Anaflaksi ve Şoklu Hastaya Yaklaşım

Yazarlar

Süleyman Özçaylak

Özet

Anafilaksi; mast hücreleri ve bazofillerden salınan mediyatörlerin tetiklediği, genellikle 5-30 dakika içinde kardiyovasküler kollaps, solunum sıkıntısı, ürtiker ve gastrointestinal semptomlarla ortaya çıkan ani başlangıçlı ve hayati risk taşıyan sistemik bir hastalıktır. En sık ilaçlar, besinler, böcek sokmaları, fiziksel etkenler ve lateks nedeniyle oluşur. Tanı esas olarak öykü ve fizik muayeneye dayanır; serum B-triptaz düzeyi de ayırt edici bir parametredir. Erken müdahale hayat kurtarıcıdır; tedavinin temelini subkutan veya intramüsküler adrenalin (epinefrin) enjeksiyonu oluşturur. Dirençli durumlarda oksijen desteği, airway yönetimi, antihistaminikler (difenhidramin) ve nüksü önlemek için glukokortikoitler kullanılır. Önlem olarak alerjenlerden kaçınma ve duyarsızlaştırma uygulanabilir. Dokularda oksijen dağılımının bozulması ve hücresel hipoksi durumu olarak tanımlanan şok ise dağılımsal (septik, anafilaktik), kardiyojenik, hipovolemik ve obstrüktif (pulmoner emboli vb.) olmak üzere dört ana sınıfa ayrılır. Şok tablosunda olan hastalar hipotansif, normotansif veya hipertansif seyredebilir; tedaviye dirençli vakalarda çoklu organ yetmezliği ve ölüm görülebilir. Bu nedenle her iki acil durumda da nedene yönelik erken tanı ve tedavi hayati önem taşır.

Referanslar

Yu JE, Lin RY. Epidemiology of Anaphylaxis. Clin Rev Allergy Immunol 2018; 54: 366

Campbell RL, Bashore CJ, Lee S, et al. Predictors of Repeated Epinephrine Administration in Emergency Department Anaphylaxis Patients. J Allergy Clin Immunol Pract 2015; 3: 576.

Kawano T, Scheuermeyer FX, Stenstrom R, et al. Epinephrine use in elderly patients with anaphylaxis: clinical results and cardiovascular complications. Resuscitation 2017; 112: 53.

Sampson HA, Muñoz-Furlong A, Campbell RL, et al. Second symposium on definition and management of anaphylaxis: summary report - Second National Institute of Allergy and Infectious Diseases / Food Allergy and Anaphylaxis Network symposium. J Allergy Clin Immunol 2006; 117: 391.

Vincent JL, De Backer D. Circulatory shock. N Engl J Med 2013; 369: 1726.

De Backer D, Biston P, Devriendt J, et al. Dopamine and norepinephrine in shock treatment comparison. N Engl J Med 2010; 362: 779.

Gelecek

20 Mayıs 2021

Lisans

Lisans