Fen Bilimleri Dersinde Verilen Ödevlere İlişkin Öğretmen ve Veli Görüşlerinin İncelenmesi
Özet
Bu çalışmanın amacı fen bilimleri öğretmenlerinin ve ortaokulda öğrencisi olan velilerin fen bilimleri dersinde verilen ödevlere ilişkin görüşlerinin incelenmesidir. Araştırma betimsel tarama modeli kullanılarak, 2024-2025 eğitim öğretim yılında bir devlet ortaokulunun 5., 6., 7. ve 8.sınıflarında öğrencisi olan gönüllü toplam 384 veli ile ve Ankara ilinde fen bilimleri öğretmeni olarak görev yapan 30 öğretmenin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada verilerin elde edilmesinde Deveci ve Önder tarafından 2013 yılında geliştirilen “Fen ve Teknoloji Dersinde Verilen Ödevlere Yönelik Öğretmen Ölçeği" ve “Fen ve Teknoloji Dersinde Verilen Ödevlere Yönelik Veli Ölçeği” kullanılmıştır. Her iki ölçekte bulunan toplam madde sayısı değişmekte olup ölçekler işlev, tutum ve davranış olmak üzere üç alt boyutlu, 5’li Likert tipindedir. Araştırmanın verileri SPSS 22 programı ile analiz edilmiştir. Hem fen bilimleri öğretmenlerinin hem de velilerin ölçek puanları otalamalarının yüksek olduğu tespit edilmiş olup, her iki katılımcı grubunda fen bilimleri dersinde verilen ödevlere yönelik olumlu görüşlerinin olduğu bulunmuştur. Analiz sonuçları değerlendirildiğinde, ölçeğin maddelerine fen bilimleri öğretmenlerinin verdiği cevaplara ilişkin yüzde ve frekanslar incelendiğinde öğretmenlerin % 70’inin verilen ödevlerin öğrencileri araştırma yapma becerilerini geliştirdiğini; % 63,3’ünün verilen ödevlerin öğrencileri düşünmeye sevk ettiğini ; % 63,3’ünün doğada gerçekleşen olayların bilimsel açıklamasını anlamaları için öğrencilere bir takım olayları gözlemlemeleri için ödev verdikleri tespit edilmiştir. Diğer yandan velilerin % 52,3’ünün verilen ödevlerin çocuğunun araştırma becerilerini geliştirdiğini; % 51’inin verilen ödevlerin yapılabilmesi için çocuklarına uygun ortamı sağladıklarını; % 49,2’sinin verilen ödevlerin yapılması için çocuğuna çevreyi inceleme fırsatları verdiklerini düşündükleri tespit edilmiştir. Sonuç olarak çalışmaya katılan fen bilimleri öğretmenlerinin ve ortaokul velilerinin ölçekten yüksek puan almaları ve ölçek maddelerine verdikleri cevaplar fen bilimleri dersinde verilen ev ödevlerini yararlı, etkili ve gerekli bulduklarını göstermiştir.
The purpose of this study is to examine the views of science teachers and parents of middle school students on homework assignments in science courses. The study was conducted using the descriptive survey model with the participation of 384 volunteer parents of students in the 5th, 6th, 7th and 8th grades of a public middle school and 30 science teachers working as science teachers in Ankara in the 2024-2025 academic year. “Teacher Scale for Homework in Science and Technology Course” and “Parent Scale for Homework in Science and Technology Course” developed by Deveci and Önder in 2013 were used to obtain the data. The total number of items in both scales varies and the scales are 5- point Likert type with three sub-dimensions: function, attitude and behavior. The data of the study were analyzed with the SPSS 22 program. It was found that both science teachers and parents had high average scale scores, and both groups of participants had positive opinions about the homework given in the science course. When the percentages and frequencies of the answers given by science teachers to the items of the scale were analyzed, it was found that 70% of the teachers stated that the homework assignments developed students' research skills; 63.3% of the teachers stated that the homework assignments encouraged students to think; 63.3% of the teachers gave homework assignments for students to observe some events in order to understand the scientific explanation of the events in nature. On the other hand, 52.3% of the parents thought that the homework assignments developed their children's research skills; 51% of the parents thought that they provided their children with the appropriate environment for the homework assignments; 49.2% of the parents thought that they gave their children the opportunity to examine the environment for the homework assignments. As a result, the high scores of the science teachers and middle school parents who participated in the study and their answers to the items of the scale showed that they found the homework given in the science course useful, effective and necessary.
Referanslar
Akpınar, E., & Ergin, Ö. (2005). Fen bilgisi öğretmenlerinin proje hazırlama sürecine yönelik görüşleri. Eğitim ve Bilim Dergisi, 30(135), 49-54.
Alpayar, Ç. (2020). Öğretmen ve öğrenci gözünden bir ev ödevi portresi. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 42-60.
Baynazoğlu, L. (2018). Sınıf öğretmenlerinin ev ödevleri hakkındaki görüşlerinin incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 48(221) , 51-71
Bempechat, J. (2004). The motivational benefits of homework: A social-cognitive perspective. Theory into practice, 43(3), 189-196.
Büyükalan, S. F., & Altinay, Y. B. (2018). Views of primary teachers about homework (a qualitative analysis). Journal of Educationand Training Studies, 6(9), 152-162.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2021). Eğitimde Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Pegem Yayıncılık.
Cooper, H., Robinson, J. C., & Patall, E. A. (2006). Does homework improve academic achievement? asynthesis of research, 1987-2003. Review of Educational Research, 76(1), 1-62.
Çakır, E., & Ünal, A. (2019). Ortaokul son sınıf özelliklerinin ev ödevleri hakkındaki görüşlerinin incelenmesi. Dil Öğretimi ve Eğitim Araştırmaları, 2(1), 41-56.
Çetinkaya, K. (2019). İlkokul öğretmenlerinin hayat bilgisi dersinde ev ödevi uygulamalarına ilişkin görüşleri: Pendik ilçesi örneği. Doktora tezi, Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
Deveci, İ., & Önder, İ. (2013). Fen ve teknoloji derslerinde verilen ödevlere yönelik öğretmen, öğrenci ve veli ölçeklerini geliştirme çalışması. Journal of Turkish Science Education, 10(3), 159-184.
Duban, N. (2016). Sınıf öğretmenlerinin ev ödevleri hakkındaki görüşleri. International Journal of Education Technology and Scientific Researches, 1(1), 55-67.
Duman, B. (2013). Yaparak yaşayarak öğrenme ve yapılandırmacı yaklaşım. Kuramdan Uygulamaya Eğitim Yönetimi, 19(1), 85-104.
Duru, S., & Çöğmen S., (2017). İlkokul ve ortaokul öğrencileri ile velilerin ev ödevlerine yönelik görüşleri. İlköğretim Online, 16(1), 354-365.
Epstein, J. L. (1983). Homework Practices, Achievements, and Behaviors of Elementary School Students.
Ertütüncü, C. (2024). Ortaokul matematik öğretmenlerinin ev ödevine ilişkin görüşlerinin incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Gaziantep Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Gaziantep.
Foyle, H. C., & Bailey, G. D. (1986). Homework: Its real purpose. the clearing house: A Journal of Educational Strategies, Issues and Ideas, 60(4), 187-188.
Gür, H., (2003). Ev ödevi yapma stillerinin akademik başarıya etkisi, http://www.matder.org.tr/Default.asp?id=99 (29.04.2025)
Hong, E., Milgram, R. M., & Rowell, L. L. (2004). Homework motivation and preference: A learner-centered homework approach. Theory into Practice, 43(3), 197-204.
Ilgar, Ş. (2005). Ev ödevlerinin öğrenci eğitimi açısından önemi. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 119-134.
Kaplan-Can, G., & Gelbal, S. (2022). Ortaokul öğrencilerine verilen matematik ev ödevleri hakkında öğrenci ve öğretmen görüşleri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(1), 863-922.
Kolb, D. A. (1984). Experiential learning experience as the source of learning and development. Englewood Cliffs, N J Prentice Hall.
Köseoğlu, M. K. (2016). Farklılaştırılmış ev ödevlerinin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan öğrencilerin ev ödevlerine yönelik tutumlarına etkileri. Yüksek lisans tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bolu.
Ok, M. (2018). Öğretmen, öğrenci ve velilerin ev ödevlerine yükledikleri anlamların incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
Ok, M., & Çalışkan, M. (2019). Ev ödevleri: Öğretmen, öğrenci ve veli görüşleri. OPUS–Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 11(18), 594-621.
Papandreu, A. (1991). Homework in teaching and learning, Report, (ERİC, ED352811).
Peker, M. (2003). Kolb öğrenme stili modeli. Milli Eğitim Dergisi, 157, 185-192.
Sullivan, M. H., & Sequeira, P.V. (1996). The impact of purpose full homework on learning. Clearing House, 69(6), 346-348.
Trautwein, U., & Koller, O. (2003). The relationship between homework and achievement-stillmuch of a mystery. Educational Psychology Review, 15, 115-145.
Trautwein, U., Köller, O., Schmitz, B., & Baumert, J. (2009). Do homework assignments enhance achievement? A multilevel analysis in 7th-grade mathematics. Contemporary Educational Psychology, 27(1), 26-50.
Turan, S., & Güven, D. (2020). Etkili öğretmen davranışları ve öğrenci başarısına etkisi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 9(1), 56-70.
Uçar, G. (2018). Ortaokul matematik öğretmenlerinin, öğrencilerinin ve velilerin ödev vermeye yönelik algılarının incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.
Warton, P. M. (1997). Learning about responsibility: Lessons from homework. British Journal of Educational Psychology, 67, 213-221.
Yabaş, D. (2008). Farklılaştırılmış öğretim tasarımının öğrencilerin özyeterlik algıları, bilişüstü becerileri ve akademik başarılarına etkisinin incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Yapıcı, N., 1995. İlkokullarda öğretmen, öğrenci ve velilerin ev ödevi konusundaki görüşlerinin belirlenmesi. Yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Yar-Yıldırım, V. (2018). Öğretmen, öğrenci ve velilerin ortaokul düzeyinde verilen günlük ödevler hakkındaki görüşleri. Milli Eğitim Dergisi, 47(220), 201-224.
Yılmaz, Ç. (2013). İlköğretim 4. ve 5. sınıflarda Türkçe ödev uygulamalarının öğrencilerin okul başarısına etkisinin öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. Yüksek lisans tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar.
Yolcu, S. (2007). İnternet ortamında hizmet veren ödev sitelerinin eğitim-öğretim açısından değerlendirilmesi. Yüksek lisans tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
Referanslar
Akpınar, E., & Ergin, Ö. (2005). Fen bilgisi öğretmenlerinin proje hazırlama sürecine yönelik görüşleri. Eğitim ve Bilim Dergisi, 30(135), 49-54.
Alpayar, Ç. (2020). Öğretmen ve öğrenci gözünden bir ev ödevi portresi. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 42-60.
Baynazoğlu, L. (2018). Sınıf öğretmenlerinin ev ödevleri hakkındaki görüşlerinin incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 48(221) , 51-71
Bempechat, J. (2004). The motivational benefits of homework: A social-cognitive perspective. Theory into practice, 43(3), 189-196.
Büyükalan, S. F., & Altinay, Y. B. (2018). Views of primary teachers about homework (a qualitative analysis). Journal of Educationand Training Studies, 6(9), 152-162.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2021). Eğitimde Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Pegem Yayıncılık.
Cooper, H., Robinson, J. C., & Patall, E. A. (2006). Does homework improve academic achievement? asynthesis of research, 1987-2003. Review of Educational Research, 76(1), 1-62.
Çakır, E., & Ünal, A. (2019). Ortaokul son sınıf özelliklerinin ev ödevleri hakkındaki görüşlerinin incelenmesi. Dil Öğretimi ve Eğitim Araştırmaları, 2(1), 41-56.
Çetinkaya, K. (2019). İlkokul öğretmenlerinin hayat bilgisi dersinde ev ödevi uygulamalarına ilişkin görüşleri: Pendik ilçesi örneği. Doktora tezi, Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
Deveci, İ., & Önder, İ. (2013). Fen ve teknoloji derslerinde verilen ödevlere yönelik öğretmen, öğrenci ve veli ölçeklerini geliştirme çalışması. Journal of Turkish Science Education, 10(3), 159-184.
Duban, N. (2016). Sınıf öğretmenlerinin ev ödevleri hakkındaki görüşleri. International Journal of Education Technology and Scientific Researches, 1(1), 55-67.
Duman, B. (2013). Yaparak yaşayarak öğrenme ve yapılandırmacı yaklaşım. Kuramdan Uygulamaya Eğitim Yönetimi, 19(1), 85-104.
Duru, S., & Çöğmen S., (2017). İlkokul ve ortaokul öğrencileri ile velilerin ev ödevlerine yönelik görüşleri. İlköğretim Online, 16(1), 354-365.
Epstein, J. L. (1983). Homework Practices, Achievements, and Behaviors of Elementary School Students.
Ertütüncü, C. (2024). Ortaokul matematik öğretmenlerinin ev ödevine ilişkin görüşlerinin incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Gaziantep Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Gaziantep.
Foyle, H. C., & Bailey, G. D. (1986). Homework: Its real purpose. the clearing house: A Journal of Educational Strategies, Issues and Ideas, 60(4), 187-188.
Gür, H., (2003). Ev ödevi yapma stillerinin akademik başarıya etkisi, http://www.matder.org.tr/Default.asp?id=99 (29.04.2025)
Hong, E., Milgram, R. M., & Rowell, L. L. (2004). Homework motivation and preference: A learner-centered homework approach. Theory into Practice, 43(3), 197-204.
Ilgar, Ş. (2005). Ev ödevlerinin öğrenci eğitimi açısından önemi. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 119-134.
Kaplan-Can, G., & Gelbal, S. (2022). Ortaokul öğrencilerine verilen matematik ev ödevleri hakkında öğrenci ve öğretmen görüşleri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(1), 863-922.
Kolb, D. A. (1984). Experiential learning experience as the source of learning and development. Englewood Cliffs, N J Prentice Hall.
Köseoğlu, M. K. (2016). Farklılaştırılmış ev ödevlerinin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan öğrencilerin ev ödevlerine yönelik tutumlarına etkileri. Yüksek lisans tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bolu.
Ok, M. (2018). Öğretmen, öğrenci ve velilerin ev ödevlerine yükledikleri anlamların incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
Ok, M., & Çalışkan, M. (2019). Ev ödevleri: Öğretmen, öğrenci ve veli görüşleri. OPUS–Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 11(18), 594-621.
Papandreu, A. (1991). Homework in teaching and learning, Report, (ERİC, ED352811).
Peker, M. (2003). Kolb öğrenme stili modeli. Milli Eğitim Dergisi, 157, 185-192.
Sullivan, M. H., & Sequeira, P.V. (1996). The impact of purpose full homework on learning. Clearing House, 69(6), 346-348.
Trautwein, U., & Koller, O. (2003). The relationship between homework and achievement-stillmuch of a mystery. Educational Psychology Review, 15, 115-145.
Trautwein, U., Köller, O., Schmitz, B., & Baumert, J. (2009). Do homework assignments enhance achievement? A multilevel analysis in 7th-grade mathematics. Contemporary Educational Psychology, 27(1), 26-50.
Turan, S., & Güven, D. (2020). Etkili öğretmen davranışları ve öğrenci başarısına etkisi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 9(1), 56-70.
Uçar, G. (2018). Ortaokul matematik öğretmenlerinin, öğrencilerinin ve velilerin ödev vermeye yönelik algılarının incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.
Warton, P. M. (1997). Learning about responsibility: Lessons from homework. British Journal of Educational Psychology, 67, 213-221.
Yabaş, D. (2008). Farklılaştırılmış öğretim tasarımının öğrencilerin özyeterlik algıları, bilişüstü becerileri ve akademik başarılarına etkisinin incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Yapıcı, N., 1995. İlkokullarda öğretmen, öğrenci ve velilerin ev ödevi konusundaki görüşlerinin belirlenmesi. Yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Yar-Yıldırım, V. (2018). Öğretmen, öğrenci ve velilerin ortaokul düzeyinde verilen günlük ödevler hakkındaki görüşleri. Milli Eğitim Dergisi, 47(220), 201-224.
Yılmaz, Ç. (2013). İlköğretim 4. ve 5. sınıflarda Türkçe ödev uygulamalarının öğrencilerin okul başarısına etkisinin öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. Yüksek lisans tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar.
Yolcu, S. (2007). İnternet ortamında hizmet veren ödev sitelerinin eğitim-öğretim açısından değerlendirilmesi. Yüksek lisans tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
