Değerler Eğitimi Bağlamında Güngör Danışman Arıbal’ın Şiir Resimlemeleri
Özet
Sanatın kendi dışında da ereği olması ile ilgili tartışmalar Platon ve Aristo’dan çağdaş estetikçilere varıncaya dek sürmektedir. Estetiğin her zaman etik değerler barındırdığını, örneğin adalet ve iyiliğin güzel olanla antik çağdan beri özdeş tutulduğunu biliyoruz. Sanat tarihi boyunca sanat kuramları, akımlar ve sanatçılar etiği estetikle harmanlamıştır. Sanat Eğitiminin de sanatı öğretmek dışında işlevleri vardır. Bunların başında sanat vasıtasıyla ruhun arındırılması, incelmesi, farkındalığın artması; iyiyi, güzeli, doğruyu, yüceyi, adil olanı bulma, varlığı ve insanlığı anlama, insan ilişkileri ve iletişimin gelişmesi, hemhal olma, sevgi, saygı, özsaygı ve hoşgörü gelmektedir. Antikiteden beri ortak paydalar üzerinde çalışan filozoflar, şair, heykeltraş ve ressamlar bağımsız ya da işbirlikli çalışmalarla halkı aydınlatma görevini üstlenmişlerdir. Özellikle şiir ve resim arasında her zaman sıkı bir ilişki vardır. Pek çok kültürde ressamlar, eserlerinde şiirle resmi, kaligrafi ve fırçayla yan yana getirmiştir. Ressamlar şiir ve edebiyattan esinlenip, resmin konusunu oluşturmuş; bazı resimler şiirsel bazı şiirler ise resimsel bulunmuştur. Çoğu resim eleştirisi örneklerinde “lirik bir dil” gibi ifadelere sıkça rastlarız ki bilinçli ve bilinçsiz olarak bu koşutluğu izleyici sezmektedir. Sanatın birden çok dalında başarılı eserler veren sanatçılar da vardır. Şairlerin, yazar ve ressamların dostluğu sanat tarihine yön vermiştir.
Vakka taktimi, nitel araştırma ve alan yazın taraması yöntemlerini barındıran bu çalışmada alanında önemli yapı taşı olacak sanatçıların gençlik yıllarında, 1952’de gerçekleşen bir olaydan: Mersin’de Akkahve’de açılan resimli şiir sergisinden yola çıkarak şiir -resim birlikteliği bağlamında illüstrasyon konusu özelinde, sanatla değerlerin kazandırılması olgusu irdelenmiştir. İllüstrasyon bir edebi türün resimle anlaşılır kılınmasıdır. Araştırmanın nitel verilerini, aynı zamanda şair olan Güngör Danışman Arıbal’ın şair dostları Abidin Subaşı ve Teoman Karahun’un şiirleri ve kendisinin bunlar için hazırladığı resimler oluşturmaktadır.
Abidin Subaşının şiirlerinde aymazlık ve cehalet, aydınlığa bilime ve bilgeliğe özlem, karanlıkla bitmeyen kavga, barış ve silahsızlanma, ekmek, birincil insan hakkı ve hürriyeti olarak insan yaşamı, sağlığı, fikir hürriyeti, makus kader , öğrenilmiş , kanıksanmış çaresizlik konuları işlenir. Dostluk ve doğa sevgisi, saflık, arınma, insan sevgisi, aşk, emek, vatan sevgisi, inanç, eşitlik, geçim derdi, vefa, namus, sadakat kavramları onun şiirinin konusudur. İlginç olarak onun şiirinde bazı apokaliptik (kıyametle ilgili) unsurlar da vardır. Şair kıyametle ilgili bu inançların şahsına ait yahut yerel bir inanç olmayıp genel bir inanç olduğunu söylüyor fakat bunu dünya gerçekleri seküler kaygılarla harmanlayan ve bu dünya için de çalışan sorunları çözmeye ve insanlar için bir şeyler yapabilme isteğine dayanan bir anlatım açıktır.
Teoman Karahun’un şiirlerinde emek, memleket sevgisi ,berekete özlem, dostluk, aşkın olumlu yönlendirilmesi, en önemli değer olarak sağlık, sıhhat , hayat, kahramanlık , namus ,umut, adalet, aydınlığa özlem, olumlu düşünce ve Atatürk sevgisi ön plana çıkmaktadır.
Kendisi de şair ve ressam olan Güngör Danışman Arıbal iki şair arkadaşının şiirlerini, gençliğin verdiği naif, saf duygularla ve duyarlılıkla , bu hissiyata en uygun malzeme olan mürekkkep ve suluboya eşliğinde resimlemiş, sadece şiirlerin konusunu resminin teması yapmamış, kendi içsel coşkularıyla ve lirikliğiyle de şiirleri betimsel olarak baştan yorumlamıştır.
İllüstrasyon ve konumuz çerçevesindeki sanatçılar hakkındaki literatür taranmış, sanatçılar hakkında kısa bilgiler verildikten sonra olaya ve nitel materyale yoğunlaşılarak, şiir resimlemeleri ve illüstrasyon konusuna, bunun sanat-etik- değerler eğitimi ilişkisine değinilmiş, konumuz özelindeki sanatçıların çalışmalarına ise derinleşilmiştir. Bu vesileyle gün yüzüne çıkacak şiir ve resimlemelerin sanat yoluyla değerler eğitimine katkı sağlaması umulmaktadır.
Referanslar
Ahmad Feroz “Cumhuriyet Türkiye'sinde Siyaset ve Siyasi Partiler” in Cambridge Türkiye Tarihi 1839-2010 Modern Dünyada Türkiye Edit. Reşat Kasaba Çev. Zuhal Bilgin Kitap Yayınevi Cilt 4, 2011
Akça, Doğan, “Akkahve ‘nin Sanatçıları : Abidin Subaşı “İçel Sanat Külübü Aylık Bülteni “–Şubat 1996, Sayı 44. ( 11/16 )
Akdoğan , Bayram, “Sanat, Sanatçı, Sanat Eseri ve Ahlak”, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Oca (2001) Cilt 42 , Sayı 1 , 213 – 245
Aslanapa, Oktay, “Türk minyatür sanatının gelişmesi”, Erdem, (1986), 2(6), 851-866.
Başbuğu Özge, Türk İllüstrasyon Sanatının Tarihsel Süreç İçerisindeTeknik ve Anlatım Olarak İncelenmesi, T.C. Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Grafik Anasanat Dalı Yüksek Lisans Tezi Tez Danışmanı: Yrd. Doç. Gürbüz Doğan Ekşioğlu İstanbul:2007
BBC, “Unique book goes on display” http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/2939362.stm
Last Updated: Monday, 26 May, 2003, 22:05 GMT 23:05 UK, Erişim: 07.11.2020
Biyografya (2016),” Abidin Subaşı” https://www.biyografya.com/biyografi/4908 Erişim: 07.11.2020
Biyografya (2016) “Teoman KArahun”, https://www.biyografya.com/biyografi/4104 Erişim 31 Ekim 2020
Bozkurt, Nejat, Sanat ve Estetik Kuramları Birinci Baskı (Ara Yayıncılık) İkinci Baskı İstanbul: Sarmal Yayınevi Ekim 1995
Brecher, Puck, W.,” Being a Brat: The Ethics of Child Disobedience in the Edo Period” 80-113 in Nosco, Peter, Ketelear, James E. Kojima, Yasunori, Values, Identity, and Equality in Eighteenth- and Nineteenth-Century Japan, Leiden-Boston:BRILL, 2015
Brenner, Robin.E., Understanding Manga and Anime, Westport, Connecticut, London: Libraries Unlimitted, 2007
Çağman, Filiz ,Tanındı, Zeren, Topkapı Sarayı Müzesi İslam Minyatürleri İstanbul:Tercüman Sanat ve Kültür Yayınları Ali Rıza Başkan Güzel Sanatlar Matbaası A.Ş., 1979
Çoruhlu, Yaşar, Türk Mltolojlslnln Anahatları, İstanbul: Kabalcı Yayınevi, 2002
Dewey, John, The School and Society: Being Three Lectures, USA: University of Chicago Press, 1899
Dewey, John Democracy and Education an İntroduction to The Philosophy of Education. New York: Macmillian Company,1916
Dewey, John Theory Of The Moral Life New York: Holt, Rinehart and Winston Inc., 1908
Dewey, John, Art as Experience. New York: Minton, Balch (AE), 1934
Dokuyan, Sabit, “İkinci Dünya Savaşı Sırasında Yaşanan Gıda Sıkıntısı ve Ekmek Karnesi Uygulaması” Turkish Studies - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Ankara-Turkey, Spring 2013, Volume 8/5 193-210,
Doyle, Susan, Grove Jaleen, Sherman, Whitney, History of Illustration,
USA & UK:Bloomsbury Academic, 2018
Efland, Arthur D. “A History of Art Education Intellectual and Social Currents” in Teaching the Visual Arts Teachers College Press, New York 1990
Erkmen, Nazan “Tanzimattan Cumhuriyetin Kuruluşuna Kadar Türkiye’de Resimli Çocuk Kitaplarının Gelişimi” Kütüphanecilik Dergisi, (2000) Sayı:6
Erlhoff, Michael Timothy Marshall, Design Dictionary: Perspectives on Design Terminology. Germany :Walter de Gruyter Press, 2007
Fırat Gülbin, “Edebiyat Tarihinde Resim ve Şiir Analojisi“, Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 2013; 3(1): 82-96.
Fischer, Ernst, Sanatın Gerekliliği. Ankara: İmge kitabevi ve Verso Yay., 1990
Fleming Daniel E. & Milstein, Sara J. The Buried Foundation ofthe Gilgamesh Epic The Akkadian Huwawa Narrative, Leıden • Boston:Briil , 2010
Gardner , Howard, Art Education and Human Development, L.A.California: Getty Publications, 1990
Gardner, Howard E.,Mihaly Csikszentmihalhi, William Damon, Good Work: When Excellence and Ethics Meet .UK: Hachette, 2008
Gazetecilercemiyeti (2015)”Yitirdiklerimiz”” Teoman Karahun (1932 08.05.2008)”http://www.gazetecilercemiyeti.org.tr/yitirdiklerimiz/, Erişim 31 Ekim 2020
Hikmet, Nazım, Bütün Şiirleri, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2008
Horace, The Odes of Horace, Translated: Jeffrey H. Kaimowitz, Baltimore: The Johns Hopkins University Press 2008
Işık İhsan, ”Abidin Subaşı” Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2. bas., 2009). https://www.biyografya.com/biyografi/4908 Erişim 31 Ekim 2020
Işık İhsan, “Teoman Karahun” Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2006, 2007), Erişim 31 Ekim 2020
İnal, Güner, Türk Minyatur Sanatı-Başlanqıcından Osmanlılara Kadar Ankara: Atatürk kültür Merkezi, 1976
Kasaba, Reşat, “Giriş” in Cambridge Türkiye Tarihi 1839-2010 Modern Dünyada Türkiye Edit. Reşat Kasaba Çev. Zuhal Bilgin, Kitap Yayınevi, Cilt 4, 2011
Kılıç, Mahmut Erol. Sufi ve Şiir: Osmanlı Tasavvuf Şiirinin Poetikası, İstanbul: Sufi Kitap 2017
Kirişçi, Kemal “Göç ve Türkiye: Devlet, Toplum Ve Siyasetteki Dinamikler”, in Cambridge Türkiye Tarihi 1839-2010 Modern Dünyada Türkiye Edit. Reşat Kasaba Çev. Zuhal Bilgin Kitap Yayınevi Cilt 4 ,2011
Kosik, Corryn” | Jun 26, 2018 “Children’s Book Illustrators in the Golden Age of Illustration “, Illustration History, Norman Rockwell Museum
https://www.illustrationhistory.org/essays/childrens-book-illustrators-in-the-golden-age-of-illustration Erişim 07 Kasım 2020
Leuzinger, Paul, Katharsis: Zur Vorgeschichte Eines Therapeutischen Mechanismus Und Seiner Weiterentwicklung Bei J. Breuer Und In S. Freuds Psychoanalyse. Germany: Springer Fachmedien Wiesbaden, 1997
Luckert, Karl W. Göbekli Tepe, Çev. Leyla Tonguç Basmacı, İsanbul: Alfa Yayınları,2016
Murray, Julia K., Mirror of Morality Chinese Narrative Illustration and Confucian Ideology, Honolulu: University of Hawaii Press , 2007
Özlük, Nuran, Siyasetten Edebiyata Türk Basınında Dergiler (1883-1957) İstanbul: Başlık Yayın Grubu , 2011
Parkes, Kineton, The Painter-poets, London: Walter Scott Limited, 1890
Read, Edward Herbert, Education Through Art, California: Pantheon Books University of California Press 1943
Read E. Herbert, Education for Peace, London: Benedict Read 1950
Read, Herbert, To Hell with Culture: And Other Essays on Art and Society London and New York: Routledge & Kegan Paul, 1963
Robinson, Ken , Out of Our Mınds: Learnıng to be Creatıve, New Delhi: Wiley India Pvt. Limited, 2007
Robinson, Ken, Lou Aronica, The Element: How Finding Your Passion Changes Everything, UK: Penguin, 2009
Robinson, Sir Ken, Lou Aronica, Finding Your Element: How to Discover Your Talents and Passions and Transform Your Life, UK. :Penguin, 2013
Robinson, Ken, Lou Aronica, Creative Schools: Revolutionizing Education From The Ground Up, UK: Penguin, 2015
Simon, Howard, 500 years of illustration : from Albrecht Dürer to Rockwell Kent, Mıneola, New York: Dover Publications Inc., 2011
Sorokin, Pitirim A., Socıal & Cultural Dynamıcs, Boston: Porter Sargent Publisher ,1970
Steiner, Rudolf, Education as an Art, Edit. Allen Paul Marshall, USA: Steinerbooks, 1988,
Olıvelle Patrıck Pancatantra The Book of Indıa's Folk Wısdom UK and New York Oxford Unıversıty Press,1999
Steiner, Rudolf, Art as Spiritual Activity: Rudolf Steiner's Contribution to the visual arts Edit. Michael Howard, USA: Anthroposophic Press, 1997
Subaşı,Abidin,Sözlü Görüşme, Canlı Telefon bağlantısı,Ankara: 2 Kasım 2020,13:09
Şentürk, Semiha “İncelikler’in şairi Gülten Akın” ( 12.12.2008 - 01:00|11.12), https://www.milliyet.com.tr/kultur-sanat/incelikler-in-sairi-gulten-akin-1027087 , Erişim 31 Ekim 2020
Tanındı, Zeren, Türk Minyatür Sanatı, Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları,1996
Tolstoy , L.N., Sanat Nedir Çev. Mazlum Beyhan, İstanbul:Türkiye İş Bankası Kültür Yay. 1941
Ünsal, Engin, “Teoman Karahun ve arkadaşları” Aydınlık, 22 Ekim 2017
https://www.aydinlik.com.tr/teoman-karahun-ve-arkadaslari-engin-unsal-kose-yazilari-ekim-2017,12:35
Valéry, Paul. Selected Writings. New York: New Directions Publishing, 1950
Vişnu Sarma, The Panćatantra, translated by Chandra Rajan First Publishded in India by Penguin Books 1993, England: Penguin Classics, 2006
Zieme, Peter “Some notes on Old Uigur art and texts” in Buddhism and Art in Turfan: From the Perspective of Uyghur Buddhism Irisawa, Takashi, Peter Zieme etc. Buddhist Culture along the Silk Road: Gandhra, Kucha, and Turfan Section II INTERNATIONal Symposıum Serıes 1 Ryukoku: University 4th November 2012
Referanslar
Ahmad Feroz “Cumhuriyet Türkiye'sinde Siyaset ve Siyasi Partiler” in Cambridge Türkiye Tarihi 1839-2010 Modern Dünyada Türkiye Edit. Reşat Kasaba Çev. Zuhal Bilgin Kitap Yayınevi Cilt 4, 2011
Akça, Doğan, “Akkahve ‘nin Sanatçıları : Abidin Subaşı “İçel Sanat Külübü Aylık Bülteni “–Şubat 1996, Sayı 44. ( 11/16 )
Akdoğan , Bayram, “Sanat, Sanatçı, Sanat Eseri ve Ahlak”, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Oca (2001) Cilt 42 , Sayı 1 , 213 – 245
Aslanapa, Oktay, “Türk minyatür sanatının gelişmesi”, Erdem, (1986), 2(6), 851-866.
Başbuğu Özge, Türk İllüstrasyon Sanatının Tarihsel Süreç İçerisindeTeknik ve Anlatım Olarak İncelenmesi, T.C. Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Grafik Anasanat Dalı Yüksek Lisans Tezi Tez Danışmanı: Yrd. Doç. Gürbüz Doğan Ekşioğlu İstanbul:2007
BBC, “Unique book goes on display” http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/2939362.stm
Last Updated: Monday, 26 May, 2003, 22:05 GMT 23:05 UK, Erişim: 07.11.2020
Biyografya (2016),” Abidin Subaşı” https://www.biyografya.com/biyografi/4908 Erişim: 07.11.2020
Biyografya (2016) “Teoman KArahun”, https://www.biyografya.com/biyografi/4104 Erişim 31 Ekim 2020
Bozkurt, Nejat, Sanat ve Estetik Kuramları Birinci Baskı (Ara Yayıncılık) İkinci Baskı İstanbul: Sarmal Yayınevi Ekim 1995
Brecher, Puck, W.,” Being a Brat: The Ethics of Child Disobedience in the Edo Period” 80-113 in Nosco, Peter, Ketelear, James E. Kojima, Yasunori, Values, Identity, and Equality in Eighteenth- and Nineteenth-Century Japan, Leiden-Boston:BRILL, 2015
Brenner, Robin.E., Understanding Manga and Anime, Westport, Connecticut, London: Libraries Unlimitted, 2007
Çağman, Filiz ,Tanındı, Zeren, Topkapı Sarayı Müzesi İslam Minyatürleri İstanbul:Tercüman Sanat ve Kültür Yayınları Ali Rıza Başkan Güzel Sanatlar Matbaası A.Ş., 1979
Çoruhlu, Yaşar, Türk Mltolojlslnln Anahatları, İstanbul: Kabalcı Yayınevi, 2002
Dewey, John, The School and Society: Being Three Lectures, USA: University of Chicago Press, 1899
Dewey, John Democracy and Education an İntroduction to The Philosophy of Education. New York: Macmillian Company,1916
Dewey, John Theory Of The Moral Life New York: Holt, Rinehart and Winston Inc., 1908
Dewey, John, Art as Experience. New York: Minton, Balch (AE), 1934
Dokuyan, Sabit, “İkinci Dünya Savaşı Sırasında Yaşanan Gıda Sıkıntısı ve Ekmek Karnesi Uygulaması” Turkish Studies - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Ankara-Turkey, Spring 2013, Volume 8/5 193-210,
Doyle, Susan, Grove Jaleen, Sherman, Whitney, History of Illustration,
USA & UK:Bloomsbury Academic, 2018
Efland, Arthur D. “A History of Art Education Intellectual and Social Currents” in Teaching the Visual Arts Teachers College Press, New York 1990
Erkmen, Nazan “Tanzimattan Cumhuriyetin Kuruluşuna Kadar Türkiye’de Resimli Çocuk Kitaplarının Gelişimi” Kütüphanecilik Dergisi, (2000) Sayı:6
Erlhoff, Michael Timothy Marshall, Design Dictionary: Perspectives on Design Terminology. Germany :Walter de Gruyter Press, 2007
Fırat Gülbin, “Edebiyat Tarihinde Resim ve Şiir Analojisi“, Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 2013; 3(1): 82-96.
Fischer, Ernst, Sanatın Gerekliliği. Ankara: İmge kitabevi ve Verso Yay., 1990
Fleming Daniel E. & Milstein, Sara J. The Buried Foundation ofthe Gilgamesh Epic The Akkadian Huwawa Narrative, Leıden • Boston:Briil , 2010
Gardner , Howard, Art Education and Human Development, L.A.California: Getty Publications, 1990
Gardner, Howard E.,Mihaly Csikszentmihalhi, William Damon, Good Work: When Excellence and Ethics Meet .UK: Hachette, 2008
Gazetecilercemiyeti (2015)”Yitirdiklerimiz”” Teoman Karahun (1932 08.05.2008)”http://www.gazetecilercemiyeti.org.tr/yitirdiklerimiz/, Erişim 31 Ekim 2020
Hikmet, Nazım, Bütün Şiirleri, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2008
Horace, The Odes of Horace, Translated: Jeffrey H. Kaimowitz, Baltimore: The Johns Hopkins University Press 2008
Işık İhsan, ”Abidin Subaşı” Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2. bas., 2009). https://www.biyografya.com/biyografi/4908 Erişim 31 Ekim 2020
Işık İhsan, “Teoman Karahun” Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2006, 2007), Erişim 31 Ekim 2020
İnal, Güner, Türk Minyatur Sanatı-Başlanqıcından Osmanlılara Kadar Ankara: Atatürk kültür Merkezi, 1976
Kasaba, Reşat, “Giriş” in Cambridge Türkiye Tarihi 1839-2010 Modern Dünyada Türkiye Edit. Reşat Kasaba Çev. Zuhal Bilgin, Kitap Yayınevi, Cilt 4, 2011
Kılıç, Mahmut Erol. Sufi ve Şiir: Osmanlı Tasavvuf Şiirinin Poetikası, İstanbul: Sufi Kitap 2017
Kirişçi, Kemal “Göç ve Türkiye: Devlet, Toplum Ve Siyasetteki Dinamikler”, in Cambridge Türkiye Tarihi 1839-2010 Modern Dünyada Türkiye Edit. Reşat Kasaba Çev. Zuhal Bilgin Kitap Yayınevi Cilt 4 ,2011
Kosik, Corryn” | Jun 26, 2018 “Children’s Book Illustrators in the Golden Age of Illustration “, Illustration History, Norman Rockwell Museum
https://www.illustrationhistory.org/essays/childrens-book-illustrators-in-the-golden-age-of-illustration Erişim 07 Kasım 2020
Leuzinger, Paul, Katharsis: Zur Vorgeschichte Eines Therapeutischen Mechanismus Und Seiner Weiterentwicklung Bei J. Breuer Und In S. Freuds Psychoanalyse. Germany: Springer Fachmedien Wiesbaden, 1997
Luckert, Karl W. Göbekli Tepe, Çev. Leyla Tonguç Basmacı, İsanbul: Alfa Yayınları,2016
Murray, Julia K., Mirror of Morality Chinese Narrative Illustration and Confucian Ideology, Honolulu: University of Hawaii Press , 2007
Özlük, Nuran, Siyasetten Edebiyata Türk Basınında Dergiler (1883-1957) İstanbul: Başlık Yayın Grubu , 2011
Parkes, Kineton, The Painter-poets, London: Walter Scott Limited, 1890
Read, Edward Herbert, Education Through Art, California: Pantheon Books University of California Press 1943
Read E. Herbert, Education for Peace, London: Benedict Read 1950
Read, Herbert, To Hell with Culture: And Other Essays on Art and Society London and New York: Routledge & Kegan Paul, 1963
Robinson, Ken , Out of Our Mınds: Learnıng to be Creatıve, New Delhi: Wiley India Pvt. Limited, 2007
Robinson, Ken, Lou Aronica, The Element: How Finding Your Passion Changes Everything, UK: Penguin, 2009
Robinson, Sir Ken, Lou Aronica, Finding Your Element: How to Discover Your Talents and Passions and Transform Your Life, UK. :Penguin, 2013
Robinson, Ken, Lou Aronica, Creative Schools: Revolutionizing Education From The Ground Up, UK: Penguin, 2015
Simon, Howard, 500 years of illustration : from Albrecht Dürer to Rockwell Kent, Mıneola, New York: Dover Publications Inc., 2011
Sorokin, Pitirim A., Socıal & Cultural Dynamıcs, Boston: Porter Sargent Publisher ,1970
Steiner, Rudolf, Education as an Art, Edit. Allen Paul Marshall, USA: Steinerbooks, 1988,
Olıvelle Patrıck Pancatantra The Book of Indıa's Folk Wısdom UK and New York Oxford Unıversıty Press,1999
Steiner, Rudolf, Art as Spiritual Activity: Rudolf Steiner's Contribution to the visual arts Edit. Michael Howard, USA: Anthroposophic Press, 1997
Subaşı,Abidin,Sözlü Görüşme, Canlı Telefon bağlantısı,Ankara: 2 Kasım 2020,13:09
Şentürk, Semiha “İncelikler’in şairi Gülten Akın” ( 12.12.2008 - 01:00|11.12), https://www.milliyet.com.tr/kultur-sanat/incelikler-in-sairi-gulten-akin-1027087 , Erişim 31 Ekim 2020
Tanındı, Zeren, Türk Minyatür Sanatı, Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları,1996
Tolstoy , L.N., Sanat Nedir Çev. Mazlum Beyhan, İstanbul:Türkiye İş Bankası Kültür Yay. 1941
Ünsal, Engin, “Teoman Karahun ve arkadaşları” Aydınlık, 22 Ekim 2017
https://www.aydinlik.com.tr/teoman-karahun-ve-arkadaslari-engin-unsal-kose-yazilari-ekim-2017,12:35
Valéry, Paul. Selected Writings. New York: New Directions Publishing, 1950
Vişnu Sarma, The Panćatantra, translated by Chandra Rajan First Publishded in India by Penguin Books 1993, England: Penguin Classics, 2006
Zieme, Peter “Some notes on Old Uigur art and texts” in Buddhism and Art in Turfan: From the Perspective of Uyghur Buddhism Irisawa, Takashi, Peter Zieme etc. Buddhist Culture along the Silk Road: Gandhra, Kucha, and Turfan Section II INTERNATIONal Symposıum Serıes 1 Ryukoku: University 4th November 2012