Elektrik Laboratuvarlarında İş Sağlığı ve Güvenliği
Özet
Elektrik laboratuvarları üniversitelerin birçok bölümünün müfredatında yer alan uygulamalı derslerin işlendiği, öğrenciler ve araştırmacılar tarafından farklı deneylerin yapıldığı alanlardır. Özellikle öğrencilerin mesleki bilgilerini öğrenirken mesleki tehlikeler ile ilk defa karşılaştıkları alanlar olan elektrik laboratuvarları, güvenli davranış kalıplarını kazanmaları açısından oldukça önemlidir. Bu bölümde ilk olarak elektrik akımı hakkında genel bilgiler verilerek, elektrik akımının insan sağlığı üzerine etkileri genel olarak anlatılmıştır. Ardından elektrik laboratuvarlarında bulunan ekipmanlar, elektrik laboratuvarlarına özgü tehlikeler, acil durumlar ve periyodik kontroller hakkında bilgiler verilmiştir. Son olarak güvenli davranışlar sıralanarak elektrik laboratuvarlarında sağlık ve güvenlik içinde çalışmaya ilişkin bilgiler verilmiştir.
Referanslar
Bayram, M. ve İlisu İ. (1995) Elektrik Tesislerinde Güvenlik ve Topraklama, TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası Yayınları) https://www.emo.org.tr/ekler/aaa76178f8567e0_ek.pdf Erişim Tarihi: 08.09.2024
Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik (2007, 19 Şubat) Resmi Gazete (Sayı: 26735) Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=200712937&MevzuatTur=21&MevzuatTertip=5 Erişim tarihi: 10.09.2024.
Britanncica, Ohm’s Law (2024) Erişim adresi: https://www.britannica.com/science/Ohms-law Erişim tarihi: 10.09.2024.
CCOHS, Static Electricity (2024) Erişim adresi: https://www.ccohs.ca/oshanswers/chemicals/static-electricity.html#section-2-hdr Erişim Tarihi: 01.10.2024
EHS, Section 7G: Electrical Safety (2024). Erişim adresi: https://ehs-princeton-edu.translate.goog/laboratory-research/laboratory-safety/laboratory-safety-manual/sec7g?_x_tr_sl=en&_x_tr_tl=tr&_x_tr_hl=tr&_x_tr_pto=sc Erişim tarihi: 10.09.2024
Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği (1984, 4 Aralık) Resmi Gazete (Sayı 18565). Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=10391&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 Erişim tarihi: 10.09.2024
HSE, Introduction to electrical safety (2024) Erişim adresi: https://www-hse-gov-uk.translate.goog/electricity/precautions.htm?_x_tr_sl=en&_x_tr_tl=tr&_x_tr_hl=tr&_x_tr_pto=sc#main-hazards Erişim tarihi: 10.09.2024.
123RF, https://tr.123rf.com/Erişim tarihi: 10.09.2024.
IEC, Effects of current on human beings and livestock (2016) Erişim adresi: https://webstore.iec.ch/en/iec_catalog/product/preview/?id=L3B1Yi9wZGYvcHJldmlldy9pbmZvX2llYzYwNDc5LTF7ZWQxLjB9ZW4ucGRm Erişim Tarihi:10.09.2024.
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (2013, 25 Nisan) Resmi Gazete (Sayı 28628). Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18318&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 Erişim tarihi: 10.09.2024.
İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği (2012, 26 Aralık) Resmi Gazete (Sayı 26509). Erişim tarihi: 10.09.2024. Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=16909&MevzuatTur=9&MevzuatTertip=5 Erişim tarihi: 10.09.2024.
İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelik (2013, 18 Haziran) Resmi Gazete (Sayı 28681). Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18493&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 Erişim tarihi: 10.09.2024.
KTUN, Genel Laboratuvar Kullanım, Güvenlik ve Öğrenci Bilgilendirme Formu (2024) Erişim adresi: https://www.ktun.edu.tr/Dosyalar/1022/files/Lab-Kurallar%C4%B1.pdf Erişim tarihi: 15/09/2024
KTÜ, Laboratuvarlarda İş Sağlığı ve Güvenliği Planı (2021), Erişim adresi: https://www.ktu.edu.tr/dosyalar/ofinsaat_5b24f.pdf, Erişim tarihi: 15/09/2024.
MF SAU, Laboratuvar Güvenliği Ve Çalışma Kuralları Formu (2024) Erişim adresi: https://mf.sakarya.edu.tr/sites/mf.sakarya.edu.tr/file/elektrik.-muh-isg-lab-klavuzu_.pdf Erişim tarihi: 15/09/2024.
NCBI, Electrical Injuries (2024) Erişim adresi: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK448087/ Erişim tarihi: 10.09.2024.
SGK, İstatistik Yıllıkları 2023 (2024) Erişim adresi: https://www.sgk.gov.tr/Istatistik/Yillik/fcd5e59b-6af9-4d90-a451-ee7500eb1cb4 Erişim tarihi: 10.09.2024.
Toktaş, F.Ü. (1986), Statik Elektrik, Elektrik Mühendisliği Dergisi, Nisan Mayıs 1986, SAYI 330-331, 60-64
Referanslar
Bayram, M. ve İlisu İ. (1995) Elektrik Tesislerinde Güvenlik ve Topraklama, TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası Yayınları) https://www.emo.org.tr/ekler/aaa76178f8567e0_ek.pdf Erişim Tarihi: 08.09.2024
Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik (2007, 19 Şubat) Resmi Gazete (Sayı: 26735) Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=200712937&MevzuatTur=21&MevzuatTertip=5 Erişim tarihi: 10.09.2024.
Britanncica, Ohm’s Law (2024) Erişim adresi: https://www.britannica.com/science/Ohms-law Erişim tarihi: 10.09.2024.
CCOHS, Static Electricity (2024) Erişim adresi: https://www.ccohs.ca/oshanswers/chemicals/static-electricity.html#section-2-hdr Erişim Tarihi: 01.10.2024
EHS, Section 7G: Electrical Safety (2024). Erişim adresi: https://ehs-princeton-edu.translate.goog/laboratory-research/laboratory-safety/laboratory-safety-manual/sec7g?_x_tr_sl=en&_x_tr_tl=tr&_x_tr_hl=tr&_x_tr_pto=sc Erişim tarihi: 10.09.2024
Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği (1984, 4 Aralık) Resmi Gazete (Sayı 18565). Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=10391&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 Erişim tarihi: 10.09.2024
HSE, Introduction to electrical safety (2024) Erişim adresi: https://www-hse-gov-uk.translate.goog/electricity/precautions.htm?_x_tr_sl=en&_x_tr_tl=tr&_x_tr_hl=tr&_x_tr_pto=sc#main-hazards Erişim tarihi: 10.09.2024.
123RF, https://tr.123rf.com/Erişim tarihi: 10.09.2024.
IEC, Effects of current on human beings and livestock (2016) Erişim adresi: https://webstore.iec.ch/en/iec_catalog/product/preview/?id=L3B1Yi9wZGYvcHJldmlldy9pbmZvX2llYzYwNDc5LTF7ZWQxLjB9ZW4ucGRm Erişim Tarihi:10.09.2024.
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (2013, 25 Nisan) Resmi Gazete (Sayı 28628). Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18318&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 Erişim tarihi: 10.09.2024.
İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği (2012, 26 Aralık) Resmi Gazete (Sayı 26509). Erişim tarihi: 10.09.2024. Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=16909&MevzuatTur=9&MevzuatTertip=5 Erişim tarihi: 10.09.2024.
İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelik (2013, 18 Haziran) Resmi Gazete (Sayı 28681). Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=18493&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 Erişim tarihi: 10.09.2024.
KTUN, Genel Laboratuvar Kullanım, Güvenlik ve Öğrenci Bilgilendirme Formu (2024) Erişim adresi: https://www.ktun.edu.tr/Dosyalar/1022/files/Lab-Kurallar%C4%B1.pdf Erişim tarihi: 15/09/2024
KTÜ, Laboratuvarlarda İş Sağlığı ve Güvenliği Planı (2021), Erişim adresi: https://www.ktu.edu.tr/dosyalar/ofinsaat_5b24f.pdf, Erişim tarihi: 15/09/2024.
MF SAU, Laboratuvar Güvenliği Ve Çalışma Kuralları Formu (2024) Erişim adresi: https://mf.sakarya.edu.tr/sites/mf.sakarya.edu.tr/file/elektrik.-muh-isg-lab-klavuzu_.pdf Erişim tarihi: 15/09/2024.
NCBI, Electrical Injuries (2024) Erişim adresi: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK448087/ Erişim tarihi: 10.09.2024.
SGK, İstatistik Yıllıkları 2023 (2024) Erişim adresi: https://www.sgk.gov.tr/Istatistik/Yillik/fcd5e59b-6af9-4d90-a451-ee7500eb1cb4 Erişim tarihi: 10.09.2024.
Toktaş, F.Ü. (1986), Statik Elektrik, Elektrik Mühendisliği Dergisi, Nisan Mayıs 1986, SAYI 330-331, 60-64
