Acil Tıp
Özet
Bu bölümde birinci basamak sağlık hizmetlerinde karşılaşılabilecek acil durumlar ve bunlara yaklaşım ilkeleri ele alınmaktadır. Akut koroner sendrom şüphesi olan hastalara EKG çekilmeli, oksijen, aspirin, klopidogrel ve heparin gibi ilk tedaviler başlanarak kardiyoloji merkezine sevki planlanmalıdır. Ayırıcı tanıda benzer şikayetlere yol açan pulmoner emboli ve aort diseksiyonu göz önünde bulundurulmalıdır. Hayatı tehdit eden anafilakside cilt, solunum ve kardiyovasküler bulgular değerlendirilmeli; acil olarak alerjenle temas kesilmeli, vastus lateralis kasına intramüsküler adrenalin uygulanmalı ve sıvı replasmanı yapılmalıdır. Hipertansif acillerde organ hasarı varlığı kardiyovasküler ve nörolojik muayenelerle araştırılmalı, akciğer ödeminde hasta oturtulup oral kaptopril veya İV furosemid verilerek üst basamağa sevk organize edilmelidir. El ve ayak bileği travmalarında detaylı nörovasküler muayene yapılmalı, skafoid kırıkları ile Ottowa kurallarına göre grafi endikasyonu olan durumlar tespit edilip eklem stabilizasyonu sağlanmalıdır. Acil nörolojik değerlendirme ve bilinç durumunun takibinde Glasgow Koma Skalası kullanılmalıdır.
Referanslar
Boydak B. Akut Miyokard İnfarktüsü ve Anstabil Angina Pektoris. 2001;378–81.
Yüksel S, Şahin M. ST yükselmeli akut miyokard infarktüsü tedavisi. J Exp Clin Med. 2013;29(s3):S127–31.
Tanriverdi MH, Abakay A. Akut pulmoner emboli. Goztepe Tip Derg. 2012;27(1):30–6.
Orhan F, Civelek E, Şahiner ÜM, Argam M, Can D, Çalıkaner AZ ve ark.. Anafilaksi: Türk Ulusal Rehberi 2018. Anaphylaxis Turkish Natl Guidel 2018 [Internet]. 2018;16:1–62. Availeble from: http://10.0.85.151/aai.2018.1%0Ahttp://search.ebscohost.com/login.aspx?Direct=true&d-b=a9h&AN=130352441&site=ehost-live (01.09.2021 tarihinde erişilmiştir)
Wells PS, Ginsberg JS, Anderson DR, Kearon C, Gent M TA. Use of a clinical model for safe management of patients with suspected pulmonary embolism. Intern Med. 1998;129:997–1005.
Rodger M, Makropoulos D, Turek M, Quevillon J, Raymond F RP. Diagnostic value of the electrocardiogram in suspected pulmonary embolism. Am J Cardiol. 2000;86:807–9. (1–9).
Escarza R, Loeffel MF, Uehara DT. El Bileği Yaralanmaları. In: Tintinalli JE, Stapczynski JS, Cline DM, Ma OJ, Cydulka RK, Meckler GD, editors. Tintinalli Acil Tıp Kapsamlı Bir Çalışma Kilevuzu. Nobel Tıp Kitabevleri Ltd. Şti.; 2013. P. 827.
Davenport M, Sotereanos DG. El ve Parmak Yaralanmaları. In: Tintinalli JE, Stapczynski JS, Cline DM, Ma OJ, Cydulka RK, Meckler GD, editors. Tintinalli Acil Tıp Kapsamlı Bir Çalışma Kilevuzu. Nobel Tıp Kitabevleri Ltd. Şti.; 2013. P. 1800–3.
Yavuz U, Sökücü S, Demir B, Yalçınkaya M, Çetinkaya E, Coşkun M, et al. Ayak bileği travmalı hastalarda rutin grafi gerekliliğinin Ottawa kuralları ile değerlendirilmesi. Goztepe Tip Derg. 2013;28(4):204–8.