Türk Öğretmenlerin Mesleki Öğrenme Eğilimleri: Karşılaştırmalı Bir Çalışma
Özet
Bu çalışma, devlet okullarında görev yapan 656 öğretmenin mesleki öğrenme eğilimlerini ve ihtiyaç duydukları mesleki öğrenme konularını cinsiyet, öğretmenlik alanı (branş), mesleki kıdem ve görev yapılan eğitim kademesi değişkenlerine göre incelemeyi ve karşılaştırmayı amaçlamaktadır. Araştırma bulgularına göre, öğretmenlerin genel mesleki öğrenme eğilim düzeylerinin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Cinsiyet değişkeni açısından öğretmenlerin mesleki öğrenme eğilimleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamakla birlikte, kadın öğretmenlerin öğrenme eğilimi ortalaması erkek öğretmenlerden daha yüksek çıkmıştır. Öğretmenlik alanına göre yapılan incelemede; Bilişim Teknolojileri, Beden Eğitimi ve Fen Bilimleri öğretmenlerinin mesleki öğrenme eğilim düzeylerinin Sosyal Bilimler öğretmenlerine göre anlamlı derecede yüksek olduğu ve Bilişim Teknolojileri hariç diğer branşların en çok eğitim teknolojileri kullanımı konusunda gelişime ihtiyaç duydukları belirlenmiştir. Mesleki kıdem değişkenine göre, öğretmenlerin çalışma yılları arttıkça teknoloji kullanımına yönelik öğrenme ihtiyaçlarının arttığı, buna karşın 15 yıldan fazla kıdeme sahip öğretmenlerin mesleki öğrenme eğilimlerinde anlamlı bir düşüş gerçekleştiği saptanmıştır. Görev kademesi açısından değerlendirildiğinde ise ortaokul öğretmenlerinin mesleki öğrenme eğilimlerinin ilkokul ve lise öğretmenlerine kıyasla daha yüksek olduğu görülmüştür. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda, mesleki gelişim faaliyetlerinin öğretmenlerin ihtiyaç analizleri temel alınarak planlanması önerilmektedir.
This study aims to examine and compare the professional learning tendencies and professional learning topic needs of 656 teachers working in public schools based on variables including gender, teaching field, professional seniority, and school level. According to the research findings, the overall professional learning tendency levels of the teachers were determined to be high. Although there was no statistically significant difference in professional learning tendencies based on gender, female teachers exhibited higher mean learning tendencies than male teachers. Regarding teaching fields, Information Technology, Physical Education, and Science teachers demonstrated significantly higher professional learning tendencies than Social Sciences teachers, with most branches expressing the greatest need for development in the use of educational technology. According to professional seniority, as years of service increased, the need for learning related to technology use increased; however, a significant decline in professional learning tendencies was observed among teachers with more than 15 years of seniority. In terms of school level, middle school teachers displayed higher professional learning tendencies compared to primary and high school teachers. In light of these results, it is recommended that professional development activities be planned based on teachers' need analyses.
Referanslar
Aygün Ş S. Atalay N. Kılıç Z. ve ark. Öğretmen adaylarına yönelik 21. yüzyıl becerileri yeterlilik algıları ölçeğinin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 40(40). 160-175.
Ayra M. Kösterelioğlu İ. Çelen Ü. Öğretmenlerin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 9(1). 497-516.
Baştürk R. İlköğretim öğretmenlerinin hizmetiçi eğitime yönelik algı ve beklentilerinin incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 42. 96-107
Blank. R. K. & De Las Alas. N. (2009). The effects of teacher professional development on gains in student achievement: How meta analysis provides scientific evidence useful to education leaders. Washington. DC; Council of Chief State School Officers.
Bümen N T. Ateş A. Çakar E. ve ark. Türkiye bağlamında öğretmenlerin mesleki gelişimi: Sorunlar ve öneriler. Milli Eğitim Dergisi. 42(194). 31-50.
Çelen Ü. Kösterelioğlu İ. Kösterelioğlu M A. Öğretmenlerin hizmet içi eğitime katılmaya yönelik tutum ve beklentilerine ilişkin durum değerlendirmesi. Journal of Human Sciences. 13(3). 3696-3710.
Çoban D. Demirtaş H. Okulların akademik iyimserlik düzeyi ile öğretmenlerin örgütsel bağlılığı arasındaki ilişki. Educational Administration: Theory and Practice. 17(3). 317-348
Doğan N. Çakıroğlu J. Çavuş S. ve ark. Öğretmenlerin bilimin doğası hakkındaki görüşlerinin geliştirilmesi: Hizmetiçi eğitim programının etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 40(40). 127-139 .
Easton LB. From professional development to professional learning. Phi Delta Kappan. 89(10). 755-761.
Erdamar G. Demirkan Ö. Saraçoğlu G. ve ark. Lise öğretmenlerinin yaşam boyu öğrenme eğilimleri ve eğitsel internet kullanma öz-yeterlik inançları. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 17(2). 636-657.
European Commission/ European Education and Culture Executive Agency (2015). The Teaching Profession in Europe: Practices.Perceptions. and Policies. Eurydice Report. Luxembourg: Publications Office of the European Union. (10.12.2021 tarihinde https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/36bde79d-6351-489a-9986-d019efb2e72c/language-en adresinden ulaşılmıştır.)
Gencel İ E. Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme yeterliklerine yönelik algıları. Eğitim ve Bilim. 38(170). 237-252.
Goe L. Stickler L M (2008). Teacher quality and student achievement: Making the most of recent research. Washington. DC: National comprehensive Centre for Teacher Quality. (10.12.2021 tarihinde https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED520769.pdf adresinden ulaşılmıştır.)
Göksun D O (2016). Öğretmen adaylarının 21. yüzyıl öğrenen becerileri ve 21.yüzyıl öğreten becerileri arasındaki ilişki. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Anadolu Üniversitesi/Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Eskişehir.
Gönen S. Kocakaya S. Fizik öğretmenlerinin hizmet içi eğitimler üzerine görüşlerinin değerlendirilmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 19(19). 37-44.
Guskey T R (2003). What makes professional development effective? Phi Delta Kappan. 84(10) 748-750 (14.12.2021 tarihinde https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/003172170308401007 adresinden ulaşılmıştır.)
Gültekin M. Çubukçu Z. İlköğretim öğretmenlerinin hizmet-içi eğitime ilişkin görüşleri. Sosyal Bilimler Dergisi (Manas Üniversitesi). 19. 185–187.
Gümüş S. Apaydın C. Bellibaş M Ş. Öğretmen mesleki öğrenme ölçeğinin türkçeye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Eğitim ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori ve Uygulama;2018; 9(17). 107-124.
Gümüş S. The effects of teacher-and school-level factors on teachers' participation in professional development activities: The role of principal leadership. Journal of International Education Research. 2013; 9(4). 371-380.
Hammond. L. D. (2017). Teacher education around the world: What can we learn from international practice? European Journal of Teacher Education. 40(3). 291-309.
Hammond LD. Hyler M E. Gardner M. (2017). Effective teacher professional development. (15.10.2021 tarihinde https://learningpolicyinstitute.org/product/effective-teacher-professional-development-report adresinden ulaşılmıştır.)
Hammond. L. D. (2010). The flat world and education: How America’s commitment to equity will determine our future. New York: Teachers College Press.
Hürsen C. The impact of curriculum developed in line with authentic learning on the teacher candidates’ success. attitude and self-directed learning skills. Asia Pacific Education Review.2016; 17(1). 73-86.
König J. Bremerich-Vos A. Buchholtz C. et al. Pre–service teachers’ generic and subject-specific lesson-planning skills: On learning adaptive teaching during initial teacher education. European Journal of Teacher Education. 2020; 43(2). 131-150.
Kwakman K. Factors affecting teachers’ participation in professional learning activities. Teaching and Teacher Education. 2003; 19(2). 149-170
Liu S. Hallinger P. Feng D. Learning-centered leadership and teacher learning in China: Does trust matter? Journal of Educational Administration. 54(6). 661-682.
Macià M. García I. Informal online communities and networks as a source of teacher professional development: A review. Teaching and Teacher Education.2016; 55 291-307.
Millî Eğitim Bakanlığı. (2017). Öğretmenlik mesleği genel yeterlikleri. (10.12.2021 tarihinde http://oygm.meb.gov.tr/www/ogretmenlik-meslegi-genel-yeterlikleri/icerik/39 adresinden ulaşılmıştır.)
Mitchell R. What is professional development how does it occur in individuals and how may it be used by educational leaders and managers for the purpose of school improvement? Professional Development in Education. 2013; 39(3) 387-400.
Nyiri R B (1997). The relationship between effective teaching lifelong learning and the ımplementation of current best practices. Duquesne University. ProQuest Dissertations Publishing 1997. (10.12.2021 tarihinde http://search.proquest.com/docview/304393617?accountid=13654 adresinden ulaşılmıştır.)
Organisation for Economıc Co-Operatıon and Development (OECD). (2009). The professional devepolopment of teachers. Creating effective teaching and learning environments. First results from TALIS. OECD Publishing Paris. p.28. (01.12.2021 tarihinde https://www.oecd.org/education/school/43023606.pdf adresinden ulaşılmıştır.)
Özan MB. Şener G. Polat H. Sınıf öğretmenlerinin mesleki gelişim eğitimlerine ilişkin görüşlerinin belirlenmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7(4) 167-180.
Özer B. In-sevice training of teachers in Turkey at the beginning of the 2000s. Journal of In-Service Education.2004; 30(1) 89-100.
Özer N. Beycioglu K. The relationship between teacher professional development and burnout. Procedia-Social and Behavioral Sciences.2010; 2(2) 4928- 4932.
Özer F. Erdaş Kartal E. Doğan N. ve ark. Öğretmen Mesleki Gelişim Programına Genel Bir Bakış: Model Süreç Engel Teori ve Uygulama. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi.2018; 7(1) 63-97.
Özoğlu. M. (2010). Türkiye’de öğretmen yetiştirme sisteminin sorunları. Ankara: Siyaset Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı Yayınları.
Sarıgöz O. (2011). İlköğretim öğretmenlerinin hizmet içi eğitim faaliyetleri ile ilgili görüşlerinin değerlendirilmesi. II. International Conference on New Trends in Education and Their Implications. 27-29 Nisan 2011. Antalya Türkiye.
Schleicher A. Building a high-quality teaching profession. Lessons from around the world. Educational Studies.2012; (1). 74-92.
Seferoğlu S S. Öğretmen yeterlilikleri ve mesleki gelişim. Bilim ve Aklın Aydınlığında Eğitim. 2004; 58 40-45.
Sutherland L. Howard S. Markauskaite L. (2010). Professional identity creation: Examining the development of beginning preservice teachers’ understanding of their work as teachers. Teaching and Teacher Education 26(3) 455-465.
Torff B. Sessions D. Factors associated with teachers' attitudes about professional development. Teacher Education Quarterly.2008; 35 123-134.
Türk Eğitim Derneği (TED). (2009). Öğretmen yeterlilikleri. Ankara: Türk Eğitim Derneği Yayınları.
Uştu H. Taş A M. Sever B. Öğretmenlerin Mesleki Gelişime Yönelik Algılarına İlişkin Nitel Bir Araştırma. Elektronik Mesleki Gelişim ve Araştırmalar Dergisi. 2016;(1) 15-23.
Vermunt J D. Vrikki M. Warwick P.et al. Connecting teacher identity formation to patterns in teacher learning. In D. J. Clandinin & J. Husu (Eds.). The SAGE handbook of research on teacher education. London: Sage Publications. 2017;143–160.
Voogt J. Roblin P N. (2010). 21st century skills. (14.12.2021’de http://opite.pbworks.com/w/file/fetch/61995295/White%20Paper%2021stCS_Final_ENG_def2.pdf adresinden ulaşılmıştır.)
Kabakçı-Yurdakul. I. (2008). Öğretmenlikte mesleki gelişim. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları
