İlk ve Acil Hasta Değerlendirme /Konsültasyon
Özet
Acil serviste başvuran hastaların değerlendirilmesinde ilk olarak hayati tehdit oluşturan bir durumun varlığı incelenmeli ve hemodinamik durumu belirlemek amacıyla vital bulgularla eş zamanlı olarak ABCCS (Hava Yolu, Solunum, Dolaşım, Bilinç Durumu, Güvenli Durum) yaklaşımı uygulanmalıdır. Hava yolunun açıklığı kontrol edilmeli, gerekirse pozisyon veya aspirasyon sağlanmalı; solunum sayısı ile şekli değerlendirilerek oksijen tedavisine başlanmalıdır. Dolaşım değerlendirmesinde nabız, doku perfüzyonu ve cilt bulguları kontrol edilmeli; nabızsızlık durumunda derhal KPR uygulanmalıdır. Bilinç durumu değerlendirmesinde Glasgow Koma Skorlaması kullanılmalı ve kan şekeri ölçülmelidir. Güvenlik basamağında ise hastanın kimliği, düşme riski ve monitörizasyonu kontrol edilerek yaralanma riskinden korunması sağlanmalıdır. Ayrıntılı anamnez ve muayene öncesinde, hayatı tehdit eden acil durumlarda tedavinin tanıdan önce geldiği unutulmamalıdır. Diğer yandan, konsültasyon hasta bakım kalitesini artıran ve hastanede kalış süresini azaltan kritik bir süreçtir. Konsültan hekimler daveti reddedemez; talebin iletilme şekline bakılmaksızın aciliyetine göre zamanında ve en fazla 5 spesifik öneri içerecek şekilde yanıt vermelidir. Hastayı görmeden görüş belirtmek veya özen göstermemek hukuki sorunlara yol açabilir.
Referanslar
Doyle, Glynda Reese, and Jodie Anita McCutcheon. Clinical procedures for safer patient care. BC Open Textbook Project, 2015.
Panchal AR, Bartos JA, Cabañas JG, et al. Part 3: Adult Basic and Advanced Life Support: 2020 American Heart Association Guidelines for Cardiopulmonary Resuscitation and Emergency Cardiovascular Care. Circulation. Published online October 20, 2020. doi:10.1161/cir.0000000000000916
Jain S, Iverson LM. Glasgow Coma Scale. [Updated 2020 Jun 23]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2020 Jan-. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK513298/
Powers WJ, Rabinstein AA, Ackerson T, et al. Guidelines for the Early Management of Patients With Acute Ischemic Stroke: 2019 Update to the 2018 Guidelines for the Early Management of Acute Ischemic Stroke: A Guideline for Healthcare Professionals From the American Heart Association/American Stroke Association. Stroke. December 2019. doi:10.1161/str.0000000000000211
Macpherson DS, Lofgren RP. Outpatient internal medicine preoperative evaluation: a randomized clinical trial. Med Care 1994;32498- 507
Horwitz RI, Henes CG, Horwitz SM. Developing strategies for improving the diagnostic and management efficacy of medical consultations. J Chronic Dis. 1983;36(2):213-8. doi: 10.1016/0021-9681(83)90096-6. PMID: 6822631.
Korkmaz, Y. Tıbbi konsültasyon ve kusurun paylaştırılması sorunu. TBB Dergisi. 2019;140:239-302
Goldman L, Lee T, Rudd P. Ten commandments for effective consultations. Arch Intern Med. 1983;143(9):1753-5.
Sears CL, Charlson ME. The effectiveness of a consultation. Compliance with initial recommendations. Am J Med. 1983;74(5):870-6. doi: 10.1016/0002-9343(83)91079-3.
Lee T, Pappius EM, Goldman L. Impact of inter-physician communication on the effectiveness of medical consultations. Am J Med. 1983;74(1):106-12. doi: 10.1016/0002-9343(83)91126-9.