Vahşiliğin Diyalektiği Postkolonyal Edebiyatta Öteki-Yazı-Ceza-Vahşilik: Franz Kafka ve “Ceza Kolonisinde”
Özet
Çalışmada, Kafka’nın Ceza Kolonisinde adlı 1914 yılında yazılan eseri, adı tam belirtilmeyen bir koloni adasında geçen olaylar, koloni dönemi, postkolonyal dönem ve edebiyat, öteki-yazı-ceza-vahşilik bağlamında irdelenmeye çalışılmıştır. Bir ceza kolonisinde yaşayan “yerli sözde askere” üstlerinin emirlerine uymadığı için verilen cezanın bir işkence makinesi ile infazından söz edilmektedir. Hükümlü başlangıçta makine için kullanılan bazı destekler ağzına yerleştirilse makineden çıkar. Daha sonrasında görevli subay makineye girer ve sonuç olarak hayatını kaybeder. Kolonileşme her ne kadar farklı ırk, coğrafya ve kültürden insanların bir araya gelmesine neden olmuşsa da bu süreç çok da kolay bir geçiş süreci olmamıştır.
Referanslar
Albert, C. & Disselnkötter, A. (2002). »Inmitten der Strafkolonie steht keine Schreibmaschine« Eine Re-Lektüre von Kafkas Erzählung”. Internationales Archiv für Sozialgeschichte der deutschen Literatur https://doi.org/10.1515/IASL.2, 167-184.
Arslan Yılmaz, H. (2021). Kafka'nın Ceza Sömürgesi Bağlamında Sanatsal İçerik Olarak Şiddet. (Tez Çalışması).
Ashcroft, B. & Griffiths, G. & Tiffin, H. (1989). The Empire writes back. Theory and practice in postcolonial literatures. London and New York: Routledge.
Aytaç, G. (1978). Çağdaş Alman Edebiyatı Tarihi. Ankara Üniversitesi Yayını.
Bachmann-Medick, D. (1996). Cultural turns. Neuorientierungen in den Kulturwissenschaften. Fischer Verlag.
Becker, B. (2003). Metaphysische Sehnsucht und existentielle Verzweiflung. Kabbalistische Motivik und Gnosis ohne Erlösung in Erzählungen Franz Kafkas. (Tez Çalışması)
Biti, V. (2001). Literatur-und kulturtheorie. Ein Handbuch gegenwärtiger Begriffe. Rowohlts Enzyklopädie.
Chakrabarty, D. (2007). Avrupa’yı Taşralaştırmak. Postkolonyal Düşünce ve Tarihsel Farklılık.(Çev. İlker Cörüt). BÜTEK.
Düzgün, Z. (2024). Franz Kafka'nın 'Die Verwandlung' Adlı Eserinin Hermenötik Bakış Açısıyla Çeviri Eleştirisi”. (Tez çalışması)
Graichen, G. & Gründer, H. & Diedrich, H. (2005). Deutsche Kolonien. Traum und Trauma. Ullstein Buchverlage.
Güner, M. (2019). Franz Kafka'nın Eserlerinde İnsanın Hayata Karşı Tavrının Sonucunda Varoluşunun Şekillenmesi. (Tez çalışması)
Kafka, F. (2022). Ceza Kolonisinde. Franz Kafka. (çev. Ahmet Arpad). İstanbul: Koridor Yayıncılık.
Kafka, F. (2006). In der Strafkolonie. Text und Kommentar. Frankfurt am Main: Suhrkamp.
Keleş, A. (2016). Franz Kafka'nın Dava Ve Şato Romanlarının Film Uyarlamaları Örneğinde Edebiyat İle Film Arasında Medyalar Arasılık İlişkileri. (Tez çalışması).
Kızıltuğ, K. (2002). İletişim Açısından Modernist Edebiyat: Franz Kafka'nın Yapıtlarında Modernliğin Sunumu. (Tez Çalışması)
Lützeler, P. M. (2005). Postmoderne und Postkoloniale Literatur. Diskurs-Analyse-Kritik. Aisthesis Verlag.
Maren-Grisebach, M. (1970). Methoden der Literaturwissenschaft. UTB. Francke.
Mihály, C. (2012). “Fremdheit als ausgeblendete Identität Bemerkungen zu Kafkas In der Strafkolonie”. Mitteilungen aus dem Brenner-Archiv, Jahrgang 31, Heft 31 (2012), 45-67.
Moran, B. (2016). Edebiyat Kuramları ve Eleştiri. İletişim Yayınları.
Nünning, A. (2001). Metzler Lexikon Literatur- und Kulturtheorie. Ansätze, Personen, Grundbegriffe. Stuttgart, Weimar: Metzler.
Nünning, A.& Nünning, V. (2003). Konzepte der Kulturwissenschaften. Theoretische Grundlagen - Ansätze – Perspektiven. J. B. Metzler.
Osterhammer, J. (2006). Kolonialismus: Geschichte, Formen, Folgen. München: C.H. Beck. 5Aufl.
Öztürk, K. (2007). Die Postkoloniale Wende in der deutschsprachigen Literatur im Bezug auf das Fremde. Eskişehir: Gülen Ofset.
Rieger, J. (2012). “Komische Strafen, Strafende Komik: Kafkas ‘Tropische Münchhausiade’ In Der Strafkolonıe”. Oxford German Studies, 41:2, 236-253, DOI: 10.1179/0078719112Z.00000000014
Schwarz, T. (2015). “Hybridität. Ein begriffsgeschichtlicher Aufriss”. ZiG. Zeitschrift für interkulturelle Germanistik . Transcript , 163-180.
Seiler, B. W. (2020). “Kafkas Erzählung In der Strafkolonie und ihre »unverwischbaren Fehler« “ : Dtsch Vierteljahrsschr. Literaturwiss. Geistesgesch. 94, 87–101.
Sivri, M. &Çelik, F. (2016). “Ceza Sömürgesi ve Otoriteryanizme Kafkaesk bir Yaklaşım”, folklor/edebiyat. Cilt 22, sayı:86,2016/2, 77-92.
Street, J. B. (1973). “Kafka Through Freud: Totems And Taboos In "In Der Strafkolonie".” Modern Austrian Literature , Vol. 6, No. 3/4, 93-106.
Şen, O. & İnal, U. (2022).” Kafka’nın Ceza Sömürgesi Üzerine bir İnceleme”. Middle Black Sea Journal of Communication Studies. Cit 7. Sayı 1, 73-86.
Varela, M. D. M. C.& Dhawan, N. (2005). Postkoloniale Theorie. Eine kritische Einführung.Transcript.
Waldenfels, B. 1997). Topographie des Fremden. Studien zur Phänomenologie des Fremden 1. Suhrkamp Verlag.
Williams, R. (2024). Anahtar Sözcükler. Kültür ve Toplumun Sözvarlığı. (Çev. Savaş Kılıç). İletişim Yayınları.
Young, R. J. (2016). Postkolonyalizm. Tarihsel Bir Giriş. (Çev. Burcu Toksabay Köprülü&Sertaç Şen. İstanbul: Matbu Kitap.
Zechlin, E. (1942). “Das europäische Weltbild und die Entdeckung Amerikas”. Zeitschrift für Politik. Vol. 32, No. 11. Nomos Verlagsgesellschaft mbH, 745-761.
Zilcosky, J. (2004). “Wildes Reisen Kolonialer Sadismus und Masochismus in Kafkas »Strafkolonie«”. Weimarer Beiträge 50. 1, 33-54.
Wikipedia. Strafkolonie. https://de.wikipedia.org/wiki/Strafkolonie (erişim tarihi 14.05.2024
Wikipedia. Junggesellenmaschine. https://de.wikipedia.org/wiki/Junggesellenmaschine (erişim tarihi 21.05.2024)
Resim 1. (https://hoerspiel-kritiker.kirschproduktion.de/podcast/franz-kafka-in-der-strafkolonie-hoerspielbearbeitung- von-thomas-kirsche/) (erişim tarihi 14.05.2024)
Resim 2. https://www.journal21.ch/artikel/ausstellung-ueber-den-ausstellungsmacher (erişim tarihi 14.05. 2024)
Referanslar
Albert, C. & Disselnkötter, A. (2002). »Inmitten der Strafkolonie steht keine Schreibmaschine« Eine Re-Lektüre von Kafkas Erzählung”. Internationales Archiv für Sozialgeschichte der deutschen Literatur https://doi.org/10.1515/IASL.2, 167-184.
Arslan Yılmaz, H. (2021). Kafka'nın Ceza Sömürgesi Bağlamında Sanatsal İçerik Olarak Şiddet. (Tez Çalışması).
Ashcroft, B. & Griffiths, G. & Tiffin, H. (1989). The Empire writes back. Theory and practice in postcolonial literatures. London and New York: Routledge.
Aytaç, G. (1978). Çağdaş Alman Edebiyatı Tarihi. Ankara Üniversitesi Yayını.
Bachmann-Medick, D. (1996). Cultural turns. Neuorientierungen in den Kulturwissenschaften. Fischer Verlag.
Becker, B. (2003). Metaphysische Sehnsucht und existentielle Verzweiflung. Kabbalistische Motivik und Gnosis ohne Erlösung in Erzählungen Franz Kafkas. (Tez Çalışması)
Biti, V. (2001). Literatur-und kulturtheorie. Ein Handbuch gegenwärtiger Begriffe. Rowohlts Enzyklopädie.
Chakrabarty, D. (2007). Avrupa’yı Taşralaştırmak. Postkolonyal Düşünce ve Tarihsel Farklılık.(Çev. İlker Cörüt). BÜTEK.
Düzgün, Z. (2024). Franz Kafka'nın 'Die Verwandlung' Adlı Eserinin Hermenötik Bakış Açısıyla Çeviri Eleştirisi”. (Tez çalışması)
Graichen, G. & Gründer, H. & Diedrich, H. (2005). Deutsche Kolonien. Traum und Trauma. Ullstein Buchverlage.
Güner, M. (2019). Franz Kafka'nın Eserlerinde İnsanın Hayata Karşı Tavrının Sonucunda Varoluşunun Şekillenmesi. (Tez çalışması)
Kafka, F. (2022). Ceza Kolonisinde. Franz Kafka. (çev. Ahmet Arpad). İstanbul: Koridor Yayıncılık.
Kafka, F. (2006). In der Strafkolonie. Text und Kommentar. Frankfurt am Main: Suhrkamp.
Keleş, A. (2016). Franz Kafka'nın Dava Ve Şato Romanlarının Film Uyarlamaları Örneğinde Edebiyat İle Film Arasında Medyalar Arasılık İlişkileri. (Tez çalışması).
Kızıltuğ, K. (2002). İletişim Açısından Modernist Edebiyat: Franz Kafka'nın Yapıtlarında Modernliğin Sunumu. (Tez Çalışması)
Lützeler, P. M. (2005). Postmoderne und Postkoloniale Literatur. Diskurs-Analyse-Kritik. Aisthesis Verlag.
Maren-Grisebach, M. (1970). Methoden der Literaturwissenschaft. UTB. Francke.
Mihály, C. (2012). “Fremdheit als ausgeblendete Identität Bemerkungen zu Kafkas In der Strafkolonie”. Mitteilungen aus dem Brenner-Archiv, Jahrgang 31, Heft 31 (2012), 45-67.
Moran, B. (2016). Edebiyat Kuramları ve Eleştiri. İletişim Yayınları.
Nünning, A. (2001). Metzler Lexikon Literatur- und Kulturtheorie. Ansätze, Personen, Grundbegriffe. Stuttgart, Weimar: Metzler.
Nünning, A.& Nünning, V. (2003). Konzepte der Kulturwissenschaften. Theoretische Grundlagen - Ansätze – Perspektiven. J. B. Metzler.
Osterhammer, J. (2006). Kolonialismus: Geschichte, Formen, Folgen. München: C.H. Beck. 5Aufl.
Öztürk, K. (2007). Die Postkoloniale Wende in der deutschsprachigen Literatur im Bezug auf das Fremde. Eskişehir: Gülen Ofset.
Rieger, J. (2012). “Komische Strafen, Strafende Komik: Kafkas ‘Tropische Münchhausiade’ In Der Strafkolonıe”. Oxford German Studies, 41:2, 236-253, DOI: 10.1179/0078719112Z.00000000014
Schwarz, T. (2015). “Hybridität. Ein begriffsgeschichtlicher Aufriss”. ZiG. Zeitschrift für interkulturelle Germanistik . Transcript , 163-180.
Seiler, B. W. (2020). “Kafkas Erzählung In der Strafkolonie und ihre »unverwischbaren Fehler« “ : Dtsch Vierteljahrsschr. Literaturwiss. Geistesgesch. 94, 87–101.
Sivri, M. &Çelik, F. (2016). “Ceza Sömürgesi ve Otoriteryanizme Kafkaesk bir Yaklaşım”, folklor/edebiyat. Cilt 22, sayı:86,2016/2, 77-92.
Street, J. B. (1973). “Kafka Through Freud: Totems And Taboos In "In Der Strafkolonie".” Modern Austrian Literature , Vol. 6, No. 3/4, 93-106.
Şen, O. & İnal, U. (2022).” Kafka’nın Ceza Sömürgesi Üzerine bir İnceleme”. Middle Black Sea Journal of Communication Studies. Cit 7. Sayı 1, 73-86.
Varela, M. D. M. C.& Dhawan, N. (2005). Postkoloniale Theorie. Eine kritische Einführung.Transcript.
Waldenfels, B. 1997). Topographie des Fremden. Studien zur Phänomenologie des Fremden 1. Suhrkamp Verlag.
Williams, R. (2024). Anahtar Sözcükler. Kültür ve Toplumun Sözvarlığı. (Çev. Savaş Kılıç). İletişim Yayınları.
Young, R. J. (2016). Postkolonyalizm. Tarihsel Bir Giriş. (Çev. Burcu Toksabay Köprülü&Sertaç Şen. İstanbul: Matbu Kitap.
Zechlin, E. (1942). “Das europäische Weltbild und die Entdeckung Amerikas”. Zeitschrift für Politik. Vol. 32, No. 11. Nomos Verlagsgesellschaft mbH, 745-761.
Zilcosky, J. (2004). “Wildes Reisen Kolonialer Sadismus und Masochismus in Kafkas »Strafkolonie«”. Weimarer Beiträge 50. 1, 33-54.
Wikipedia. Strafkolonie. https://de.wikipedia.org/wiki/Strafkolonie (erişim tarihi 14.05.2024
Wikipedia. Junggesellenmaschine. https://de.wikipedia.org/wiki/Junggesellenmaschine (erişim tarihi 21.05.2024)
Resim 1. (https://hoerspiel-kritiker.kirschproduktion.de/podcast/franz-kafka-in-der-strafkolonie-hoerspielbearbeitung- von-thomas-kirsche/) (erişim tarihi 14.05.2024)
Resim 2. https://www.journal21.ch/artikel/ausstellung-ueber-den-ausstellungsmacher (erişim tarihi 14.05. 2024)