Yezid’e Karşı Alternatif Halife Arayışı: Abdullah b. Zübeyr (r.a.) ve Hilâfeti

Yazarlar

Aydın Bayram

Özet

Bu çalışmamızda İslam tarihinin ilk asrında ortaya çıkan siyasî ihtilaflardan biri olan Abdullah b. Zübeyr (r.a.) meselesini ele aldık. Cennetle müjdelenen sahabilerden ve peygamberimizin (s.a.s.) “benim havarim” dediği Zübeyr b. Avvam’ın (r.a.) oğlu olan Abdullah, hicretin ilk yıllarında dünyaya gelmiş ve Müslümanlar onun doğumunu tekbir getirerek kutlamışlardır. Annesi kadın sahabilerin önde gelen isimlerinden Esma bt. Ebi Bekir olan Abdullah, çocuk yaşta Hz. Muhammed’e (s.a.s.) biat etmiş, teyzesi Hz. Aişe vasıtasıyla da Hz. Muhammed’in yakın çevresinde olma fırsatını yakalamış bir sahabedir. Bizi bu çalışmaya teşvik eden saiklerin başında Abdullah b. Zübeyr’in (r.a) yaklaşık on yıl gibi uzun bir zaman zarfında kendisini halife olarak tavsif etmesine ve İslam devletinin sınırları içinde bulunan civar beldelerden (Hicaz, Irak, Horasan, Yemen ve Şam’ın bazı kesimleri) biat almasına rağmen onun halifeliğinin ve kurmuş olduğu devletin neredeyse tarih kitaplarında hiç bahsinin geçmemesi gelmektedir. Sanki Abdullah b. Zübeyr (r.a.) sözde meşrû halife gibi duran Yezid’e biat etmeyerek isyan başlatmış ve Emevîler aleyhine bir isyan hareketi yürütmüş gibi aktarılması ya da bu şekilde algılanılması da bizim bu çalışmayı ele almamıza büyük katkı sağlamıştır. Ancak şunu ifade etmek gerekir ki tarihi araştırmalarda her zaman gözden kaçan birtakım bilgi ve verilerin olduğu bir gerçekliktir. İşin ilginç ve en zor tarafı da günümüzden bakarak bu olayları kronolojik olarak veya tarih biliminin metodolojisiyle olayları sebep sonuç ilişkisi içerisinde ve tarihi vesikalara bakarak incelemeye çalışmaktır. Bu tarz çalışmalar yapılırken genel çerçeve işerisinde ortaya çıkan resmin bütününde önemli parçaların eksik olduğunu da pek çok tarihçi ifade etmektedir.

İndir

Yayınlanan

16 Ağustos 2021

Lisans

Lisans

Bu yazıyla ilgili ayrıntılar

ISBN-13 (15)

978-605-258-939-7

Publication date (01)

2020