Finansal Gelişme ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: Türkiye Üzerine Ampirik Bir Analiz
Özet
Bu çalışma, 1980-2020 yılları arasındaki verileri kullanarak Türkiye’de finansal gelişmişlik ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi ARDL sınır testi yaklaşımıyla analiz etmektedir. Araştırmada bağımlı değişken olarak gayri safi yurtiçi hasıla büyümesi ele alınırken; özel sektöre verilen krediler, cari işlemler dengesi, yurtiçi tasarruflar, enflasyon, geniş para arzı (M3) ve yaşlı bağımlılık oranı bağımsız değişken olarak kullanılmıştır. Ekonometrik analiz sonuçları, değişkenler arasında uzun dönemli bir eşbütünleşme ilişkisinin varlığını kanıtlamaktadır. Kısa dönem sonuçlarına göre, özel sektöre sağlanan krediler ekonomik büyümeyi pozitif yönde etkilerken, enflasyon büyümeyi olumsuz etkilemektedir. Çalışmanın uzun dönem bulguları incelendiğinde ise yurtiçi tasarruf oranları, özel sektör kredileri ve cari açığın büyümeye pozitif katkı sağladığı; buna karşılık geniş para arzı ile yaşlı bağımlılık oranının büyüme üzerinde negatif etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Uzun dönemde enflasyon değişkeninin istatistiksel olarak anlamsız olduğu görülmüştür. Hata düzeltme mekanizması, kısa dönemde meydana gelen şokların yaklaşık 6 ay içerisinde yeniden dengeye ulaştığını göstermektedir. Sonuç olarak, Türkiye'de sürdürülebilir büyüme için tasarrufların ve özel sektör kredilerinin teşvik edilmesi, para arzı ile bağımlılık oranının dengelenmesi ve cari açığın sürdürülebilir seviyelerde tutulması büyük önem taşımaktadır.
This study analyzes the relationship between financial development and economic growth in Turkey using data from 1980 to 2020 through the ARDL bounds testing approach. While gross domestic product growth is examined as the dependent variable, loans to the private sector, current account balance, domestic savings, inflation, broad money supply (M3), and age dependency ratio are used as independent variables. Econometric results confirm the existence of a long-term cointegration relationship among the variables. According to short-term results, credits provided to the private sector positively affect economic growth, whereas inflation exerts a negative impact. Examining the long-term findings reveals that domestic savings rates, private sector loans, and current account deficit contribute positively to growth; conversely, broad money supply and age dependency ratio have a negative effect on growth. In the long run, the inflation variable is found to be statistically insignificant. The error correction mechanism indicates that short-term shocks adjust back to equilibrium in approximately 6 months. Consequently, achieving sustainable growth in Turkey requires encouraging savings and private sector loans, balancing money supply and dependency ratios, and maintaining the current account deficit at sustainable levels.
Referanslar
Ahmad, Fayez, Zayed, Nurul Muhammed and Harun, Md. ASHraf (2013), “Factors behind the Adoption of Green Banking by Bangladeshi Commercial Banks”, ASA University Review, Vol. 7 No. 2, July–De¬cember, 241.255.2013
Alagöz, M. (2004), Sürdürülebilir kalkınmanın paradigması, Selçuk Üniversitesi İİBF Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar, sayı: 4, 1-23.
Altun-Ada Ayşe, ve Kılıç, Z. (2014). Sürdürülebilir kalkınma ve sürdürülebilir bankacılık: Ab ve Türkiye'deki uygulamalar1. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (42), 203-212.
Bahl, Sarita (2012), “Green Banking – The New Strategic Imperative”, Journal of Asian Research Consortium, Volume 2, Issue 2, 176-185.
Barhate, G.H., and Tambolı, Mohasin A (2016), “Green Banking: An Overview”, IBMRD’s Journal of Ma¬nagement & Research, Volume 5 ,Issue 2, September, Print ISSN : 2277-7830, Online ISSN: 2348 – 5922, 49-52.
Bayraktutan Y. (2011), Ekolojik iktisat ve kalkınmanın sürdürülebilirliliği, Akademik ve Çalışmalar Dergisi, 3 (4), 17-36.
Bharı, Akissa. (2011), Integrated Urban Water Management (IUWM): Toward Diversification and Sustaina¬bility, Global Water Partnership
Bıharı, Suresh Chandra, Bhavna Pandey (2015), “Green banking in India”, Journal of Economics And Interna¬tional Finance, 1-17.
Biswas, Nigamananda (2011), “Sustainable Green Banking Approach: The Need of the Hour”, Business Spect¬rum, Volume-I, No.-1, January – June, 32-38.
BLOOMBERG (2017). Investors are willing to pay a “Green” premium. Bloomberg New Energy Finance report.
CAIAA (2016), Chartered Alternative Investment Analyst Association, Alternative Investment Analyst Review, https://www.caia.org/sites/default/files/AIAR_Q2_2016_02_GreenBonds.pdf
Chang NJ, Fong CM (2010). Green product quality, green corporate image, green customer satisfaction, and green customer loyalty. Afr. J. Bus. Manage. 4(13): 2836-2844.
Cochu, A., Glenting, C., Hogg, D., Georgiev, I., Skolina, J., Eisinger, F., Jespersen, M., Agster, R., Fawkes, S., Vr Chowdhury, T. (2016), Study on the potential of green bond finance for resource-efficient investments, European Commission Report
Dharwal, M., & Agarwal, A. (2013). Green Banking: An Innovative Initiative for Sustainable Development.
Garg, Shruti (2015), “Green Banking: An Overview”, Global Journal of Advanced Reserch, Vol-2, Issue-8 PP. 1291-1296.
Gelder, Jan Willem van (2006), “Sustainable banking in practice: A closer look at the nominees for the 2006 Financial Times Sustainable Banking Awards”, Banktrack, Profundo.
Ginovsky, J. (2009). Green banking - Inside and out. Community Banker, 30-32.
Gizep, R. (2019). Doğaya saygılı yeşil finans: Dünya ve Türkiye uygulamaları, Yüksek Lisans Tezi, Manisa Celal Bayar Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü
Goldar, B.N. (2007). “Impact of Corporate environmental performance or profitability and market value: A case study of India firms“, Paper presented in National Conference on Expanding Freedom: Towards Social and Economic Transformation in Globlised World. April 11-13. Delhi: Institute of Economic Growth.
Goyal, Krishin. A. and JOSHI, Vijay (2011), “Mergers in Banking Industry of India: Some Emerging Issues”. Asian Journal of Business and Management Sciences, 1(2): 157-165.
Gupta, Jeena (2015), “Role of Green Banking in Environment Sustainability-A study of selected Commercial Banks in Himachal Pradesh”, International Journal of Multidisciplinary Research and Development, Vo¬lume: 2, Issue: 8, 349-353.
Gupta, S. (2003). “Do stock market penalise environment-unfriendly behaviour? Evidence from India”, Working Paper Series No- 116. Delhi School of Economics
Güler, Ozan ve Ekrem, Tufan (2015), “ Yeşil Kredilere Otel İşletmelerinin Bakış Açıları: Antalya’daki 4-5 Yıl¬dızlı Oteller Üzerine Bir Araştırma”, Anatolia: Turizm araştırmaları dergisi, Cilt:26, 80-96.
Gündoğan A.C. ve Bitlis, M. (2018) Dönüşen Dünyada Fırsatları Yakalamak: Sürdürülebilir Finans Görünümü 2018, ESCARUS.
http://opim.wharton.upenn.edu/gc/philadelphia/abstract/Guo.pdf
Jaggı, Geetika (2014), “ Green Banking: Initiatives”, By SBI and ICICI. PARIPEX – INDIAN JOURNAL OF RESEARCH, 3 (6), 121-122. Retrieved on 25 January 2015 from: http://theglobaljournals.com/paripex/ file.php?val=June_2014_140.291.9919_31586_38.pdf.
Jeucken, M. (2001). Sustainable Finance and Banking, The finance Sector and The Future of the Planet. London: Earthscan. http://www.environmentalleader.com; July 2011; (Erişim Tarihi 28.07.2012)
Jha, N., & Bhome, S. (2013). A Study of Green Banking Trends İn India. Abhinav, 127-132.
Jha, Nishikant, Shraddha Bhome (2013), “A Study of Green Banking Trends in India”, International Monthly Refereed Journal of Research In Management & Technology, Volume II, May’13, 127-132.
Joshı, Nirav R and Shah, . Suraj M (2017), “Green Banking: A Tool for Sustainable Development in 21st Cen¬tury”, IJEMR, Vol 7 Issue 02 – Online – ISSN 2249–2585, February, 1-12.
Kalra, Rajiv (2016), Green Bankıng: A Modern Approach For Sustaınable Development, International Journal of Business Quantitative Economics and Applied Management Research, Vo¬lume-3, Issue-3, August, 96-107.
Kapoor, Neeru, Jaıtly, Meenu and GUPTA Rishi (2016), “Green Banking: A step towards Sustainable De¬velopment”, International Journal of Research in Management, Economics and Commerce, Volume 06, Issue 07, July, 69-72.
Kaypak, Ş. (2011), Küreselleşme sürecinde sürdürülebilir bir kalkınma için sürdürülebilir bir çevre, KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 13 (20), 19-33.
Kuloğlu, E., & Öncel, M. (2015). Yeşil Finans Uygulaması Ve Türkiye’de Uygulanabilirliği. Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(2), 2-19.
Malık, Preeti, Alka Mittal, Harish Singh (2015), “A Future Perspective Study of Green Banking” International Journal of Advanced Research in Engineering & Management, Vol 01, Issue 09, 117-121.
Malu, S., Agrawal, R., & Jajoo, D. (2014, 03 04). Gallery: TMU. Retrieved from TMU: http://tmu.ac.in/gallery/viewpointsdcip2013/pdf/track3/T-323.pdf
Marzıo, Remus (2007), “ Green Banks, Ethical Banks, Seed Banks: Too Many Eco Something Banks” Cova¬lence Analyst Papers. Geneva: Covalence SA.
Öner Kaya, E.(2010), Sürdürülebilir kalkınma sürecinde bankaların rolü ve Türkiye’de sürdürülebilir bankacılık uygulamaları, İşletme Araştırmaları Dergisi, 2 (3), 75-94.
Özarslan, B. (2017). Rüzgar enerjisinin sürdürülebilir kalkınma üzerindeki ekonomik etkisi: Türkiye örneği (Master's thesis, ESOGÜ, Sosyal Bilimler Enstitüsü).
Özer Mustafa (2017), Yeşil Tahviller, Gösterge Dergisi, https://www.tspb.org.tr/wpcontent/uploads/2015/07/GOSTERGE_KIS_2017_opt.pdf (Erişim Tarihi: 01.07.2022)
Ritu (2014), “Green Banking: Opportunities And Challenges”, International Journal of Informative & Futuris¬tic Research (IJIFR), 34-37, Volume 2, Issue 1,
Sakuda, M. (2015). Hawaii’s Green Energy Market Securitization(GEMS) Program. Presentation, Hawaii. https://naseo.org/Data/Sites/1/naseo-gems-update-2015-08-04.pdf
Seydioğulları, H. S. (2013), “Sürdürülebilir Kalkınma için Yenilenebilir Enerji” , Planlama, C:23, No:1, ss: 19-25.
Tandoğan, D., & Özyurt, H. (2013). Bankacilik Sektörünün Ekonomik Büyüme ve Sürdürülebilir Ekonomik Kalkinma Üzerine Etkisi: Türkiye Ekonomisi Üzerine Nedensellik Testleri (1981-2009). Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 35(2), 49-80.
TBB, Bankacılık Sektörü İçin Sürdürülebilirlik Klavuzu, 2021 (https://www.tbb.org.tr/surdurulebilirlik/tbb-surdurulebilirlik-kilavuzu.html).
The Sustainability Bond Guidelines (SBG) 2018 https://www.icmagroup.org/green-social-and-sustainability-bonds/sustainability-bond-guidelines-sbg/TSKB Green / Sustaınable Bond, Allocatıon & Impact Reportıng 2017
Tıraş, H.H. (2012), Sürdürülebilir kalkınma ve çevre: teorik bir inceleme, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, ss.57-73.
Un, M., Kaminker, C., Kidney, S. ve Pfaff, N. (2016), Green Bonds: Country Experiences, Barrıers and Options, G20 Green Finance Study Group Report, http://unepinquiry.org/wp-content/uploads/2016/09/6_Green_Bonds_Country_Experiences_Barriers_and_Options.pdf
United Nations Environment Programme Finance Initiative (UNEP FI); Green Financial Products and Services (Report); Canada 2007.
Vadrale, Kavita S., V.P.Katti (2016), “Green Banking Initiatives by Indian Public and Private Sector Banks”, The International Conference On Green Banking For Green Industry And Green Economy, 12th Feb¬ruary to the 13th February in Belgaum, India, 1-14.
