım Merkezleri ile Teknoloji Transfer Ofislerinin (TTO) sağladığı vergi muafiyetleri ve teşvikler ele alınmaktadır. Sonuç olarak, KOBİ’lerin Ar-Ge yapısını güçlendirmek ve teşviklere erişimini artırmak ülke ekonomisi için hayati önem taşımaktadır.

In this study authored by Seda Yılmaz, the position of SMEs in the economic system in Turkey, the core problems they encounter, and the national and international support mechanisms they can benefit from are comprehensively examined. SMEs, which constitute 99.9% of all enterprises, provide 75.8% of total employment, and account for 56.2% of total production in our country, play a critical role in economic growth. Despite this, SMEs struggle with significant obstacles in many areas such as access to finance, management and organizational deficiencies, procurement difficulties, production technologies, marketing inadequacies, human resources, and R&D opportunities. In order to overcome these problems and achieve a sustainable competitive advantage in the global market, it is a vital necessity for SMEs to increase their R&D and innovation-oriented capacity. In line with this, the study details grant and support programs provided by TÜBİTAK TEYDEB and KOSGEB, as well as international funds such as Horizon 2020 and COSME. Furthermore, alternative financing methods such as Angel Investment, Venture Capital Fund, Crowdfunding, and the Credit Guarantee Fund (KGF), which solves collateral shortages, are explained. Additionally, tax exemptions and incentives provided by Technology Development Zones, R&D and Design Centers, and Technology Transfer Offices (TTOs) are discussed. In conclusion, strengthening the R&D structure of SMEs and facilitating their access to incentives are of vital importance for the national economy.

Referanslar

Akdemir, A. (1990). Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelerin Ar-Ge Olanakları. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8(1), 215-227.

Akgemci, T. (2001). KOBİ’lerin Temel Sorunları ve Sağlanan Destekler. Ankara: BMS.

Alptekin, E. (2013). Sermayesi Olmayan Girişimcilerin Tek Şansı: Melek Yatırımcılar. İzmir Ticaret Odası Ar&Ge Bülten, Şubat– Ekonomi, 3-9.

De Buysere, K., Gajda, O., Kleverlaan, R., Marom, D., ve Klaes, M. 2012. A framework for european crowdfunding. European Crowdfunding Network (ECN) http://www.infoeuropa.eurocid.pt/files/database/000051001-000052000/000051102.pdf Erişim Tarihi: 16 Kasım 2019.

EBAN Tool Kit Introduction to Business Angels and Business Angels Network Activities in Europe. 15 Nisan 2020 tarihinde https://ec.europa.eu adresinden erişildi.

Ertan, F. (2010). Küçük ve orta büyüklükteki işletme (KOBİ)’lere sağlanan kamusal ar-ge teşvikleri: Kamusal Ar-Ge teşviklerinin KOBİ’ler üzerindeki etkilerine yönelik bir anket çalışması. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Ankara Üniversitesi, Ankara.

Eryılmaz, C. (2004). İşlenmiş tarım ürünleri sektöründe faaliyet gösteren KOBİ’lerin ihracat sorunları ve çözüm önerileri (Göller Bölgesinde Bir Araştırma). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Süleyman Demirel Üniversitesi, Isparta.

Ekonomik İş Birliği ve Kalkınma Örgütü. (2002). Frascati Kılavuzu- Araştırma ve Deneysel Geliştirme Taramaları için Önerilen Standart Uygulama. Ankara: Tübitak.

Godin, B. (2001). Project on the History and Sociology of S&T Statistics, Defining R&D: is Research Always Systematic? Working Paper, 7.

Gökdoğan, T. (2007). KOBİ ve ulusal teknoloji politikaları çerçevesinde teknoloji geliştirme bölgeleri: NUTS2 TR61 (Antalya-Isparta-Burdur) düzeyi KOBİ’lerin tutumları. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Süleyman Demirel Üniversitesi, Isparta.

Güzel, S. (2015). Avrupa Birliği ve Türkiye’de KOBİ’lere yönelik Ar-Ge teşvikleri: Bursa Uygulaması. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Uludağ Üniversitesi, Bursa.

İskender, B. S. (2009). Türkiye’de Kobi’lerı̇n finansman sorunları ve alternatif çözüm önerı̇lerı̇. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) İstanbul Üniversitesi, İstanbul.

İşler, T. İ. (2014). Modern Finansmanda Yeni Bir Dönem: Kitlesel Fonlama –Crowdfunding. TSBM Gösterge Dergisi, Güz, 50-65.

Karacibioğlu, S. R. (2007). KOBİ’lerin finansman sorunları ve çözüm önerileri: Muğla örneği. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Adnan Menderes Üniversitesi, Aydın.

Kosgeb. KOBİ Stratejisi ve Eylem Planı (2015-2018). 12 Nisan 2020 tarihinde https://www.kosgeb.gov.tr/Content/Upload/Dosya/Mali%20Tablolar/KSEP/Kobi_Stratejisi_ve_Eylem_Plani_(2015-2018).pdf adresinden erişildi.

Kredi Garanti Fonu. 2018 Faaliyet Raporu, 24 Mayıs 2020 tarihinde https://www.kgf.com.tr/images/faaliyet_raporu/2018_kgf_faaliyet_raporu.pdf adresinden erişildi.

Mason, C. ve Harrison, R. (2017). Informal Venture Capital and The Financing of Emerging Growth Businesses. The Blackwell Handbook of Entrepreneurship, 221-239.

Sarıaslan, H. (1994). Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelerin Finansal Sorunları: Çözüm İçin Bir Finansal Paket Önerisi. Ankara: TOBB.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı 28 Ekim 2019 tarihinde, https://btgm.sanayi.gov.tr/Handlers/DokumanGetHandler.ashx?dokumanId=4d9b6b9a-839b-446e-af35-aafe40b65946 adresinden erişildi.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Ar-Ge Teşvikleri Genel Müdürlüğü, 24 Kasım 2019 tarihinde https://atgm.sanayi.gov.tr/Handlers/DokumanGetHandler.ashx?dokumanId=63617e4c-e6a4-4872-a04d-1cc2813cd77f adresinden erişildi.

Saygılı, Ş. (2003). Bilgi Ekonomisine Geçiş Sürecinde Türkiye Ekonomisinin Dünyadaki Konumu. (Uzmanlık Tezi) T. C. Devlet Planlama Teşkilatı, Ankara.

Serka Kalkınma Ajansı, (2013). 30 Soruda Kredi Garanti Fonu Destekleri, Ardahan. 30 Mayıs 2020 tarihinde https://www.serka.gov.tr/assets/upload/dosyalar/a3a2ad6bf3b2e4423d5684ff729b1953.pdf adresinden erişildi.

Şaşa, K. (2014). KOBİ’lerde kurumsal yönetimin uygulanabilirliği Adıyaman ve Gaziantep ili uygulaması. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Adıyaman Üniversitesi, Adıyaman.

Şener, E. (2019). Girişimciliğin finansmanında melek yatırım: Türkiye üzerine bir inceleme. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Kırklareli Üniversitesi, Kırklareli.

Şimşek, M. Ş. ve Akın, H. B. (2003). Teknoloji Yönetimi ve Örgütsel Değişim. Konya: Çizgi.

Taş, H. Y. ve Özcan, S. (2015). Yenilikçi ve Sosyal Boyutlarıyla Avrupa Birliği ve Türkiye’de KOBİ’ler. Bursa: Ekin.

Tıraş, O. (2011). Kobilerin finansman sorunları ve banka kredilerinin Kobilere etkisinin incelenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Atılım Üniversitesi, Ankara.

Tunç, K., C. (2018). Melek yatırım modelinin Türkiye’de ortaya çıkışı ve gelişimi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Bahçeşehir Üniversitesi, İstanbul.

Türkoğlu, M. (2002). Küçük ve orta büyüklükteki işletmeler (KOBİ’ler)in bölgesel kalkınmaya etkileri ve bölgesel kalkınmada KOBİ temelli stratejiler. Süleyman Demirel Üniversitesi, 7(1), 227-300.

Ünsal, S. 2017. Kitlesel Fonlama: İş Yapma Yöntemini Değiştirecek Yeni Sistem. İstanbul: Ceres Yayınevi.

Valanciene, L., ve Jegeleviciute, S. 2014. Crowdfunding For Creating Value: Stakeholder Approach. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 156, 599-604.

Yıldırım, İ. (2015). Avrupa Ülkelerinin Ar-Ge Etkinlik Analizi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Ankara Üniversitesi, Ankara.

Zengin, Y. ve Ağ, A. (2016). KOBİ’lerdeki̇ Başarıyı Etkileyen Finansman Sorunu: Neden Mı̇? Sonuç Mu? Literatür Taraması Sonucu Bir Değerlendirme. Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler E-Dergisi, (54), 227-241.

www.ab.gov.tr (Erişim Tarihi: 16 Aralık 2019)

www.btgm.sanayi.gov.tr (Erişim Tarihi: 28 Ekim 2019)

www.tubitak.gov.tr (Erişim Tarihi: 21 Eylül 2019)

https://h2020.org.tr/tr (Erişim Tarihi: 1 Kasım 2019)

http://cosme.kosgeb.gov.tr (Erişim Tarihi: 15 Aralık 2019)

www.kosgeb.gov.tr (Erişim Tarihi: 27 Aralık 2019)

Gelecek

17 Ekim 2022

Lisans

Lisans